การทำให้พระเครื่องเป็นสินค้าเชิงพาณิชย์ของในตลาดจีนบนรากฐานพระพุทธศาสนา: แนวทฤษฎีเชิงปฏิบัติ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเหมือนและความแตกต่างของความหมายเชิงสัญลักษณ์ของพระเครื่องไทยในสังคมไทยและจีน ศึกษาความหมายทางศาสนา บทบาททางสังคม และปัจจัยที่ส่งผลต่อความนิยมของพระเครื่องไทยในตลาดจีน และพฤติกรรมการบริโภคพระเครื่องไทยของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในตลาดจีนสมัยใหม่ การวิจัยนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บรวบรวมข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 25 คน ซึ่งคัดเลือกด้วยวิธีการแบบเจาะจง ประกอบด้วย ผู้บริโภค 15 คน ผู้ประกอบการ 5 คน และผู้ผลิตพระเครื่อง 5 คน เครื่องมือและวิธีการเก็บข้อมูล ได้แก่ การสัมภาษณ์เชิงลึก การสังเกตการณ์แบบไม่มีส่วนร่วมในสถานประกอบการพระเครื่อง และการวิเคราะห์เอกสาร วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา การตีความเชิงชาติพันธุ์วรรณนา การเรียบเรียงเชิงประวัติศาสตร์ และการตรวจสอบข้อมูลแบบสามเส้า ผลการวิจัยพบว่า พระเครื่องไทยในบริบทไทยมีความหมายเชื่อมโยงกับความศรัทธา การคุ้มครองทางจิตวิญญาณ การสร้างบุญ และอำนาจทางศาสนาของพระสงฆ์ ขณะที่ในบริบทจีน พระเครื่องไทยได้รับการตีความใหม่เป็นทั้งวัตถุศักดิ์สิทธิ์ เครื่องประดับ แหล่งยึดเหนี่ยวทางจิตใจ สินค้าทางวัฒนธรรม และสัญลักษณ์แสดงอัตลักษณ์ส่วนบุคคล ความนิยมดังกล่าวได้รับอิทธิพลจากสื่อสังคมออนไลน์ พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ข้ามพรมแดน อิทธิพลของคนดัง และการตลาดเชิงออกแบบ นอกจากนี้ ตลาดยังมีการแบ่งกลุ่มผู้บริโภคอย่างชัดเจน ได้แก่ นักสะสมระดับสูง ผู้บริโภครุ่นใหม่ ผู้บริโภคเชิงประโยชน์ และผู้สนใจวัฒนธรรม อย่างไรก็ตาม การขยายตัวเชิงพาณิชย์ก่อให้เกิดความกังวลเรื่องสินค้าปลอม การเก็งราคา การกล่าวอ้างเกินจริง และการลดทอนความศักดิ์สิทธิ์ของพระเครื่อง งานวิจัยสรุปว่า การเติบโตของพระเครื่องไทยในตลาดจีนเป็นกระบวนการปรับเปลี่ยนสัญลักษณ์ทางศาสนาในบริบทข้ามวัฒนธรรม ซึ่งสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างศาสนา วัฒนธรรม พฤติกรรมผู้บริโภค และกลไกตลาดร่วมสมัย
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Blumer, H. (1969). Symbolic interactionism: Perspective and method. Prentice-Hall.
Chirapravati, P. M. L. (1999). Buddhist votive tablets and amulets from Thailand. In R. L. Brown (Ed.), Art from Thailand (pp. 49–64). Marg Publications.
Jackson, P. A. (2022). Capitalism magic Thailand: Modernity with enchantment. ISEAS–Yusof Ishak Institute.
Johnston, J., & Phayakhrut, C. (2024). Beyond rebirth: Materiality and recycling in Thai amulets. The Journal of the Siam Society, 112(2), 119–132. https://doi.org/10.69486/112.2.2024.8
Jong, A. (2024). Thailand magic amulets and their multimillion baht demand. Asia in Review, 37(1).
Kitiarsa, P. (2008). Religious commodifications in Asia: Marketing gods. Routledge.
Kitiarsa, P. (2012). Mediums, monks, and amulets: Thai popular Buddhism today. Silkworm Books.
McBain, J. (2024). Sacred commodities: The evolution of Buddhist amulets in the modern world. Oxford University Press.
McDaniel, J. T. (2011). The lovelorn ghost and the magical monk: Practicing Buddhism in modern Thailand. Columbia University Press.
Naepimai, T., & Chaisingkananont, S. (2023). Transnational networks and the globalization of Thai amulets: The role of Chinese-Singaporean dealers. Asian Anthropology, 22(1), 78–99. https://doi.org/10.1080/1683478X.2023.2176852
Plate, S. B. (2015). A history of religion in 5½ objects: Bringing the spiritual to its senses. Beacon Press.
Rajadhon, P. A. (1961). The origin and use of Thai amulets. Journal of the Siam Society, 49(2), 123–134.
Redding, G. (1990). The spirit of Chinese capitalism. Walter de Gruyter.
Roberts, K. (2021). When belief becomes a brand: The commercialization of Thai Buddhism in China. East Asian Journal of Business and Management, 9(1), 45–62. https://doi.org/10.20498/eajbm.2021.9.1.45
Siriwong, P., & Khamsa-ard, S. (2025). The commodification of the sacred: Thai amulets in contemporary consumer culture. Politics and Religion Journal, 19(2), 308–324.
Tarocco, F. (2011). On the market: Consumption and material culture in modern Chinese Buddhism. Religion, 41(4), 627–644. https://doi.org/10.1080/0048721X.2011.624698
Tylor, E. B. (1871). Primitive culture: Research into the development of mythology, philosophy, religion, art, and custom. John Murray.
Wong, S. (2019). Branding the sacred: Thai Buddhist amulets as status symbols in urban China. Asian Ethnology, 78(2), 245–267. https://doi.org/10.18874/ae.78.2.05
