มาตรการควบคุมป้องกันการทุจริตคอร์รัปชันในภาคเอกชน : กรณีบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย

Main Article Content

นพดล ปกรณ์นิมิตดี

บทคัดย่อ

 


บทความมุ่งวิเคราะห์ช่องว่างระหว่างการกำหนดนโยบายต่อต้านคอร์รัปชันในเชิงเอกสารกับการบังคับใช้ในทางปฏิบัติ รวมถึงข้อจำกัดของกลไกการกำกับดูแลกิจการในการควบคุม ตรวจสอบ และกำกับการใช้อำนาจของกรรมการและผู้บริหารระดับสูง อันเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพของการป้องกันการทุจริตภายในบริษัทจดทะเบียน


ผลการศึกษาพบว่า แม้บริษัทจดทะเบียนส่วนใหญ่จะมีนโยบายต่อต้านคอร์รัปชันและมาตรการกำกับดูแลกิจการที่สอดคล้องกับมาตรฐานสากล แต่การมีนโยบายดังกล่าวเพียงอย่างเดียวยังไม่สามารถป้องกันหรือยับยั้งการทุจริตได้อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากข้อจำกัดด้านการบังคับใช้ การติดตามตรวจสอบ และความรับผิดของกรรมการและผู้บริหารในกรณีที่เกิดการทุจริตภายในองค์กร ส่งผลให้ยังคงปรากฏกรณีการกระทำผิดของกรรมการและผู้บริหารที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อผู้ถือหุ้น นักลงทุน และประชาชนโดยรวม


ผู้เขียนจึงเห็นว่า การป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาคเอกชนไม่อาจอาศัยนโยบายต่อต้านคอร์รัปชันในระดับบริษัทจดทะเบียนได้แต่เพียงอย่างเดียว แต่จำเป็นต้องอาศัยกลไกทางกฎหมายเข้ามาสนับสนุนและเสริมประสิทธิภาพการบังคับใช้ โดยควรนำหลักการต่อต้านคอร์รัปชันมาพัฒนาและปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยบริษัทมหาชนจำกัดและกฎหมายหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ เพื่อยกระดับความรับผิดของกรรมการและผู้บริหาร และเพิ่มประสิทธิภาพในการป้องกันและควบคุมการทุจริตในภาคเอกชนอย่างเป็นรูปธรรม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ปกรณ์นิมิตดี น. (2026). มาตรการควบคุมป้องกันการทุจริตคอร์รัปชันในภาคเอกชน : กรณีบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. ผู้ตรวจการแผ่นดิน, 39(1), 369–397. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/ombudsman/article/view/279613
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย

ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. (2563). บริษัทจดทะเบียน. ค้นเมื่อ 21 กันยายน 2567 จาก https://www.setinvestnow.com/th/glossary/listed-company

ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. (2569). ภาวะตลาดหลักทรัพย์เดือนธันวาคม และปี 2568. ค้นเมื่อ 9 มกราคม 2569 จาก https://media.set.or.th/common/research/1568.pdf

ไทยพีบีเอส. (2567). แผนประทุษกรรมคดีหุ้น STARK “ผู้สอบบัญชี” คีย์สำคัญ ก.ล.ต. ค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2567 จาก https://www.thaipbs.or.th/news/content/345129

ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน). (2567). นโยบายต่อต้านคอร์รัปชั่นและสินบน. ค้นเมื่อ 9 ตุลาคม 2567 จาก https://www.scb.co.th/th/personal-banking/anti-corruption.html

ธรรมศักดิ์ เสนามิตร. (2563). กฎหมายต้นแบบเพื่อการป้องกันและปราบปรามการทุจริตภาคเอกชน. วิทยานิพนธ์นิติศาสตรดุษฎีบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีปทุม

บริษัท ป.ต.ท จำกัด (มหาชน). (2566). นโยบายต่อต้านการทุจริตและคอร์รัปชั่นของบริษัท ป.ต.ท จำกัด(มหาชน). ค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2568 จาก https://www.pttplc.com/api/blobfile/uploadfiles%2Fcms%2Fmenufile%2F6309%2Ffile_161220251422537058.pdf

บริษัท แอสเสท เวิรด์ คอร์ป จำกัด (มหาชน). (2566). แบบ 56-1 ONE REPORT ปี2566 ค้นเมื่อ 9 ตุลาคม 2567 จาก https://www.assetworldcorp-th.com/th/investor-relations/document/annual-reports

รัตพงษ์ สอนสุภาพ. (2566). ธรรมาภิบาลและการควบคุมคอร์รัปชัน. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยรังสิต.

