กฎหมายอย่างอ่อน: ในบริบทเครื่องมือการจัดการความมั่นคงและอำนาจอธิปไตยระหว่างรัฐ

ผู้แต่ง

  • ถิรวัฒน์ ประทุมทอง คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยหาดใหญ่

คำสำคัญ:

กฎหมายอย่างอ่อน, อำนาจอธิปไตย, ความมั่นคงของรัฐ

บทคัดย่อ

กฎหมายอย่างอ่อน (Soft Law) มักจะเป็นที่รู้จักในวงวิชาการด้านกฎหมายระหว่างประเทศด้วยเหตุผลที่กฎหมายอย่างอ่อนได้ถูกหยิบยกมาใช้ประโยชน์ในฐานของเครื่องมือทางกฎหมายหรือบางความเห็นที่นิยามว่าเป็นเพียงเครื่องมือกึ่งกฎหมายภายใต้บริบทระหว่างประเทศที่จะนำมาซึ่งความผูกพันระหว่างรัฐที่ไม่เคร่งครัดเด็ดขาดเช่นเดียวกันกับข้อผูกพันภายใต้พันธกรณีระหว่างประเทศโดยทั่วไปที่อาจเปรียบเทียบได้ว่าอยู่ในความหมายของ Hard Law โดยบทความฉบับนี้ได้นำฐานของความเป็นกฎหมายอย่างอ่อนมาวิเคราะห์ร่วมกับบริบทเครื่องมือการจัดการความมั่นคงและอำนาจอธิปไตยระหว่างรัฐซึ่งโดยทั่วไปจะเห็นว่าข้อผูกพันภายใต้พันธกรณีระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับความมั่นคงและอำนาจอธิปไตยระหว่างรัฐนั้นอาจถูกพูดถึงในฐานของกฎหมายระหว่างประเทศโดยทั่วไปที่รัฐซึ่งเข้าเป็นภาคีต้องปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด ผู้เขียนจึงเห็นว่าการศึกษากฎหมายอย่างอ่อนที่ถูกนำมาใช้ภายใต้ข้อผูกพันในทางระหว่างประเทศที่มีผลต่อความผูกพันระหว่างรัฐที่ไม่เด็ดขาดซึ่งเกี่ยวข้องกับประเด็นด้านความมั่นคงและหลักการเคารพอำนาจอธิปไตยของรัฐก็น่าจะเป็นการเปิดมุมมองด้านวิชาการที่น่าสนใจอีกประเด็นหนึ่งที่สามารถทำให้ผู้ศึกษาเข้าใจได้ตั้งแต่ฐานของนิยามความหมายหรือการตีความของกฎหมายอย่างอ่อนภายใต้แนวคิดที่เกี่ยวข้องตลอดไปจนถึงการนำกฎหมายอย่างอ่อนไปใช้ประโยชน์ในบริบทระหว่างประเทศที่หลากหลายซึ่งมีส่วนคาบเกี่ยวกับการจัดการความมั่นคงและอำนาจอธิปไตยระหว่างรัฐและโดยเฉพาะอย่างยิ่งหลักการในทางระหว่างประเทศที่ทุกประเทศต้องเคารพและให้ความสำคัญคือหลักการไม่แทรกแซงและหลักการเคารพอำนาจอธิปไตยของรัฐที่เป็นฐานสำคัญในการวางหรือกำหนดความผูกพันในทางระหว่างประเทศภายใต้ฐานของกฎหมายอย่างอ่อน โดยหลักการสำคัญดังกล่าวจะเป็นฐานให้ผู้เขียนศึกษาเพื่อนำมาใช้ในการวิเคราะห์การทำงานของกฎหมายอย่างอ่อนกับการสร้างกฎระเบียบทางความมั่นคงระหว่างรัฐที่ยึดหลักการเคารพอำนาจอธิปไตยของรัฐเป็นสำคัญตลอดทั้งความท้าทายของกฎหมายอย่างอ่อนภายใต้สถานการณ์ด้านความมั่นคงที่เป็นพลวัต

เอกสารอ้างอิง

Abbott KW, Soft Law Oversight Mechanisms for Nanotechnology (JURIMETRICS, Spring 2012) cited in Ryan Hagemann, Jennifer Skees and Adam Thierer, Soft Law for Hard Problems: The Governance of Emerging Technologies in an Uncertain Future (Colorado Technology Law Journal 2018)

Abbott KW and Snidal D, ‘Hard and Soft Law in International Governance’ (2000) 54(3) International Organization 421

Ahmed A and Mustofa MJ, ‘Role of Soft Law in Environmental Protection: An Overview’ (2016) 4 Global Journal of Politics and Law Research 1

di Robilant A, ‘Genealogies of Soft Law’ (2006) Scandinavian Studies In Law 218

European University Association, ‘Bologna Process and European Higher Education Area’ (European University Association) <https://www.eua.eu/our-work/topics/bologna-process.html> accessed 17 April 2026

Galbraith J and Zaring D, ‘Soft Law as Foreign Relations Law’ (2014) 103 Cornell Law Review 735

Huszti-Orban K and Ní Aoláin F, ‘The Impact of “Soft Law” and Informal Standard-Setting in the Area of Counter-Terrorism on Civil Society and Civic Space’ (Human Rights Center, University of Minnesota Law School 2020)

Liu J, ‘Globalisation of Corporate Governance Depends on both Soft Law and Hard Law’ (2021) Renmin University of China - Law School 1

Naicker M, ‘The Use of Soft Law in the International Legal System in the Context of Global Governance’ (mini-dissertation, University of Pretoria 2013)

Shaffer GC and Pollack MA, ‘Hard versus Soft Law in International Security’ (2011) 52 BCL Rev 1147

Terpan F, ‘Soft Law in the European Union - The Changing Nature of EU Law’ (2013) 21(1) European Law Journal 1

Zerilli FM, ‘The Rule of Soft Law: An Introduction’ (2010) 56 Journal of Global and Historical Anthropology 1

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-29

รูปแบบการอ้างอิง

ประทุมทอง ถ. (2026). กฎหมายอย่างอ่อน: ในบริบทเครื่องมือการจัดการความมั่นคงและอำนาจอธิปไตยระหว่างรัฐ. วารสารกฎหมายนิติพัฒน์ นิด้า, 15(1), 48–58. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/nitipat/article/view/285476

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