กลยุทธ์การบริหารเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษาของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาบึงกาฬ

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบการบริหารเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษาของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาบึงกาฬ 2) ศึกษาสภาพปัจจุบันสภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นของการบริหารเครือข่าย 3) พัฒนากลยุทธ์การบริหารเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษา และ 4) ประเมินความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ของกลยุทธ์ที่พัฒนาขึ้น การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน โดยดำเนินการ 3 ระยะ ได้แก่ การศึกษาองค์ประกอบและความต้องการ การพัฒนากลยุทธ์โดยกลุ่มผู้เชี่ยวชาญ และการตรวจสอบความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ของกลยุทธ์ กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอน จำนวน 340 คน โดยสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือวิจัย คือ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติเชิงพรรณนาและดัชนีความต้องการจำเป็น วิเคราะห์เนื้อหาสำหรับข้อมูลเชิงคุณภาพ ผลการวิจัยพบว่า องค์ประกอบการบริหารเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษามี 8 ด้าน ได้แก่ 1) การวางแผนความร่วมมือ 2) การดำเนินการตามแผน 3) การประสานผู้ร่วมพัฒนาเครือข่าย 4) การเสริมสร้างศักยภาพเครือข่าย 5) การมีปฏิสัมพันธ์และสื่อสาร 6) การมีส่วนร่วมของเครือข่าย 7) การนิเทศติดตามความร่วมมือ และ 8) การประเมินผลและการปรับปรุงงาน กลยุทธ์สำคัญที่พัฒนาขึ้นมี 6 ด้าน ได้แก่ วิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าประสงค์ วิธีปฏิบัติ โครงการ/กิจกรรม และตัวชี้วัด ผลการประเมินโดยผู้เชี่ยวชาญพบว่ากลยุทธ์มีความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด ดังนั้นโรงเรียนควรนำกลยุทธ์ไปใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาคุณภาพการศึกษา เขตพื้นที่การศึกษาควรสนับสนุนทรัพยากรและการประสานงาน และกระทรวงศึกษาธิการควรกำหนดนโยบายส่งเสริมการสร้างเครือข่ายเพื่อยกระดับคุณภาพโรงเรียนประถมศึกษาต่อไป