งบประมาณฐานศูนย์: ทฤษฎี แนวปฏิบัติ และบทเรียนที่ผ่านมา
คำสำคัญ:
งบประมาณฐานศูนย์, งบประมาณแบบส่วนเพิ่ม, ประสิทธิภาพ, ประสิทธิผล, การจัดการต้นทุนบทคัดย่อ
งบประมาณฐานศูนย์ (Zero-Based Budgeting: ZBB) เป็นวิธีการจัดทำงบประมาณที่แตกต่างจากการจัดทำงบประมาณแบบส่วนเพิ่ม (Incremental Budgeting) โดยต้องให้เหตุผลใหม่สำหรับค่าใช้จ่ายทุกครั้งที่เริ่มรอบงบประมาณใหม่ บทวิเคราะห์ที่ครอบคลุมนี้เจาะลึกถึงรากฐานทางทฤษฎีของงบประมาณฐานศูนย์ การประยุกต์ใช้ในทางปฏิบัติ และบทเรียนที่ได้รับจากการนำไปใช้อย่างประสบความสำเร็จในหลายประเทศ บทความเริ่มต้นด้วยการสำรวจหลักการที่เป็นพื้นฐานของงบประมาณฐานศูนย์โดยเน้นถึงศักยภาพในการเพิ่มประสิทธิภาพการจัดสรรทรัพยากร ลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็น และปรับปรุงระเบียบวินัยทางการคลัง อย่างไรก็ตามงบประมาณฐานศูนย์ก็มีความท้าทายในทางปฏิบัติ เช่น ความซับซ้อนและการใช้เวลามาก จำเป็นต้องใช้บุคลากรและทรัพยากรจำนวนมากเพื่อมาสนับสนุนการจัดทำงบประมาณฐานศูนย์ จึงอาจเพิ่มภาระค่าใช้จ่ายสำหรับองค์การที่มีงบประมาณในการดำเนินงานจำกัด และการต่อต้านการเปลี่ยนแปลงภายในองค์การ จากกรณีการนำงบประมาณฐานศูนย์มาปรับใช้ แสดงให้เห็นว่างบประมาณฐานศูนย์ถูกนำไปใช้อย่างประสบความสำเร็จอย่างไรในการเพิ่มระเบียบวินัยทางการคลัง ความโปร่งใส และการเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากร โดยเน้นถึงปัจจัยที่ทำให้ประสบความสำเร็จ เช่น ความตั้งใจทางการเมืองที่เข้มแข็ง การสร้างศักยภาพอย่างมีประสิทธิผล การมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้เสีย และการติดตามและประเมินผลอย่างต่อเนื่อง โดยสรุปบทความนี้เสนอว่างบประมาณฐานศูนย์เป็นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพต่างจากการจัดทำงบประมาณแบบดั้งเดิม ด้วยการเริ่มต้นจากฐานศูนย์และการให้เหตุผลอย่างละเอียดสำหรับค่าใช้จ่ายทุกครั้ง งบประมาณฐานศูนย์ช่วยให้การจัดสรรทรัพยากรมีความมุ่งมั่นและมีประสิทธิภาพมากขึ้น บทเรียนที่ผ่านมาแสดงให้เห็นว่าผู้กำหนดนโยบายและผู้ปฏิบัติงานต้องการปรับปรุงกระบวนการจัดทำงบประมาณตลอดเวลา เพื่อบรรลุความรับผิดชอบ ความโปร่งใส และระเบียบวินัยทางการคลังที่ดีขึ้น
เอกสารอ้างอิง
Abdullahi, A. A. (2007). Public sector accounting: Theory and practice. Zaria: Sa’a Deen Press.
Abdullahi, S. R. (2011). Mastering cost and management accounting. Kano-Nigeria: GidanDabino Publishers.
Agnihotri, A., & Bhattacharya, S. (2021). Growth Strategic Options of Kraft Heinz. SAGE Publications: SAGE Business Cases Originals.
Ahmad, A. A. A. (2007). Zero-Base budgeting: employees perceptions and attitudes in brunei public sector organizations. Economics and Administration, 21(1), 3-14.
Ajam, T. (2024). Applying spending review theory to developing countries: The case of South Africa. Development Southern Africa, 41(5), 1-15.
Allen, R., & Clifton, R. (2023). From zero-base budgeting to spending review–achievements and challenges. Development Southern Africa, 41(5), 1-17.
Allen, R., Betley, M., Renteria, C., & Singh, A. (2020). Integrating infrastructure planning and budgeting. Well Spent: How Strong Infrastructure Governance Can End Waste in Public Investment, 225., edited by Gerd Schwartz, Manal Fouad, Torben Hansen, Geneviève Verdier. Washington, DC: International Monetary Fund.
