รูปแบบการจัดทำบัญชีครัวเรือนของกลุ่มชาติพันธุ์ไทใหญ่ ในอำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน - คำนวน บุปผา (วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง, 2020)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ในการวิจัยคือ เพื่อศึกษาความรู้ความเข้าใจการจัดทาบัญชีครัวเรือนของกลุ่มชาติพันธุ์ไทใหญ่ในอาเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอนเพื่อหาแนวทางการสร้างรูปแบบของการจัดทาบัญชีครัวเรือนของกลุ่มชาติพันธุ์ไทใหญ่ในอาเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอนและเพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคในการจัดทาบัญชีครัวเรือนของกลุ่มชาติพันธุ์ไทใหญ่ในอาเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน ประชากรที่ใช้ในการวิจัยคือครัวเรือนของชุมชนบ้านทุ่งกองมูจานวน45ครัวเรือนนาข้อมูลที่รวบรวมได้มาวิเคราะห์เชิงคุณภาพและรายงานผลสถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลคือสถิติเชิงพรรณนาด้วย ค่าร้อยละค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการศึกษา พบว่า รูปแบบการจัดทำบัญชีครัวเรือนของชุมชนทุ่งกองมูเป็นสมุดบัญชีตามรูปแบบแบบฟอร์มที่ใช้บันทึกบัญชีอย่างง่ายที่ออกแบบด้วยตัวเองส่วนใหญ่ไม่ได้บันทึกบัญชีครัวเรือนเพราะชุมชนขาดความเข้าใจในการทำบัญชีครัวเรือน ผลการพัฒนารูปแบบการจัดทาบัญชีครัวเรือนพบว่าชุมชนทุ่งกองมูสนใจการบันทึกบัญชีครัวเรือนตามรูปแบบสมุดบัญชีของนักวิจัย โดยมีการจัดพิมพ์ชื่อบัญชีรายรับและรายจ่ายมาให้ล่วงหน้าแล้วผู้บันทึกบัญชีเพียงแต่ใส่จำนวนเงินที่รับและจ่ายเท่านั้น ทำให้สะดวกมากยิ่งขึ้น ชุมชนจึงได้นำความรู้ที่มีอยู่เดิมมาปรับปรุงการบันทึกบัญชีโดยใช้รูปแบบสมุดบัญชีของนักวิจัย ทำให้ชุมชนรู้รายรับ รายจ่ายในครัวเรือน แล้วสามารถลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จาเป็นลงได้ รวมทั้งทำให้ชุมชนได้เล็งเห็นถึงความสาคัญในการจดบันทึกบัญชีครัวเรือนมากยิ่งขึ้น