จาก “เจ้าหญิงหนังฬา” สู่ “รฦกรส”: ความเชื่อมโยงรสอาหารและความรักในครอบครัวในวรรณกรรมไทยและฝรั่งเศส

บทคัดย่อ

อาหารมีความสำคัญในการศึกษาวรรณกรรมไม่แพ้การศึกษาในเชิงมานุษยวิทยาหรือวิทยาศาสตร์สุขภาพ บทความนี้จึงมุ่งหวังจะเปรียบเทียบภาษาที่ทำให้เกิดจินตภาพอาหารในวรรณกรรมที่มีความแตกต่างทั้งวัฒนธรรมและช่วงเวลาการประพันธ์สองเรื่อง คือ “เจ้าหญิงหนังฬา” ของชาร์ลส์ แปโร และ “รฦกรส” ของพงศกร ทั้งสองเรื่องต่างมีแบบเรื่องร่วมกัน คือแบบเรื่อง “ซินเดอเรลลาและหมวกต้นกก” และมีการใช้อาหารเป็นองค์ประกอบสำคัญในการดำเนินเรื่องและบ่งบอกถึงตัวละคร ในนิทาน “เจ้าหญิงหนังฬา” พบว่าเมื่อตัวละครไม่มีความอยากอาหาร มักเป็นช่วงเวลาที่ตัวละครไม่มีสติสัมปชัญญะและขาดการใช้เหตุผล แต่ในขณะเดียวกัน เช่นเดียวกับฉากในนวนิยาย“การแสวงหาวันคืนที่ล่วงลับ”ของมาร์เซล พรูสต์ ที่ตัวละครสามารถระลึกถึงความทรงจำในอดีตได้อย่างกระทันหันเมื่อได้กลิ่นมองเห็นได้ลิ้มรสของอาหาร เมื่อรับประทานขนมที่ทำด้วยความรักจากเจ้าหญิงหนังฬา เรื่องราวในเรื่องก็จบลงด้วยดี ส่วนในเรื่อง “รฦกรส” ตัวละครเอกถูกปฏิบัติอย่างไม่ยุติธรรมจากครอบครัวเช่นกัน  และเมื่อได้รับประทานอาหารที่ปรุงด้วยความรักก็ฟื้นความทรงจำและพบความจริงเกี่ยวกับชาติกำเนิดของตัวเอง ด้วยพลังของอาหารและความรักแท้ทำให้ตัวละครเอกของวรรณกรรมทั้งสองเรื่องมีความสุขและครอบครัวกลับมาคืนดีกัน สามารถก้าวผ่านความแตกต่างทางชนชั้นและอคติได้สำเร็จ