Austin, L. A., & Cheek, L. M. (1979). Zero-base budgeting: A decision package manual. New York: AMACOM.
Becker, S. D., Mahlendorf, M. D., Schäffer, U., & Thaten, M. (2016). Budgeting in times of economic crisis. Contemporary Accounting Research, 33(4), 1489-1517.
Beredugo, S. B., Azubike, J. U., & Okon, E. E. (2019). Comparative analysis of zero-based budgeting and incremental budgeting techniques of government performance in Nigeria. International Journal of Research and Innovation in Social Science, 3(6), 238-243.
Biobele, B. S., Igbo, I. E., & John, E. F. (2013). The significance of international corporate governance disclosure on financial reporting in Nigeria. International Journal of Business and Management, 8(8), 100.
Bracci, E., Humphrey, C., Moll, J., & Steccolini, I. (2015). Public sector accounting, accountability and austerity: more than balancing the books?. Accounting, Auditing & Accountability Journal, 28(6), 878-908.
Buntak, K., Drožđek, I., & Sesar, V. (2014). The impact of cost cutting and zero-level budgeting on the organization management in crisis situations. Collegium antropologicum, 38(1), 135-141.
Callaghan, S., Hawke, K., & Mignerey, C. (2014). Five myths (and realities) about zero-based budgeting. McKinsey & Company, 2, 1-5.
Retrieved from https://www.mckinsey.com/capabilities/strategy-and-corporate-finance/our-insights/five-myths-and-realities-about-zero-based-budgeting
Catalano, G., & Erbacci, A. (2018). A theoretical framework for spending review policies at a time of widespread recession. OECD Journal on Budgeting, 17(2), 9-24.
Cheek, L. M. (1977). Zero-Base Budgeting Comes of Age. New York: AMACOM.
Chen, C. C. (1980). Zero-base budgeting in library management: A manual for librarians. Phoenix, AZ: Oryx Press.
Coyte, R., Messner, M., & Zhou, S. (2022). The revival of zero‐based budgeting: drivers and consequences of firm‐level adoptions. Accounting & Finance, 62(3), 3147-3188.
Dandago, K. I. & Tijjani, B. (2005). Cost and Management Accounting (2nd ed). Kano – Nigeria: Gidan Dabino Publishers
Dean, B. V., & Cowen, S. S. (1979a). The use of zero-base budgeting in industry: some observations. Interfaces, 9(4), 55-60.
Dean, B. V., & Cowen, S. S. (1979b). Zero-base budgeting in the private sector. Business Horizons, 22(4), 73-83.
Deloitte. (2015). Zero-based budgeting: zero or hero?. Retrieved from https://www2.deloitte.com/content/dam/Deloitte/global/Documents/Process-and-Operations/gx-us-operations-cons-zero-based-budgeting.pdf
Dillon, R. D. (1979). Zero-Base Budgeting for Health Care Institutions. London: Aspen Systems Corporation.
Doherty, L., & Sayegh, A. (2022). How to design and institutionalize spending reviews. International Washington, D.C. International Monetary Fund.
Draper, F. D., & Pitsvada, B. T. (1979). Zero-base budgeting for public programs. Washington, DC: University Press of America.
Ekanem, E. E. (2014). Zero-based budgeting as a management tool for effective university budget implementation in university of Calabar, Nigeria. European Journal of Business and Social Sciences, 2(11), 11-19.
Harris, J., Hughes, R., Ljungman, G., & Sateriale, C. (2013). Medium-term budget frameworks in advanced economies: Objectives, design and performance. Public financial management and its emerging architecture, 137-174. In Cangiano, M. M., Curristine, M. T. R., & Lazare, M. M. (2013). Public financial management and its emerging architecture. International Monetary Fund.
Haxholli, B. N. (2015). Zero based budgeting in KCS implementing zero based budgeting method in Kosovo correctional service. (master’s thesis). Rochester Institute of Technology. Retrieved from https://scholarworks.rit.edu/theses/8765.
Hentschke, G. (1978). Evaluating Zero-Base Budgeting in the Light of Earlier Budget Reforms. Journal of Education Finance, 4(2), 234-247.
Ibrahim, M. M. (2019). Designing zero-based budgeting for public organizations. Problems and Perspectives in Management, 17(2). 323-333.
Igbeng, E. I., Beredugo, S. B., & Adu, V. A. (2015). Evaluation of public accountability and tax culture among tax payers in Nigeria. International Journal of management science and Business Administration, 1(9), 7-13.
Kavanagh, S. C. (2011). Zero-base budgeting: Modern experiences and current perspectives. Chicago: USA.
Kazar, G., Mutlu, U., & Tokdemir, O. B. (2023). Development of zero-based budgeting approach for multinational construction contractors. Engineering, Construction and Architectural Management, 30(10), 5217-5232.
