แนวทางการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ - สุคนธ์เขต, วัชรพงษ์; อดุลย์บุตร, สุชาต (วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 2023)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับการบริหารกิจการคณะสงฆ์ 2) เปรียบเทียบความคิดเห็นต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ จำแนกตามลักษณะส่วนบุคคล 3) ศึกษาสมรรถนะพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ที่ส่งผลต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ และ 4) ศึกษาแนวทางการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารกิจการคณะสงฆ์ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ พระสงฆ์ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ จำนวน 130 คน และผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 8 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าทีเทส ความแปรปรวนทางเดียว การถดถอยเชิงพหุ และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการศึกษา พบว่า 1) การบริหารกิจการคณะสงฆ์ อยู่ในระดับมากที่สุด 2) ลักษณะส่วนบุคคลที่แตกต่างกันมีความคิดเห็นต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ไม่ต่างกัน 3) สมรรถนะพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ด้านแรงจูงใจ มีความสัมพันธ์เชิงเหตุ-ผล กับการบริหารกิจการคณะสงฆ์ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.001 ด้านความรู้ และด้านบุคลิกลักษณะประจำตัวของบุคคล มีความสัมพันธ์เชิงเหตุ-ผล อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 และ 4) แนวทางการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารกิจการคณะสงฆ์ พบว่า ควรมีการดำเนินการปกครองตาม พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ ส่งเสริมการเรียนการสอนของพระภิกษุสามเณรด้านบาลีและนักธรรม ประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการช่วยเหลือสนับสนุนอุปกรณ์การศึกษา ส่งเสริมให้พระภิกษุสามเณรมีความสามารถในการเผยแพร่พระพุทธศาสนา จัดสิ่งแวดล้อมภายในบริเวณให้เหมาะสมกับการปฏิบัติธรรม ให้ความช่วยเหลือสังคมในรูปแบบต่าง ๆ