ทฤษฎีหลักเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและความเสียหายในคดีละเมิดที่ใช้ในกลุ่มประเทศซีวิลลอว์และคอมมอนลอว์ - แข็งแรง, ศุภกัญญา (วารสารกระบวนการยุติธรรม, 2023)
บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาทฤษฎีต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและความเสียหายในทางละเมิด ซึ่งเป็นทฤษฎีที่รู้จักกันดีในปัจจุบันในกลุ่มประเทศซีวิลลอว์และคอมมอนลอว์ ทฤษฎีต่างๆ ที่นำมาศึกษานี้เป็นทฤษฎีหลักที่ได้ถูกนำไปใช้ในการเรียนการสอนนิติศาสตร์โดยเฉพาะอย่างยิ่งในวิชากฎหมายว่าด้วยละเมิด ดังนั้น การศึกษาทฤษฎีเหล่านี้จึงเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในด้านวิชาการ นอกจากจะทำให้มีความรู้ความเข้าใจในทฤษฎีแล้ว ยังทำให้เข้าใจระบบแนวคิดของประเทศต้นแบบแห่งกฎหมายของไทยอีกด้วย ทฤษฎีที่นำมาศึกษาในบทความนี้ ได้แก่ ทฤษฎีความเท่าเทียมกันของเงื่อนไข (équivalence des conditions) ทฤษฎีมูลเหตุเพียงพอ (causalité adequate) และทฤษฎีสัมพัทธภาพแบบอาควิเลียน (relativité aquilienne) ที่ใช้ในกลุ่มประเทศซีวิลลอว์ เช่น ฝรั่งเศส เยอรมัน และไทย ส่วนทฤษฎีที่ได้รับการยอมรับในกลุ่มประเทศแองโกล-แซกซอน ที่นำมาศึกษาได้แก่ ทฤษฎี but for test ทฤษฎีมูลเหตุอันใกล้ (proximate cause) และทฤษฎีมูลเหตุประสิทธิผลหรือมูลเหตุโดยตรง (efficient or direct cause) นอกจากจะศึกษากลไกวิธีการคิดวิเคราะห์ของทฤษฎีเหล่านี้แล้ว ยังจะใช้ทฤษฎีเหล่านี้ในการวิเคราะห์คำพิพากษาฎีกาอีกด้วย