พุทธวิธีส่งเสริมวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชนในอำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่

พระศรายุทธ ภูมิธีโร (จะอื่น); ธัชชนันท์ อิศรเดช; เติมศักดิ์ ทองอินทร์

ผู้แต่ง

พระศรายุทธ ภูมิธีโร (จะอื่น) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
ธัชชนันท์ อิศรเดช มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
เติมศักดิ์ ทองอินทร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

พุทธวิธี, วัฒนธรรมทางการเมือง, หลักอธิปไตย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาระดับวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชน 2. ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างหลักอธิปไตยกับวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชน และ 3. นำเสนอพุทธวิธีส่งเสริมวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชนในอำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ ดำเนินการวิจัยแบบผสมวิธี โดยในส่วนของการวิจัยเชิงปริมาณได้เก็บรวบรวมข้อมูลจากประชาชนอายุ 18 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป จำนวน 342 คน โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือวิจัย และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน รวมทั้งใช้ค่าสัมประสิทธิ์สหพันธ์ เพื่อทดสอบความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปร ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพได้ดำเนินการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 9 รูปหรือคน

ผลการวิจัยพบว่า 1. ระดับวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชน โดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง 2. ความสัมพันธ์ระหว่างหลักอธิปไตยกับวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชน พบว่าโดยรวมมีความสัมพันธ์ในระดับสูง (r = .652) มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 จึงยอมรับสมมติฐาน และ 3. พุทธวิธีส่งเสริมวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชนในอำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ พบว่า 1. ด้านอัตตาธิปไตย คือ สร้างพลเมืองที่คิดเป็น ช่วยให้ประชาชนกล้าคิด กล้าตัดสินใจอย่างมีเหตุผล 2. ด้านโลกาธิปไตย คือ สร้างความเคารพในความหลากหลาย คนในสังคมเคารพเสียงส่วนมากและรับฟังเสียงส่วนน้อย และ 3. ด้านธัมมาธิปไตย คือ สร้างสังคมโปร่งใสและยุติธรรม ทุกการตัดสินใจยึดหลักความถูกต้อง ไม่เอื้อประโยชน์ส่วนตัว เสริมจริยธรรมทางการเมืองและสังคม

เอกสารอ้างอิง

เทศบาลตำบลแม่อาย อำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่. (ม.ป.ป.). ข้อมูลทั่วไป. สืบค้น 9 กันยายน 2567, จาก https://shorturl.asia/p5XEY

ธงชัย วินิจจะกูล. (2556). ประชาธิปไตยที่มีกษัตริย์อยู่เหนือการเมือง. นนทบุรี: สำนักพิมพ์ฟ้าเดียวกัน.

พระปลัดธนา อคฺคธมฺโม (พิมพารัตน์) และกฤตสุชิน พลเสน. (2565). หลักอธิปไตยเพื่อพัฒนาผู้บริหาร. วารสารวิจัยธรรมศึกษา, 5(2), 304–313.

พระมหาธีรติ ธมฺมโสภโณ (โศภิตธรรม) และคณะ. (2566). การอบรมกล่อมเกลาทางการเมืองระดับพฤติกรรมประชาธิปไตยของนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลายในอำเภอเมืองอุทัยธานี จังหวัดอุทัยธานี. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 12(1), R124–137.

พระมหานรินทร์ สุรปญฺโญ (เอมพันธ์). (2564). การประยุกต์หลักพุทธจริยธรรมเพื่อพัฒนาจริยธรรมทางการเมืองของผู้นำทางการเมืองในจังหวัดชัยภูมิ. พุทธมัคค์, 6(2), 52–63.

พระมหาเอกกวิน ปิยวีโร (อะซิ่ม). (2564). การนำหลักพุทธธรรมาภิบาลไปประยุกต์ใช้ในการส่งเสริมการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในจังหวัดนครศรีธรรมราช (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

วัชรมน จันรอง และคณะ. (2564). การมีส่วนร่วมทางการเมืองระดับท้องถิ่นของประชาชนในองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านเล่า อำเภอเมืองชัยภูมิ จังหวัดชัยภูมิ. Journal of Modern Learning Development, 6(5), 142–154.

วินิตย์ ศรีอุบล และสมจิต ขอนวงค์. (2567). วัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมเชิงพุทธ ของประชาชนในการเลือกตั้ง ผู้บริหารท้องถิ่นเทศบาลตำบลวังหงส์ อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ มจร วิทยาเขตแพร่, 10(1), 123–140.

สมชาย ชูเมือง. (2565). รูปแบบวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมที่ส่งเสริมความเข้มแข็งตามระบอบประชาธิปไตยในจังหวัดราชบุรี. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 23(2), 41–53.

สวาท ฮาดภักดี. (2565). การมีส่วนร่วมในกิจกรรมทางการเมืองของประชาชนตำบลโคกสี อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. Journal of Roi Kaensarn Academi, 7(1), 322-335.

โสภา ยอดคีรีย์. (2565). การมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนในการพัฒนาท้องถิ่น อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ (การค้นคว้าอิสระรัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชารัฐศาสตร์). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยสยาม.

อนงค์นาฏ แก้วไพฑูรย์ และคณะ. (2567). การบูรณาการตามแนวพุทธวิธีเพื่อส่งเสริมวัฒนธรรมทางการเมืองแบบมีส่วนร่วมของประชาชนในจังหวัดนครสวรรค์. วารสารวิชาการรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, 6(3), 130–144.

Almond, G. A. & Verba, S. (1963). The civic culture: Political attitudes and democracy in five nations. Boston: Little, Brown and Company.

Yamane, T. (1973). Statistics: An Introductory Analysis (3rd ed). New York: Harper and Row.