ราชกิจจานุเบกษา. (2562). พระราชบัญญัติหลักเกณฑ์การจัดทำร่างกฎหมาย และการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย พ.ศ. 2562 ค้นเมื่อ มกราคม 2568 จาก https://jla.coj.go.th/th/content/category/detail/id/8/cid/9696/iid/173490

วรากรณ์ สามโกเศศ. (2567). กำจัดคอร์รัปชันด้วยค่านิยม. ค้นเมื่อ 28 กันยายน 2567 จาก https://www.bangkokbiznews.com/news/news-update/1142945

วโรดม บุญมั่น. (2560). การให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลภาครัฐเพื่อการตรวจสอบการทุจริต.วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมาคมส่งเสริมผู้ลงทุนไทย. (2567). สรุปผลคะแนน AGM Checklist ประจำปี 2567. ค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2567 จาก https://www.thaiinvestors.com/wp-content/uploads/2024/08/agm67.pdf.

สถาบันพระปกเกล้า. (2567). การทุจริตในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. ค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2569 จาก https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%97%E0%B8%B8%E0%B8%88%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B8%95%E0%B8%84%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%9B%E0%B8%8A%E0%B8%B1%E0%B9%88%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B9%8C%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%9B%E0%B8%81%E0%B8%84%E0%B8%A3%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%96%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%99

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2560). หลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี สำหรับบริษัทจดทะเบียน ปี 2560. ค้นเมื่อ 21 ธันวาคม 2568 จากhttps://www.sec.or.th/TH/Documents/CompanyHandbooksandGuidelines/CGcode2560_th.pdf

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2562). การทุจริตคอรัปชัน (Anti-corruption). ค้นเมื่อ 21 กันยายน 2567. จาก https://www.sec.or.th/cgthailand/TH/Pages/corruption.aspx

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2566). ก.ล.ต. กล่าวโทษบุคคลรวม 10 ราย ต่อ DSI กรณีตกแต่งงบการเงินของ STARK เปิดเผยข้อความอันเป็นเท็จในแบบแสดงรายการข้อมูลการเสนอขายหลักทรัพย์ และกระทำโดยทุจริตหลอกลวง. ค้นเมื่อ 21 กันยายน 2567 จาก https://www.sec.or.th/TH/Pages/News_Detail.aspx?SECID=10024

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2567). สถิติการเปรียบเทียบ/กล่าวโทษ (ข้อมูลถึง 31ธันวาคม2567). ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2568 จาก https://sec.or.th/TH/Documents/AnnualStatistics/enforce-statistic-criminal-TH.pdf

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2568). คณะกรรมการตรวจสอบ. ค้นเมื่อ 21 ธันวาคม 2568. จาก https://www.sec.or.th/cgthailand/TH/pages/faq/acfaq.aspx

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2568). ข้อมูลการบังคับใช้กฎหมาย. ค้นเมื่อ 1 ธันวาคม 2568. จาก https://market.sec.or.th/public/idisc/th/Enforce

สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. (2554). ทุจริต. ค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2569 จาก https://dictionary.orst.go.th/

สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งขาติ. (2559). แผนแม่บทบูรณาการป้องกัน ปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ ระยะ 20 ปี (พ.ศ.2560-2579)

ภาษาอังกฤษ

LexisNexis. (2024). Listed company definition. Retrieved September 21, 2024, from https://www.lexisnexis.co.uk/legal/glossary/listed-company

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์. (2564). แบบ 56-1 One report 2564 ค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2569 จาก https://market.sec.or.th/public/idisc/th/Viewmore/fs-r561?uniqueIDReference=0000005255

United Nations Office on Drugs and Crime.(2019). UNIVERSITY MODULE SERIES ON ANTI-CORRUPTION. Retrieved September 30, 2024. from https://grace.unodc.org/grace/academia/module-series-on-anti-corruption.html?lf_id=

United Nations Office on Drugs and Crime. (2019). Module 5 Private Sector Corruption. Retrieved September 30, 2024. from https://grace.unodc.org/grace/uploads/documents/academics/Anti-Corruption_Module_5_Private_Sector_Corruption.pdf

United Nations. (2004). United Nations handbook on practical anti-corruption measures for prosecutors and investigators. United Nations. Retrieved February 14, 2026. from https://www.unodc.org/documents/treaties/corruption/Handbook.pdf