การปฏิบัติวิปัสสนาภาวนาในอุปปลวัณณาสูตร

Main Article Content

พระอำนาจ รักชนะ

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาหลักธรรมสำคัญในอุปปลวัณณาสูตร 2) เพื่อศึกษาการปฏิบัติวิปัสสนาภาวนาในอุปปลวัณณาสูตร ผลการวิจัยพบว่า อุปปลวัณณาสูตร เป็นพระสูตรว่าด้วยพระอุบลวรรณาภิกษุณี เป็นผู้มีความงดงามยิ่งนักผิวพรรณดังดอกบัวขาบ ขณะที่ท่านจะออกบิณฑบาตร มารได้พยายามทำให้เกิดความหวาดกลัว พระเถรีจึงได้กล่าวธรรมสอนให้มารให้รู้ว่าแม้ท่านอยู่เพียงรูปเดียวก็ไม่รู้สึกสะดุ้งกลัว และมารก็ไม่สามารถเห็นท่านได้ เนื่องจากเป็นผู้ชำนาญในจิต เจริญอิทธิบาท พ้นจากกิเลสเครื่องผูกมัดทุกอย่างคือ ท่านได้บรรลุธรรมแล้ว เมื่อมารได้ฟังก็เสียใจว่า พระเถรีรู้ทันเสียแล้วจึงได้อันตรธานหายไป หลักธรรมสำคัญในอุปปลวัณณาสูตรคือ หลักอิทธิบาท 4 มี ฉันทะ วิริยะ จิตตะ วิมังสา ซึ่งเป็นองค์ธรรมสำคัญเกื้อหนุนต่อการเจริญวิปัสสนาภาวนา พระอุบลวรรณาภิกษุณีได้รับการยกย่องจากพระพุทธเจ้า ในตำแหน่งเอตทัคคะทางด้านมีฤทธิ์มากฝ่ายพระภิกษุณี

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
รักชนะ พ. (2022). การปฏิบัติวิปัสสนาภาวนาในอุปปลวัณณาสูตร. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 5(1), 264–274. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/256648
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชัยชาญ ศรีหานู. (2564). วิเคราะห์คำสอนวิปัสสนาในเตภูมิกถาที่มีผลต่อคตินิยมเชิงพุทธในสังคมไทย. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 7(1), 12-26.

พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช). (2551). พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ คำวัด. กรุงเทพฯ: สถาบันบันลือธรรม.

พระธรรมธีรราชมหามุนี (โชดก ญาณสิทฺธิ). (2550). คู่มือสอบอารมณ์กรรมฐาน. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2557). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. (พิมพ์ครั้งที่ 40). กรุงเทพฯ: ผลิธัมม์.

พระพรหมมังคลาจารย์ (ปัญญานันทภิกขุ). (2539). เคล็ดลับของความดับทุกข์. กรุงเทพฯ: เลี่ยงเชียง.

พระพรหมโมลี (สมศักดิ์ อุปสมมหาเถร). (2550). วิปัสสนานัย เล่ม 2. (พระคันธสาราภิวงศ์, แปล). นครปฐม: ซีเอไอ เซ็นเตอร์.

พระพุทธโฆสเถระ. (2548). คัมภีร์วิสุทธิมรรค. (สมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสภมหาเถร), แปล). (พิมพ์ครั้งที่ 6). กรุงเทพฯ: ประยูรรวงศ์พริ้นท์ติ้ง.

พระมหานพดล นวตลปญฺโญ, พระครูสุธีคัมภีรญาณ (ประมวล) และ พระมหามิตร ฐิตปญฺโญ. (2564). รูปแบบการปฏิบัติธุดงควัตรของพระสงฆ์ในลุ่มแม่น้ำโขง (ไทย-ลาว). วารสารศิลปการจัดการ, 5(2), 325-339.

พระสมชาย บัวแก้ว, พระมหาบุญศรี วงค์แก้ว และ สุเชาวน์ พลอยชุม. (2564). อภิสมาจาร: กระบวนการพัฒนาบุคลิกภาพตามแนวพระพุทธศาสนา. วารสารศิลปการจัดการ, 5(3), 895-907.

พระโสภณมหาเถระ (มหาสีสยาดอ). (2549). มหาสติปัฏฐานสูตร ทางสู่พระนิพพาน. (พระคันธสารา ภิวงศ์, แปล). กรุงเทพฯ: ไทยรายวันการพิมพ์.

พระอุดรคณาธิการ (ชวินทร์ สระคำ) และ จำลอง สารพัดนึก. (2552). พจนานุกรมบาลี-ไทย สำหรับนักศึกษา ฉบับปรับปรุงใหม่. (พิมพ์ครั้งที่ 6). กรุงเทพฯ: ธรรมสาร.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2552). อรรถกถาภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สมเด็จพระพุทธโฆสาจารย์ (ป.อ.ปยุตโต). (2561). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 41). กรุงเทพฯ: ผลิธัมม์.

สมเด็จพระพุทธชินวงศ์ (สมศักดิ์ อุปสมมหาเถระ). (2554). อริยวังสปฏิปทา. กรุงเทพฯ: ประยูรสาส์นไทย การพิมพ์.

เสฐียรพงษ์ วรรณปก. (2555). พุทธสาวก พุทธสาวิกา: ประมวลประวัติพระเถระพระเถรีสมัยพุทธกาล. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ : ธรรมสภา.

อรชร ไกรจักร์, เเม่ชีกฤษณา รักษาโฉม และ พระมหาวรัญธรณ์ ญาณกิตฺติ. (2564). บุคลิกภาพของพระภิกษุตามหลักเวสารัชชกรณธรรม. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 7(3), 113-125.

Damnoen, P.S. (2021). The Development of Student Characteristics in According to the Nawaluk Framework of the Buddhist integration of Buddhapanya Sri Thawarawadee Buddhist College. Asia Pacific Journal of Religions and Cultures, 5(2), 126-135.

Tan, C. C., & Damnoen, P. S. (2020). Buddhist Noble Eightfold Path Approach in the Study of Consumer and Organizational Behaviors. Journal of MCU Peace Studies, 8(1), 1–20.