การศึกษาและจัดการความรู้ในการอนุรักษ์เรือพื้นบ้านเพื่อพัฒนาการท่องเที่ยว เขตภาคตะวันออก ประเทศไทย

ผู้แต่ง

  • จิรัฏฐ์ เหมือนวิหาร หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการการจัดการและพัฒนาองค์การ สถาบันวิทยาการจัดการแห่งแปซิฟิค
  • พลัชวันทน์ เหมือนวิหาร หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการการจัดการและพัฒนาองค์การ สถาบันวิทยาการจัดการแห่งแปซิฟิค

คำสำคัญ:

การจัดการความรู้, เรือพื้นบ้าน, การท่องเที่ยว

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1)เพื่อศึกษาแนวทางการจัดการความรู้และพัฒนาการการจัดการความรู้ในการอนุรักษ์เรือพื้นบ้านนำมาประยุกต์พัฒนาการท่องเที่ยว 2)เพื่อออกแบบส่วนจัดแสดงพิพิธภัณฑ์เรือพื้นบ้าน โดยการนำเรือพื้นบ้านมาประยุกต์สู่การออกแบบตกแต่งร่วมสมัยให้เป็นงานศิลปะเชิงธุรกิจและการท่องเที่ยว โดยนำอาศัยการจัดการความรู้มาร่วมฟื้นฟูวัฒนธรรมพื้นบ้านในการส่งเสริมการใช้เรือพื้นบ้านมาประยุกต์ใช้ออกแบบเชิงธุรกิจพาณิชย์ในรูปแบบศูนย์กลางค้า ห้องอาหาร และพิพิธภัณฑ์ ที่มีการนำเสนอด้วยกระบวนการจัดการความรู้ เรื่อง เรือพื้นบ้าน ซึ่งเรือพื้นบ้านนั้นมีโอกาสสูญหายไปจากสภาพการณ์ในปัจจุบัน ผลการวิจัย พบว่า สภาพการจัดการความรู้ในการอนุรักษ์เรือพื้นบ้านนั้นสามารถนำมาพัฒนาการท่องเที่ยว เขตภาคตะวันออกของประเทศไทย ซึ่งแต่เดิมการถ่ายทอดวิชาความรู้การต่อเรือพื้นบ้านนั้นอยู่ในวงจำกัดจะเป็นการถ่ายทอดให้เฉพาะลูกหลานเครือญาติ และผู้ที่มีอาชีพต่อเรือที่มีความผูกพันกันเท่านั้น ซึ่งการถ่ายทอดเป็นไปในลักษณะการบอกกล่าวและลงมือปฏิบัติร่วมกันเท่านั้น จึงเสมือนเป็นการถ่ายทอดให้แก่ผู้ใกล้ชิดลำดับชั้นต้นก่อนไม่ว่าจะเป็นบุตร ภรรยา สามี และญาติพี่น้อง โดยจะใช้วิธีขยายความคิดและลงปฏิบัติงานจริงด้วยกระบวนการทดลองด้วยตนเอง โดยเป็นการดำเนินการเรียนรู้แบบค่อยเป็นค่อยไป ซึ่งการเรียนรู้ในลักษณะนี้จะใช้ระยะเวลายาวนาน จึงส่งผลให้ขาดการจัดการความรู้ในการอนุรักษ์อย่างยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

จิรัฏฐ์ เหมือนวิหาร. (2553). การจัดการความรู้เพื่อการสืบทอดวัฒนธรรมการใช้เรือพื้นบ้านในภาค

กลาง. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยสยาม.

เซงเก้ ปีเตอร์. (2542). คิดใหม่เพื่ออนาคต. กรุงเทพฯ : ผู้จัดการ.

ณัฐวุฒิ สิทธิสงคราม. (2551). เรือ. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยศิลปากร.

ฐวุฒิ สิทธิสงคราม. (2561). เรือ. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยศิลปากร.

ตรึงใจ บูรณสมภพ. (2540). สภาพแวดล้อมที่มีความสัมพันธ์สถาปนิก. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยศิลปากร.

น้ำทิพย์ วิภาวิน. (2547). การจัดการความรู้กับคลังความรู้. กรุงเทพฯ : เอสอาร์ พริ้นติ้ง แมสโปรดักส์.

ประดิษฐ์ มัชณิมา. (2523). สังคมวิทยาชนบทและการสหกรณ์. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์กองวิทยาลัยสังคมศาสตร์.

ไพฑูรย์ ขาวมาลา. (2530). การต่อเรือไม้ในประเทศไทย. กรุงเทพฯ : กรมอาชีวศึกษากระทรวงศึกษาธิการ.

มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์. (2567). เรือ. ฉะเชิงเทรา : มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์.

วิมลสิทธิ์ หรยางกูล. (2528). การจัดทำรายละเอียดโครงการเพื่อการออกแบบสถาปัตยกรรม.กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วีรวุธ มาฆะศิรานนท์ และบดินทร์ วิจารณ์. (2541). องค์กรเรียนรู้สู่องค์กรอัจฉริยะ. กรุงเทพฯ : เอ็กซเปอร์เน็ท.

วารสารวิชาการ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. (2551). อัมพวา.กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

สถาบันพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง. (2556). หัวตะเข้ : วิถีชุมชนริมคลองในแนวทางการพัฒนาอย่างยั่งยืน. กรุงเทพฯ : เจ สไมล์ ดีไซน์.

สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย. (2545-2556). รายงานชั่วคราวผลการดำเนินงานเพื่อกำหนดนโยบายการท่องเที่ยวเพื่อรักษาระบบนิเวศ. กรุงเทพฯ : การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย.

Alavl, Maryam. (2000). Knowledge Management and Knowledge Systems. http:/www.mbs.umd. edu/is/malavi/icis-97-kms/sld011.htm. (2024).

Marquardt, M. (1996). Building the learning organization. New York : McGraw-Hil,.

Pedler, M., Burgoyne, J.,& Boydell,T. (1991). The learning company : a strategy for sustainable development. New York : McGraw-Hill.

Senge, Peter M. (1996). The fifth discipline: the art and practice of the learning organization. London : Century Business.

Weick, K. (1993). The nontraditional quality of organizational learning. Organizational Science.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-11-29

รูปแบบการอ้างอิง

เหมือนวิหาร จ., & เหมือนวิหาร พ. . (2025). การศึกษาและจัดการความรู้ในการอนุรักษ์เรือพื้นบ้านเพื่อพัฒนาการท่องเที่ยว เขตภาคตะวันออก ประเทศไทย. นิมิตใหม่ รีวิว, 8(3), 75–88. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/nmrj/article/view/284540

ฉบับ

ประเภทบทความ

Research Articles