การพัฒนาหลักสูตรเพื่อเสริมสร้างการจัดการกับพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนสาธิตสังกัดมหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐในกรุงเทพมหานคร

Main Article Content

ณาลิลญาน์ เปรมนิธิวุฒิกรณ์
มารุต พัฒผล
ขนิษฐา สาลีหมัด

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาองค์ประกอบและตัวบ่งชี้ของการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 2) เพื่อพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น และ 3) ศึกษาประสิทธิผลของหลักสูตรเสริมสร้างการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยและพัฒนา กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ คือ นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษา ปีที่ 1 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ปทุมวัน ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 จำนวน 50 คน ได้มาโดยวิธีการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ 1) หลักสูตรเสริมสร้างการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์ 2) แผนการจัดการเรียนรู้ และ 3) แบบวัดการจัดการกับพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน และการทดสอบค่าทีแบบไม่เป็นอิสระต่อกัน ผลการวิจัย พบว่า 1) องค์ประกอบและตัวบ่งชี้ของการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์ ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ 2) หลักสูตรเสริมเพื่อเสริมสร้างความสามารถในการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ประกอบด้วย 4 หน่วยการเรียนรู้ จำนวน 20 ชั่วโมง ผลการประเมินคุณภาพหลักสูตรอยู่ในระดับมากที่สุด 3) นักเรียนที่เรียนด้วยหลักสูตรเสริมสร้างการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น มีคะแนนการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์หลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ข้อค้นพบจากงานวิจัยนี้สามารถใช้เป็นแนวทางเสริมสร้างการจัดการพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์ และเตรียมความพร้อมให้กับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นนำความรู้ไปใช้ในการรับมือกับความเสี่ยงต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นบนโลกออนไลน์ได้อย่างเหมาะสม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เปรมนิธิวุฒิกรณ์ ณ., พัฒผล ม., & สาลีหมัด ข. (2026). การพัฒนาหลักสูตรเพื่อเสริมสร้างการจัดการกับพฤติกรรมเสี่ยงทางไซเบอร์สำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนสาธิตสังกัดมหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐในกรุงเทพมหานคร. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 9(3), 1338–1359. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/286300
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชัยนันท์ เหมือนเพ็ชร์, นิภา มหารัชพงศ์ และ ปาจรีย์ อับดุลลากาซิม. (2563). การรู้เท่าทันสื่อสังคมออนไลน์เรื่องเพศกับพฤติกรรมทางเพศของวัยรุ่นประเทศไทย. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี จังหวัดนนทบุรี, 14(2), 23-33. สืบค้นจาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JHR/article/view/239939

ชนัญชิดา สุขทัศน์ และ ผุสดี กลิ่นเกสร. (2565). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างการรู้เท่าทันสื่อสังคมออนไลน์ด้วยเทคนิคกิจกรรมการบูรณาการการจัดการเรียนรู้ สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. Journal of Modern Learning Development, 7(11), 254-267. สืบค้นจาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jomld/article/download/258082

ทิศนา แขมมณี. (2561). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 22). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุญเลี้ยง ทุมทอง. (2554). การพัฒนาหลักสูตร = Curriculum Development. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2563). ผลสำรวจสถานการณ์เด็กไทยกับภัยออนไลน์ ปี พ.ศ. 2562. สืบค้นจาก https://dl.parliament.go.th/backoffice/viewer2300/web/viewer.php

สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล. (26 มีนาคม 2561). ดีป้าเผยผลสำรวจพฤติกรรมออนไลน์ เด็กไทยเสี่ยงภัยคุกคาม 4 แบบ. สืบค้นจาก https://www.depa.or.th/th/article-view/4

สุมาลี สุนทรา. (2566). การพัฒนาหลักสูตรส่งเสริมความฉลาดทางดิจิทัล สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 15(2), 214-228. สืบค้นจาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/suedureasearchjournal/article/view/267181/180575

Diana, I., Ismail, I., & Zairul, M. (2023). Cyber risk among high school students: A thematic review. Malaysian Journal of Social Sciences and Humanities (MJSSH), 8(4), e002251. https://doi.org/10.47405/mjssh.v8i4.2251

DQ Institute. (2020). DQ global standards report 2020: Common framework for digital literacy, skills and readiness. Retrieved from https://www.dqinstitute.org, from DQ Institute https://www.dqinstitute.org.

DQ Institute. (2023). 2023 Child Online Safety Index (COSI) report. Retrieved from https://www.dqinstitute.org/reports

Gagné, R. M., Wager, W. W., Golas, K. C., & Keller, J. M. (2005). Principles of instructional design. (5th ed.). California: Wadsworth/Thomson Learning.

Garrison, D. R., & Kanuka, H. (2004). Blended learning: Uncovering its transformative potential in higher education. The Internet and Higher Education, 7(2), 95-105. https://doi.10.1016/j.iheduc.2004.02.001

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308

Livingstone, S., & Haddon, L. (2009). EU kids online: Final report. London: London School of Economics and Political Science.

Means, B., Toyama, Y., Murphy, R., & Baki, M. (2013). The effectiveness of online and blended learning: A meta-analysis of the empirical literature. Teachers College Record, 115(3), 1-47. https://doi.org/10.1177/016146811311500307

Palfrey, J., Boyd, d., & Sacco, D. (2010). Enhancing child safety and online technologies: Final report of the internet safety technical task force. Cambridge: Berkman.

Rao, V. C. (2019). Blended learning: A new hybrid teaching methodology. Retrieved from https://www.researchgate.net/publication/333485907_Blended_Learning_A_New_Hybrid_Teaching_Methodology

Siemens, G. (2005). Connectivism: A learning theory for the digital age. International Journal of Instructional Technology and Distance Learning, 2(1). Retrieved from https://www.itdl.org/Journal/Jan_05/article01.htm

Taba, H. (1962). Curriculum development: Theory and practice. New York: Harcourt, Brace & World.

The International Telecommunication Union. (2020). Guidelines on child online protection. Retrieved from https://www.itu.int/en/cop/Pages/guidelines.aspx

Tyler, R. W. (1949). Basic principles of curriculum and instruction. Chicago: University of Chicago Press.

UNICEF. (2018). The state of the world's children 2017: Children in a digital world. Retrieved from https://www.un-ilibrary.org/content/books/9789213630679/read

Zuki, N., Khalid, F., & Karim, A. (2022). Secondary school students’ online activities and their experience in cyber risks. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 12(6), 1-12. http://dx.doi.org/10.6007/IJARBSS/v12-i6/13924