AI ภาครัฐกับความไว้วางใจของประชาชน: กรณีศึกษาองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาระดับการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) ในการให้บริการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในกรุงเทพมหานคร (2) วิเคราะห์อิทธิพลของการใช้ AI ต่อคุณภาพบริการ ความโปร่งใส และความไว้วางใจของประชาชน และ (3) ศึกษาบทบาทสื่อกลางของประสบการณ์ผู้ใช้บริการดิจิทัล (User Experience: UX) ระหว่างการใช้ AI กับความไว้วางใจของประชาชน การวิจัยเป็นการวิจัยเชิงปริมาณ ใช้วิธีการสำรวจ (Survey Research) กลุ่มตัวอย่างคือประชาชนจำนวน 500 คน ที่เคยใช้บริการระบบ AI ของ 5 สำนักงานเขต ได้แก่ เขตบางเขน เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย เขตคันนายาว เขตปทุมวัน และเขตประเวศ ซึ่งมีการใช้งานแพลตฟอร์ม Traffy Fondue อย่างต่อเนื่องมากกว่า 1 ปี
เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถาม 6 ส่วน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์สมการเชิงโครงสร้าง (Partial Least Squares Structural Equation Modeling: PLS-SEM) เพื่อทดสอบสมมติฐานการวิจัย พบว่า การใช้ AI ภาครัฐมีอิทธิพลเชิงบวกต่อคุณภาพบริการ (β = 0.68) และความโปร่งใส (β = 0.59) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ รวมทั้งส่งผลโดยตรงและโดยอ้อมต่อความไว้วางใจของประชาชน (β_total = 0.74) โดยมี UX ทำหน้าที่เป็นตัวแปรสื่อกลางบางส่วน (Partial Mediation) แบบจำลองสามารถอธิบายความแปรปรวนของความไว้วางใจได้ร้อยละ 65.3 (R² = 0.653) แสดงว่า AI มีบทบาทสำคัญต่อการสร้างความเชื่อมั่นในหน่วยงานภาครัฐ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Bouckaert, G., & Van de Walle, S. (2003). Comparing measures of citizen trust and user satisfaction as indicators of “good governance”: Difficulties in linking trust and satisfaction indicators. International Review of Administrative Sciences, 69(3), 329–343.
Bryson, J. M., Crosby, B. C., & Bloomberg, L. (2014). Public value governance: Moving beyond traditional public administration and the New Public Management. Public Administration Review, 74(4), 445–456.
Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340.
de Sousa, W. G., de Melo, E. R. P., Bermejo, P. H. S., Farias, R. A. S., & Gomes, A. O. (2019). How and where is artificial intelligence in the public sector going? A literature review and research agenda. Government Information Quarterly, 36(4), 101392.
Digital Government Development Agency. (2023). The digital government development plan of Thailand 2023–2027 (English version). Digital Government Development Agency.
Hansen, M. M., & Dahiya, B. (2025). Traffy Fondue: A smart city citizen engagement. Frontiers in Sustainable Cities, 7, 1491621.
Mayer, R. C., Davis, J. H., & Schoorman, F. D. (1995). An integrative model of organizational trust. Academy of Management Review, 20(3), 709–734.
Mergel, I. (2018). Citizen-oriented digital transformation in the public sector. Government Information Quarterly.
Moon, M. J. (2020). Governing public service AI: Challenges and policy implications. Government Information Quarterly, 37(3), 101–108.
National Electronics and Computer Technology Center. (2022). Traffy Fondue: แอปพลิเคชันแจ้งและติดตามปัญหาเมือง / แพลตฟอร์มบริหารจัดการปัญหาเมือง. National Electronics and Computer Technology Center.
National Science and Technology Development Agency. (2022). Traffy Fondue platform to enhance efficiency of public services. National Science and Technology Development Agency.
Open Government Partnership. (2021). Algorithmic accountability for the public sector. Open Government Partnership.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). SERVQUAL: A multiple-item scale for measuring consumer perceptions of service quality. Journal of Retailing, 64(1), 12–40.
Wirtz, B. W., Langer, P. F., & Fenner, C. (2021). Artificial intelligence in the public sector: A research agenda. International Journal of Public Administration, 44(13), 1103–1128.
Wirtz, B. W., Weyerer, J. C., & Geyer, C. (2019). Artificial intelligence and the public sector: Applications and challenges. International Journal of Public Administration, 42(7), 596–615.
