รูปแบบการเสริมสร้างสุขภาวะเชิงพุทธของหน่วยอบรมประชาชน ประจำตำบล (อ.ป.ต.) ในภาคใต้

Main Article Content

พระคมสัน เจริญวงค์

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อประเมินและติดตามโครงการเสริมสร้างสุขภาวะเชิงพุทธของหน่วยอบรมประชาชนประจำตำบลภาคใต้ 2) เพื่อพัฒนาองค์ความรู้และสร้างนวัตกรรมสุขภาวะเชิงพุทธของหน่วยอบรมประชาชนประจำตำบลภาคใต้ และ 3) เพื่อสร้างเครือข่ายความร่วมมือและกลไกการทำงานของหน่วยอบรมประชาชนประจำตำบลภาคใต้กับหน่วยงานของภาครัฐ ภาคเอกชน และชุมชน เป็นการวิจัยเชิงสำรวจและสังเกตแบบมีส่วนร่วม โดย 1) ประเมินด้านบริบท ด้านปัจจัยนำเข้า ด้านกระบวนการ และด้านผลผลิต ตามรูปแบบซิปป์ (CIPP Model) และ 2) สัมภาษณ์แบบเจาะลึกรายบุคคล สังเกตการณ์โดยตรงและมีส่วนร่วม และการประชุมกลุ่มย่อย ผลการวิจัยพบว่า


  1. การประเมินความคิดเห็นของผู้มีส่วนร่วมต่อกิจกรรมของโครงการด้านบริบท ด้านปัจจัยนำเข้า ด้านกระบวนการ และด้านผลผลิต มีความคิดเห็นต่อกิจกรรมของโครงการอยู่ในระดับมาก

  2. พัฒนาองค์ความรู้เกี่ยวกับธรรมะเพื่อรักษาสภาพจิตใจผู้ป่วยติดเตียง ให้กำลังใจคนแก่ติดบ้าน ฟื้นฟูศิลปวัฒนธรรมดนตรีโล๊ะโก๊ะฉ่า พัฒนาภูมิปัญญาการทอผ้าแพรกหา ต่อยอดสัมมาชีพชุมชน การถักหมวก ข้าวสังข์หยด แกงไตปลาแห้ง และน้ำพริก 5 รส สร้างนวัตกรรมสุขภาวะเชิงพุทธด้วยการใช้หลักธรรมง่าย ๆ เพื่อรักษาสุขภาพจิตใจต่อสู้กับโรค ใช้ดนตรีบำบัดช่วยสร้างสมาธิเพื่อรักษาโรค ใช้อาหารพื้นบ้านปลอดสารเพื่อรักษาสุขภาพ

  3. มีภาคีเครือข่ายทำงานเพื่อส่งเสริมสุขภาวะทางกายและใจ ฟื้นฟูศิลปวัฒนธรรม ส่งเสริมสัมมาชีพ ได้แก่ สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัด สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ สำนักงานพัฒนาชุมชน สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล เทศบาล โรงเรียน กลุ่มสตรีแม่บ้าน และประชาชนในพื้นที่

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เจริญวงค์ พ. (2021). รูปแบบการเสริมสร้างสุขภาวะเชิงพุทธของหน่วยอบรมประชาชน ประจำตำบล (อ.ป.ต.) ในภาคใต้. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 4(1), 1–11. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/243274
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ณัฎฐพงษ์ สกุลเลี่ยว. (2553). จาก “ทุนนิยมโดยรัฐ” สู่ “รัฐทุนนิยม” ความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคม กับการเมืองไทยภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 2. วารสารมนุษยศาสตร์สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ, 13(2), 58-78.

ธนิดา ผาติเสนะ และฐิติมา โพธิ์ชัย. (2562). การจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านอาหารสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์เพื่อเสริมสร้างสุขภาวะชุมชน และคุณค่าผู้สูงอายุในสังคมสูงวัย ตำบลมะเกลือใหม่ อำเภอสูงเนิน จังหวัดนครราชสีมา (รายงานผลการวิจัย). นครราชสีมา: มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา.

ประภัสสร ทองยินดี. (2558). แนวคิดการจัดการความรู้. สืบค้นเมื่อ 24 กุมภาพันธ์ 2563. จาก https://www.stou. ac.th/study/sumrit/2-59(500)/page3-2-59(500).html

พระครูสิริรัตนานุวัตร และคณะ. (2559). แนวคิดและกระบวนการเสริมสร้างสุขภาวะองค์รวมตามแนวพุทธจิตวิทยา (รายงานผลการวิจัย). อยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต). (2549). สุขภาวะองค์รวมแนวพุทธ. (พิมพ์ครั้งที่ 35). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

ยอดเยี่ยม สอนเฉลิม. (2552). รายงานการประเมินโครงการโรงเรียนส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพตามแนวทางสุขบัญญัติแห่งชาติ โรงเรียนบ้านปากหว้า (รายงานผลการวิจัย). กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.).

เรืองวิทย์ ลิ่มปนาท. (2537). บทบาทของรัฐในระบบทุนนิยมของไทย (พ.ศ. 2475-2500) (รายงานผลการวิจัย). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ลาวัลย์ สุขยิ่ง. (2550). การจัดการความรู้ในองค์กร กรณีศึกษา: หน่วยงานธุรกิจ CDMA บริษัท กสท. โทรคมนาคม จำกัด (มหาชน). สืบค้นเมื่อ 20 กุมภาพันธ์ 2563. จาก Library1.nida.ac.th/termpaper5/hrd/25519226.pdg/

สมจันทร์ ศรีปรัชยานนท์. (2560). การจัดการทรัพยากรธรรมชาติกับการสร้างสุขภาวะชุมชนตามวิถีพุทธในจังหวัดลำปาง (รายงานผลการวิจัย). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สุรเกียรติ อาชานุภาพ. (2550). การสร้างเสริมสุขภาพ: แนวคิด หลักการและบทเรียนของไทย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน.

เสาวณิต จุลวงศ์. (2561). ทุนนิยมวิพากษ์ในวรรณกรรมไทย. วารสารวิชาการ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 14(1), 9-52.

World Health Organization (WHO). (1998). WHO's Global Healthy Work Approach. Geneva: WHO.

Stufflebeam, D. L. (2003). The CIPP model for evaluation, in Kellaghan T., & Stuffelebeam, D. L. Netherland:

Kluwer Academic Publishers.

Kaplan, R. S., & Norton, D. P. (1996). The Balanced Scorecard: Translating Strategies into Action. Boston: Harvard Business School Press.

Kemm, J. & Close, A. (1995). Health Promotion Theory and Practice. London: Macmillan Press.