ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในฐานะกลไกการนำนโยบายสวัสดิการสังคมไปปฏิบัติขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: การวิเคราะห์เชิงแนวคิดและบริบทพื้นที่

Main Article Content

ศาศวัต เพ่งแพ

บทคัดย่อ

บทความวิชาการฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์บทบาทของศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในฐานะกลไกการนำนโยบายสวัสดิการสังคมไปปฏิบัติขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยอาศัยกรอบแนวคิดด้านการนำนโยบายสาธารณะไปปฏิบัติ (policy implementation) และการกำกับดูแลท้องถิ่น (local governance) เป็นฐานในการวิเคราะห์เชิงแนวคิดและเชิงนโยบาย บทความตั้งข้อสังเกตว่า ความท้าทายสำคัญของการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุในระดับพื้นที่มิได้เกิดจากการขาดนโยบาย หากเกิดจากความไม่เข้มแข็งของกลไกเชิงสถาบันที่ทำหน้าที่เชื่อมโยงระหว่างนโยบายระดับชาติกับการปฏิบัติการในระดับท้องถิ่น


การสังเคราะห์งานวิชาการที่เกี่ยวข้องชี้ให้เห็นว่า ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุมีศักยภาพในการทำหน้าที่เป็นเครื่องมือเชิงนโยบายที่สำคัญ หากได้รับการออกแบบและสนับสนุนอย่างเหมาะสมในมิติของโครงสร้าง บทบาท ทรัพยากร และการกำกับดูแลแบบเครือข่าย อย่างไรก็ดี บทความยังสะท้อนให้เห็นข้อจำกัดเชิงโครงสร้างที่ศูนย์ยังคงเผชิญ ไม่ว่าจะเป็นความคลุมเครือด้านสถานะเชิงสถาบัน ข้อจำกัดด้านงบประมาณและบุคลากร ความไม่ต่อเนื่องของนโยบาย และการขาดระบบข้อมูลที่บูรณาการกันอย่างเป็นระบบ


บทความนี้เสนอให้ทำความเข้าใจศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในฐานะ “กลไกเชิงสถาบันของการนำนโยบายไปปฏิบัติ” มากกว่าการเป็นเพียงหน่วยงานเชิงบริการหรือพื้นที่จัดกิจกรรม การมองศูนย์ในมิติดังกล่าวช่วยเปิดมุมมองเชิงนโยบายต่อการพัฒนาสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุในระดับท้องถิ่น และสามารถใช้เป็นกรอบแนวคิดสำหรับการพัฒนาเชิงนโยบายและการศึกษาวิจัยเชิงประจักษ์ในอนาคต

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เพ่งแพ ศ. . (2025). ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในฐานะกลไกการนำนโยบายสวัสดิการสังคมไปปฏิบัติขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: การวิเคราะห์เชิงแนวคิดและบริบทพื้นที่. วารสารรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 8(2), 47–62. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/polssru/article/view/285612
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ธเนศวร์ เจริญเมือง. (2561). การกระจายอำนาจกับการพัฒนาท้องถิ่นไทย. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สมบัติ ธำรงธัญวงศ์. (2559). รัฐศาสตร์กับการพัฒนาสังคมไทย. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Andrews, M., & Shah, A. (2005). Citizen-centered governance: A new approach to public sector reform. World Bank.

Esping-Andersen, G. (1990). The three worlds of welfare capitalism. Princeton University Press.

Gough, I. (2013). Social assistance in developing countries. Cambridge University Press.

Hill, M., & Hupe, P. (2014). Implementing public policy: An introduction to the study of operational governance (3rd ed.). SAGE.

Howlett, M. (2011). Designing public policies: Principles and instruments. Routledge.

Klijn, E.-H., & Koppenjan, J. (2016). Governance networks in the public sector. Routledge.

Lipsky, M. (2010). Street-level bureaucracy: Dilemmas of the individual in public services (30th anniversary ed.). Russell Sage Foundation.

North, D. C. (1990). Institutions, institutional change, and economic performance. Cambridge University Press.

Pierre, J., & Peters, B. G. (2000). Governance, politics and the state. Macmillan.

Pressman, J. L., & Wildavsky, A. (1984). Implementation: How great expectations in Washington are dashed in Oakland (3rd ed.). University of California Press.

Rhodes, R. A. W. (1997). Understanding governance: Policy networks, governance, reflexivity and accountability. Open University Press.

Rondinelli, D. A., McCullough, J. S., & Johnson, R. W. (1989). Analysing decentralization policies in developing countries: A political-economy framework. Development and Change, 20(1), 57–87.

United Nations. (2020). World population ageing 2020 highlights. UN Department of Economic and Social Affairs.

Walker, A., & Maltby, T. (2012). Active ageing: A strategic policy solution to demographic ageing in the European Union. International Journal of Social Welfare, 21(S1), S117–S130.

World Health Organization. (2015). World report on ageing and health. WHO Press.