มัชฌิมาปฏิปทา : แนวทางปฏิบัติให้ถึงความดับทุกข์

บทคัดย่อ

ทางสายกลางเป็นข้อปฏิบัติ เพื่อให้ถึงความดับแห่งปัญหาและดับทุกข์ด้วยปัญญา พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย ได้แปลทับศัพท์ของคำว่า มัชฌิมาปฏิปทา คือ ข้อปฏิบัติที่เพ่งถึงวิธีการ หรือทางดำเนินชีวิตที่เป็นกลาง ๆ ตามธรรมชาติ สอดคล้องกับกฎธรรมชาติพอเหมาะพอดีที่จะให้เกิดผลตามกระบวนการดับทุกข์ของธรรมชาติ โดยเรียกสั้นๆ ว่า มรรค ซึ่งแปลว่า ทาง มีองค์ประกอบ 8 ประการ คือ 1) สัมมาทิฏฐิ เห็นชอบ  2) สัมมาสังกัปปะ ดำริชอบ 3) สัมมาวาจา เจรจาชอบ 4) สัมมากัมมันตะ การงานชอบ 5) สัมมาอาชีวะ เลี้ยงชีพชอบ 6) สัมมาวายามะ พยายามชอบ 7) สัมมาสติ ระลึกชอบ 8) สัมมาสมาธิ ตั้งใจมั่นชอบ ซึ่งอยู่ในหัวข้อธรรมข้อสุดท้ายของอริยสัจ 4 โดยเรียกปฏิปทานี้ว่า อริยมรรคมีองค์ 8 เพราะเป็นเหตุให้ผู้ปฏิบัติ ได้บรรลุถึงอริยผลทั้ง 4 ประการ คือ โสดาปัตติผล สกทาคามิผล อนาคามิผล และอรหัตตผล