การประยุกต์หลักสัมมัปปธาน 4 เพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนของเทศบาลตำบลท่าระหัด อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี

ผู้แต่ง

  • พระวรวุฒิ กิตฺติภทฺโท มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • นพดล ดีไทยสงค์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูโสภณวีรานุวัตร (นิคม ณฏฺฐวโร) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

สัมมัปปธาน 4, การจัดการขยะมูลฝอย, ชุมชนเทศบาลตำบลท่าระหัด

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาระดับการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนของเทศบาลตำบลท่าระหัด อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี 2. ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างหลักสัมมัปปธาน 4 กับการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนของเทศบาลตำบลท่าระหัด อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี และ 3. นำเสนอการประยุกต์หลักสัมมัปปธาน 4 เพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนของเทศบาลตำบลท่าระหัด อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี คือการวิจัยเชิงปริมาณ จากการแจกแบบสอบถาม และการวิจัยเชิงคุณภาพ จากการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 10 รูปหรือคน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย
ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการหาค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และใช้การวิเคราะห์เนื้อหาประกอบบริบท

ผลการวิจัยพบว่า 1. การบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนเทศบาลตำบลท่าระหัด โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับปานกลาง พิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านลดการใช้มีค่าเฉลี่ยระดับมาก รองลงมาคือด้านการแปรรูปใช้ใหม่ และด้านการใช้ซ้ำอยู่ในระดับปานกลาง 2. ความสัมพันธ์ระหว่างหลักสัมมัปปธาน 4 กับการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนเทศบาลตำบลท่าระหัด โดยภาพรวมมีความสัมพันธ์ในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านสังวรปธาน เพียรระวังมีความสัมพันธ์อยู่ในระดับสูง ด้านปหานปธาน เพียรละอยู่ในระดับต่ำ ด้านภาวนาปธาน เพียรสร้างอยู่ในระดับไม่สัมพันธ์ ด้านอนุรักขนาปธาน เพียรรักษาอยู่ในระดับปานกลาง 3. การประยุกต์หลักสัมมัปปธาน 4 ในการจัดการขยะชุมชน พบว่า การจัดการขยะยั่งยืนในระดับชุมชนต้องเชื่อมโยงหลักปฏิบัติด้านสิ่งแวดล้อมเข้ากับแนวคิดคุณธรรม โดยใช้แนวทาง 3Rs Reduce Reuse Recycle เป็นแกนหลักในการเปลี่ยนพฤติกรรมประชาชน ทั้งมิติการลดใช้สิ่งของอย่างรู้คุณค่า การนำของกลับมาใช้ซ้ำ และการรีไซเคิลผ่านการเรียนรู้และนวัตกรรมท้องถิ่น

เอกสารอ้างอิง

กรมควบคุมมลพิษ. (2567). ปริมาณขยะมูลฝอยปี 2567. สืบค้น 10 มกราคม 2568, จาก https://thaimsw.pcd.go.th/report_country.php?year=2567

กิตติญากานต์ ดวงภักดีรัมย์. (2565). แนวทางการพัฒนาการจัดการขยะมูลฝอยขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. Interdisciplinary Academic and Research Journal, 2(6), 723-732.

เครือข่ายกาญจนาภิเษก. (2567). โครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน โดยพระราชประสงค์ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว. สืบค้น 20 เมษายน 2567, จาก http://www.kanchanapisek.or.th/

เดลินิวส์ ออนไลน์.(2566). เทศบาลท่าระหัดสุพรรณฯ ตั้งทีมเก็บขยะจิตอาสา หวังเป็นต้นแบบเมืองสะอาด. สืบค้น 20 เมษายน 2567, จาก https://shorturl.asia/p3It4

พระเฉลิม ถิรปุญฺโญ (2565). ศึกษาการพัฒนามนุษย์ตามหลักสัมมัปปธาน 4 ในพระพุทธศาสนาเถรวาท (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระใบฎีกาสุทธิพันธ์ จารุวณฺโณ และคณะ. (2565). ประสิทธิภาพการให้บริการจัดการขยะของเทศบาลเมืองท่าใหม่ อำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 5(1), 44-55.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

Creswell, J. W. & Creswell, J. D. (2023). Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches (6th ed.). Los Angeles: SAGE Publications.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-25

รูปแบบการอ้างอิง

กิตฺติภทฺโท พ., ดีไทยสงค์ น., & (นิคม ณฏฺฐวโร) พ. (2025). การประยุกต์หลักสัมมัปปธาน 4 เพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนของเทศบาลตำบลท่าระหัด อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 8(6), 1–12. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/282328