การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัย กรณีศึกษา: ตาบลหนองกระเบียน อาเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี
คำสำคัญ:
การมีส่วนร่วม, การจัดการอุทกภัย, ชุมชนหนองกระเบียนบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาระดับการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัย และเพื่อศึกษาตัวแปรที่สัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมในการจัดการปัญหาอุทกภัยของชุมชนตาบลหนองกระเบียน อาเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่างประชาชนทั้งหมด 9 หมู่บ้าน จานวน 360 คน วิเคราะห์หาค่าร้อยละค่าเฉลี่ยและความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรด้วยค่าสัมประสิทธิ์แบบเพียร์สัน ผลการศึกษาพบว่า ภาพรวมระดับการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัยอยู่ในระดับน้อย มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 2.43 โดยด้านการติดตามและประเมินผลมีระดับการมีส่วนร่วมมากที่สุด รองลงมาคือ ด้านการวางแผนแก้ไขปัญหาด้านการกาหนดปัญหาและด้านการลงมือปฏิบัติมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 2.70 2.44 2.41 และ 2.17 ตามลาดับ ส่วนความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัย พบว่า เพศ และอาชีพ มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัยอย่างมีนัยสาคัญทางสถิติที่ 0.05 ส่วนอายุ และระยะเวลาในการตั้งถิ่นฐาน มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัยอย่างมีนัยสาคัญทางสถิติที่ 0.01
เอกสารอ้างอิง
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย. (2564, 22 มิถุนายน). ประกาศกองอานวยการป้องกันและบรรเทาสาธารณ
ภัยจังหวัดลพบุรี เรื่อง เขตพื้นที่ประสบสาธารณภัย (อุทกภัย) ในพื้นที่อาเภอบ้านหมี่ https://backofficeminisite.disaster.go.th/apiv1/apps/minisite_LRI21/204/content/266/download?filename=17e622717d2b9152f246d76f841c4cc0.pdf
ธเนศ ปราบปราม, และกัมปนาท วงษ์วัฒนพงษ์. (2562). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการรับมืออุทกภัยใน
พื้นที่บ้านดอนตัน ตาบลศรีภูมิ อาเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัย
มหามกุฏราชวิทยาลัย. 2(2). 33-41.
ปีที่ 12 ฉบับที่ 2 กรกฎาคม – ธันวาคม 2568 69
นพดล ทะนิต๊ะ. (2552). การมีส่วนร่วมของประชาชนเครือข่ายลุ่มน้าห้วยยอด ในการอนุรักษ์ป่าต้นน้าลา
ธาร พื้นที่ต้นน้าห้วยยอด อาเภอสองแคว จังหวัดน่าน. (วิทยานิพนธ์รัฐประศาสนศาสตร์
มหาบัณฑิต), มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์. คณะมนุษยศาสตรและสังคมศาสตร์. สาขาการบริหาร
และพัฒนาประชาคมเมืองและชนบท.
ปิยะดา วชิระวงศกร, และณัฏฐิณี ดีแท้. (2559). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการป้องกันปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ลุ่มน้า
ยมตอนล่าง. วารสารการจัดการสิ่งแวดล้อมและความยั่งยืน, 12(2). 4-23, แพรชมพู ประเสริฐศรี และ ปิยะดา วชิระวงศกร. (2558). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแก้ไขปัญหาอุทกภัยใน พื้นที่ลุ่มน้ายม กรณีศึกษาตาบลวังจิก อาเภอโพธิ์ประทับช้าง จังหวัดพิจิตร. การประชุมทางวิชาการของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 53. (หน้า 1322-1331). สานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ศิเรมอร ยงพานิช, และปิยะนุช เงินคล้าย. (2566). การจัดการอุทกภัยโดยชุมชน: กรณีศึกษาจังหวัดสงขลาและจังหวัด
พัทลุง. วารสารสหวิทยาการสังคมศาสตร์และการสื่อสาร. 6(1). 106––115.
https://doi.org/10.14456/issc.2023.10
ศุภวิชญ์ มีศิริพันธุ์ และกัมปนาท วงษ์วัฒนพงษ์. (2565). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการรับมือปัญหา
อุทกภัย ในพื้นที่ตาบลปากแคว อาเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย. Journal of Modern Learning
Development. 7(5). 216-228.
สมิตตานันท์ ไชยคา, กฤตบุญ คาทิพย์โพธิ์ทอง, ชินวุฒิ รัตนพัวพันธ์, และรุ่งนภา อุตมะธานี. (2566) การมีส่วน
ร่วมของชุมชนในการจัดการปัญหาอุทกภัย หมู่ที่ 2 บ้านโรงวัว (ศรีบุญเรือง) ในเขตเทศบาลตาบล
หนองหอย อาเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่. วารสารข่วงผญา. 17(2). 38-53.
องค์การบริหารส่วนตาบลหนองกระเบียน. (2565, 12 ตุลาคม). แผนพัฒนาท้องถิ่น (พ.ศ.2561-2565) เพิ่มเติม ฉบับที่
https://www.nongkrabian.go.th/dnm_file/project/154744026_center.pdf
อติกานต์ แสวงบุญ และนฤมล อนุสนธิ์พัฒน์. (2567). แนวทางการมีส่วนร่วมของชุมชนในการบริหารจัดการปัญหา
อุทกภัย กรณีศึกษาชุมชนเทศบาล ตาบลมหาพราหมณ์ อาเภอบางบาลจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสาร
มมร ล้านนาวิชาการ. 13(1). 1-9.
Smith, J., & Bond, A. (2018). Delivering more inclusive public participation in coastal flood
management: A case study in Suffolk, UK. Ocean & Coastal Management, ปีที่161, 147–155.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความเป็นลิขสิทธิของคณะมส. มรภ อต.
