การพัฒนาบัญชีครัวเรือนของชนเผ่าม้ง

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบริบทการทำบัญชีครัวเรือนและเพื่อพัฒนารูปแบบการทำบัญชีครัวเรือนของชนเผ่าม้ง บ้านแม่สาน้อย อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่  ประชากร คือ ชนเผ่าม้ง บ้านแม่สาน้อย อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ ดำเนินการวิจัยโดยใช้วิธีการจัดเวทีชุมชน บันทึกภาคสนาม และการสนทนากลุ่ม  เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ แบบสอบถาม และโครงการย่อยต่าง ๆ  สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ และค่าเฉลี่ย  ผลการวิจัยพบว่าชนเผ่าม้ง บ้านแม่สาน้อย อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ เคยเข้าร่วมอบรมการจัดทำบัญชีครัวเรือนกับสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอแม่ริม แต่ชนเผ่าม้งไม่สนใจบันทึกบันทึกบัญชีอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากการบันทึกบัญชีที่ผ่านมาทำให้เห็นว่ามีการบันทึกรายจ่ายเกือบทุกวัน แต่การบันทึกรายได้ไม่ค่อยมี ส่งผลให้ผู้บันทึกบัญชีรู้สึกใจหาย ดังนั้นนักวิจัยจึงจูงใจให้ชนเผ่าม้ง สนใจบันทึกบัญชีครัวเรือน ด้วยการใช้แนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อให้ชนเผ่าม้งเกิดความตระหนักในการใช้จ่ายเงิน อีกทั้งมีการออกแบบสมุดบัญชีครัวเรือนที่แยกรายจ่ายที่ไม่จำเป็น เช่น ค่าเหล้า ค่าบุหรี่ และค่าหวย เพื่อให้ผู้บันทึกบัญชีครัวเรือนได้ตระหนักและลดรายจ่ายที่ไม่จำเป็น  นอกจากนี้ชนเผ่าม้ง บ้านแม่สาน้อย อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ ได้ร่วมกันพัฒนารูปแบบการจัดทำบัญชีครัวเรือนโดยเพิ่มบรรทัดสรุปรายรับประจำวันและบรรทัดสรุปรายจ่ายประจำวัน และเพิ่มหน้าสรุปรายรับและสรุปรายจ่ายประจำเดือน เพื่อให้ผู้บันทึกบัญชีได้ทราบยอดรวมรายรับและรายจ่ายประจำวันและประจำเดือน