Lindblom,C. E. (1959). The Sciencee of Muddling Through. Public Administration Review, 19 (spring): 79-88.
Ma, J. (2006). Zero-based budgeting in China: experiences of Hubei province. Journal of Public Budgeting, Accounting & Financial Management, 18(4), 480-515.
Minmier, G. S., & Hermanson, R. H. (1976). A look at zero-base budgeting-the Georgia experience. Atlanta Economic Review, 26(4), 5-12.
Moore, P. (1980). Zero-base budgeting in American cities. Public Administration Review, 40(3), 253-258.
Mueller, K. J. (1981). Zero-base budgeting in local government: attempts to implement administrative reform. Washington: University Press of America.
Organisation for Economic Co-Operation and Development. (2011). Typology and implementation of spending reviews: Discussion paper. OECD. Paris; France.
Organisation for Economic Co-Operation and Development. (2019). Budgeting and public expenditures in OECD countries. OECD, Paris, France. Retrieved from https://doi.org/10.1787/9789264307957-en
Pyhrr, P. A. (1970). Zero-base budgeting. Harvard Business Review, 48(6), 111–121.
Pyhrr, P. A. (1977). The zero-base approach to government budgeting. Public Administration Review, 37(1), 1-8.
Rahim, F. S., Wendling, C., Wendling, M. C. P., & Pedastsaar, M. E. (2022). How to prepare expenditure baselines. Washington, D.C: International Monetary Fund.
Reed, S. A. (1985). The Impact of Budgetary Roles Upon Perspectives. Public Budgeting & Finance, 5(1), 83-96.
Robinson, M. (2013). Spending Review. OECD Journal on Budgeting, 13(2), 1–43.
Sarant, P. C. (1978). Zero-base budgeting in the public sector: a pragmatic approach (Vol. 3). Reading, Mass.: Addison-Wesley.
Schick, A. (1966). The road to PPB: The stages of budget reform. Public Administration Review, 26(4), 243-258.
Schneider, K. G., & O'Bryan, C. (2018). Zero-based budgeting in A cutback scenario for A small academic library. Library Leadership & Management, 32(2). 1-16.
Schulze, W. C. (1988). Zero-Based Budgeting as A Planning and Budgeting Tool For I. Journal of Information Management, 9(1), 1.
Shelby, R. (2013). Zero-base Budgeting for the 21st Century Public Administrators (FRC Report No. 260). Fiscal Research Center, Georgia State University. Retrieved from https://cslf.gsu.edu/files/2014/06/zero-base_budgeting_for_the_21st_century_public_administrator.pdf
Sherlekar, V. S., & Dean, B. V. (1980). An evaluation of the initial year of zero-base budgeting in the federal government. Management Science, 26(8), 750-772.
Sivabalan, P., Booth, P., Malmi, T., & Brown, D. A. (2009). An exploratory study of operational reasons to budget. Accounting & Finance, 49(4), 849-871.
Stonich, P. J. (1977). Zero-Base Planning and Budgeting. Illinois: Irwin Publisher.
Thomas, B. G., & Bollapragada, S. (2010). General electric uses an integrated framework for product costing, demand forecasting, and capacity planning of new photovoltaic technology products. Interfaces, 40(5), 353-367.
Tyer, C. B. (1977). Zero-base budgeting: a critical analysis. Southern Review of Public Administration, 1(1), 88-107.
Versel, M. J. (1978). Zero-base budgeting: Setting priorities through the ranking process. Public Administration Review, 38(6), 524-527.
Wanat, J. (1974). Bases of budgetary incrementalism. American Political Science Review, 68(3), 1221-1228.
Watoseninyi, A. B. D. (1999). Incremental or zero-base budgeting: Which approach for better understanding and implementation in the public sector. In National Workshop on Accounting, Finance and Auditing by Optimal Financial and Resource Development Consultants, Kaduna.
Wheelen, T. L., Hunger, J. D., Hoffman, A. N., & Bamford, C. E. (2018). Strategic management and business policy: Globalization, innovation, and sustainability. United Kingdom: Pearson Education Limited.
Wildavsky, A, (1964). The Politics of the Budgetary Process. Boston: Little, Brown and Company.
Wildavsky, A, (1986). Toward a comparative theory of budgetary processes. In A Wildavsky (Ed.), Budgeting: A comparative theory of budgetary processes. New Brunswick, USA. Transaction Books.
Wildavsky, A., & Hammond, A. (1965) Comprehensive versus incremental budgeting in the Department of Agriculture. Administrative Science Quarterly, 10(3), 321–346.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2024 วารสารการบริหารท้องถิ่น
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกเรื่องที่ได้รับการตีพิมพ์ทั้งรูปเล่มและบทความออนไลน์ เป็นลิขสิทธิ์ของวิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น
