ทักษะด้านดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา

Main Article Content

ปภินวิช จุ้ยนคร
มังกรแก้ว ดรุณศิลป์
วรรณรี ปานศิริ

บทคัดย่อ

ในยุคดิจิทัล ผู้บริหารสถานศึกษามีบทบาทสำคัญในการกำหนดทิศทางและขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงขององค์กรการศึกษา การทบทวนวรรณกรรมพบว่า กรอบแนวคิดด้านทักษะดิจิทัลที่มีอยู่ส่วนใหญ่มักอธิบายทักษะเป็นองค์ประกอบรายด้าน หรือมุ่งเน้นไปที่ผู้เรียนและครูเป็นหลัก  ขณะที่กรอบแนวคิดที่อธิบายความพร้อมด้านทักษะดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาในเชิงโครงสร้างและเชิงกระบวนการยังมีจำกัด ช่องว่างดังกล่าวสะท้อนถึงความจำเป็นในการพัฒนากรอบแนวคิดที่เหมาะสมกับบริบทการบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาทักษะดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา และพัฒนากรอบแนวคิดเชิงบูรณาการด้านทักษะดิจิทัล โดยใช้วิธีการทบทวนและสังเคราะห์วรรณกรรมเชิงแนวคิด ครอบคลุมแนวคิดการบริหารสถานศึกษายุคดิจิทัล ทักษะดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา และการบริหารการเปลี่ยนแปลง ผลการสังเคราะห์นำไปสู่การพัฒนา 5D Digital Skills Model ซึ่งเป็นกรอบแนวคิดเชิงระบบที่อธิบายความพร้อมด้านทักษะดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาผ่านมิติที่มีความเชื่อมโยงและเกื้อหนุนกันอย่างเป็นองค์รวม โมเดลที่นำเสนอสามารถใช้เป็นกรอบในการศึกษา วิเคราะห์ และออกแบบการพัฒนาผู้บริหารสถานศึกษา ทั้งในระดับนโยบายและระดับปฏิบัติ เพื่อเสริมสร้างความพร้อมด้านทักษะดิจิทัลในการบริหารการเปลี่ยนแปลงและยกระดับคุณภาพการศึกษาให้สอดคล้องกับบริบทของยุคดิจิทัลอย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
จุ้ยนคร ป., ดรุณศิลป์ ม., & ปานศิริ ว. (2026). ทักษะด้านดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 9(3), 1617–1628. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/284171
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กมลทิพย์ ใจเที่ยง. (2562). การบริหารองค์กรแห่งความสุขในโรงเรียนประถมศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 18(2), 74-93. สืบค้นจาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/suedujournal/article/view/247247

กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร. (2559). แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. กรุงเทพฯ: กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร.

ฐิติพร อุทรัพย์ และ พิมลพรรณ เพชรสมบัติ. (2564). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง ของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนเอกชน จังหวัดจังหวัดปทุมธานี. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 8(5), 191-204. สืบค้นจาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/252226

ปิยะธิดา เย็นสบาย. (2564). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษากับการบริหารงานวิชาการในโรงเรียนเอกชน สังกัดสำนักงานศึกษาธิการจังหวัดสมุทรสาคร. วารสารครุศาสตร์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์, 4(2), 106-116. สืบค้นจาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/edunsrujo/article/view/250492

พิกุล นามฮุง. (2565). การบริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารวิชาการนวัตกรรมการบริหารการศึกษา, 1(2), 30-43. สืบค้นจาก https://so09.tci-thaijo.org/index.php/EAIJ/article/view/920

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2564). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2564). กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล, กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (2561). ทักษะแห่งศตวรรษใหม่: ทักษะและความรู้ดิจิทัล. สืบค้นเมื่อ 27 กันยายน 2567, จาก https://thaidigizen.com/digital-citizenship/ch2-digital-literacies

สุกัญญา แช่มช้อย. (2561). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สุนันท์ รุ่งอรุณแสงทอง และ สงวน อินทร์รักษ์. (2561). การบริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐานให้เกิดประสิทธิภาพ. วารสารการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศิลปากร, 10(2), 934-944. สืบค้นจาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EdAd/article/view/241221

สุภาพร แสงสมาน. (2565). อนาคตภาพการบริหารทรัพยากรบุคคลของโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 9(2), 246-259. สืบค้นจาก

https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/257837

เอกชัย กี่สุขพันธ์. (2561). การบริหารสถานศึกษายุคดิจิทัล. สืบค้นเมื่อ 28 กันยายน 2567, จาก http://www.trueplookpanya.com/knowledge/content/52232

DQ Institute. (2019). DQ global standards report 2019: Common framework for digital literacy, skills, and readiness. Singapore: DQ Institute.

Fullan, M. (2014). The principal: Three keys to maximizing impact. California: Jossey-Bass.

Good, V. C. (1973). Dictionary of education. New York: McGraw-Hill.

Hoy, W. K., & Miskel, C. G. (2001). Educational administration: Theory, research, and practice. New York: McGraw-Hill.

Redecker, C. (2017). European framework for the digital competence of educators: DigCompEdu. Luxembourg: Publications Office of the European Union.

Sergiovanni, T. J., Kelleher, P., McCarthy, M., & Fowler, F. (2008). Educational governance and administration. (6th ed.). London: Pearson.

Sheninger, E. (2019). Digital leadership: Changing paradigms for changing times. (2nd ed.). Singapore: SAGE Publications Asia-Pacific.