การพัฒนาอาชีพการค้าเพื่อเสริมสร้างคุณภาพชีวิตของชาวเขาเผ่ามูเซอในจังหวัดตาก

-

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการประกอบอาชีพการค้าและสภาพสังคมของชาวเขาเผ่ามูเซอ 2) ศึกษาการพัฒนาอาชีพการค้าเพื่อเสริมสร้างคุณภาพชีวิตของชาวเขาเผ่ามูเซอ และ 3) เสนอแนะแนวทางการพัฒนาด้านการค้าและเศรษฐกิจชุมชนเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของชาวเขาเผ่ามูเซอในจังหวัดตาก การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลในพื้นที่หมู่บ้านชาวเขาเผ่ามูเซอ อำเภอแม่สอด และอำเภอเมือง จังหวัดตาก โดยคัดเลือกผู้ให้ข้อมูลสำคัญแบบเจาะจง จำนวน 37 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่        แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา (Content Analysis) ควบคู่กับการพิจารณาบริบททางสังคมและวัฒนธรรมของชุมชน

ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการประกอบอาชีพการค้าของชาวเขาเผ่ามูเซอส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับการผลิตและจำหน่ายผลผลิตทางการเกษตรบนพื้นที่สูง ได้แก่ พืช ผัก และผลไม้เมืองหนาว โดยจำหน่ายตรงสู่ผู้บริโภค และมีการรับสินค้าบางประเภทจากต่างพื้นที่มาจำหน่ายเพิ่มเติม โครงสร้างสังคมแบ่งเป็นมูเซอดำและมูเซอแดง แม้วิถีชีวิตจะได้รับการพัฒนาให้สอดคล้องกับบริบทสมัยใหม่มากขึ้น แต่อัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม ประเพณี ทัศนคติ และค่านิยมยังคงผูกพันกับการทำเกษตรกรรมบนพื้นที่สูง 2) การพัฒนาอาชีพการค้ามีความก้าวหน้าอย่างชัดเจน โดยมีการปรับปรุงกระบวนการตลาดให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภค การออกแบบกลยุทธ์ที่มุ่งเน้นคุณค่าลูกค้า และการบูรณาการแผนการตลาดอย่างเป็นระบบ สินค้ามีจุดเด่นด้านคุณภาพ ความสดใหม่ ความปลอดภัยจากสารเคมี และราคาที่เหมาะสม ส่งผลให้ตลาดมูเซอเป็นที่รู้จักและสร้างรายได้เพิ่มขึ้น อันนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงคุณภาพชีวิตในทางที่ดีขึ้น 3) ข้อเสนอแนะแนวทางการพัฒนา ได้แก่ การสนับสนุนเทคโนโลยีการผลิตทางการเกษตรเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและปริมาณผลผลิต การปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานภายในตลาดให้เอื้อต่อการสัญจร และการส่งเสริมความรู้ด้านการตลาดสมัยใหม่และการตลาดดิจิทัลจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งทางเศรษฐกิจของชุมชนอย่างยั่งยืน