ผู้นำท้องถิ่นที่มีประสิทธิภาพ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ผู้นำท้องถิ่นมีบทบาทสำคัญต่อการบริหารจัดการและการพัฒนาพื้นที่ในระดับชุมชน เนื่องจากเป็นกลไกหลักในการกำหนดทิศทางการพัฒนา การจัดสรรทรัพยากร และการประสานความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคประชาชน และภาคส่วนอื่น ๆ ในท้องถิ่น บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและสังเคราะห์คุณลักษณะของผู้นำท้องถิ่นที่มีประสิทธิภาพ โดยใช้วิธีการทบทวนวรรณกรรมจากเอกสารทางวิชาการ หนังสือ และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะผู้นำและการบริหารท้องถิ่น ผลการสังเคราะห์พบว่า ผู้นำท้องถิ่นที่มีประสิทธิภาพ ควรมีคุณลักษณะสำคัญที่สามารถจัดกลุ่มได้เป็น 4 มิติ ได้แก่ 1) มิติภาวะผู้นำเชิงยุทธศาสตร์ เช่น การมีวิสัยทัศน์ ความสามารถในการเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง และการคิดเชิงระบบ 2) มิติธรรมาภิบาลและจริยธรรม เช่น การยึดหลักคุณธรรม ความโปร่งใส ความรับผิดชอบ และการบริหารงานภายใต้หลักธรรมาภิบาล 3) มิติสมรรถนะด้านการบริหารจัดการ เช่น ความรู้ด้านการบริหาร การพัฒนาชุมชน และการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ และ 4) มิติความสามารถด้านมนุษยสัมพันธ์และการมีส่วนร่วม เช่น ทักษะการสื่อสาร การสร้างแรงจูงใจ การสนับสนุนผู้ปฏิบัติงาน และการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชน คุณลักษณะดังกล่าวมีความสำคัญต่อการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารงานท้องถิ่น การยกระดับคุณภาพการให้บริการสาธารณะ และการสร้างความเชื่อมั่นของประชาชนต่อการบริหารงานภาครัฐในระดับพื้นที่ ทั้งนี้ ผลการศึกษาสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาศักยภาพผู้นำท้องถิ่น รวมทั้งใช้เป็นกรอบแนวคิดสำหรับการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับภาวะผู้นำท้องถิ่นในอนาคต
Article Details
เอกสารอ้างอิง
โกวิทย์ พวงงาม. (2553). การจัดการตนเองของชุมชนและท้องถิ่น Community and local self-governance. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
จรุงจิต สมบัติวงศ์. (2561). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษา. Journal of Roi Kaensarn Academi, 3(2), 17–32.
จุฑาทิพย์ ชนะเคน. (2559). การศึกษาคุณลักษณะภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 2 (สารนิพนธ์มหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, มหาวิทยาลัยนเรศวร).
ณัฏฐ์นภันต์ ทองกล่อมสี. (2558). ผู้นำชุมชนที่พึงประสงค์ของประชาชนกับการพัฒนาท้องถิ่นในระบอบประชาธิปไตย: กรณีศึกษาชุมชนซอย 39 เทศบาลนครรังสิต ตำบลประชาธิปัตย์ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี (วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการเมืองการปกครองท้องถิ่น, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช).
บุญพา พรหมณะ. (2559). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 1 (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช).
พงศ์สวัสดิ์ ราชจันทร์. (2564). ประเด็นคัดสรรว่าด้วยความหมายและความสำคัญสำหรับการศึกษาภาวะผู้นำ. Journal of Roi Kaensarn Academi, 7(2), 365–378.
พระมหาดวงเด่น ฐิตญาโณ, พระมหาวีรศักดิ์ อภินนฺทเวที, พระมหาพงศธร ธมฺมภาณี, พระวีระพจน์ ชาครธมฺโม, ขันทอง วัฒนะประดิษฐ์, & รุ่งรัตน์ สุวนาคกุล. (2564). คุณลักษณะผู้นำท้องถิ่นที่ส่งผลต่อการสร้างสันติสุขในชุมชน. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์, 17(2), 56–70.
พัฒนา กิติอาษา. (2546). ท้องถิ่นนิยม: การทบทวนทฤษฎีและกรอบแนวคิด = Localism. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.
พิชญ์ณิฐา พรรณศิลป์, สัญญา เคณาภูมิ, & เสาวลักษณ์ โกศลกิตติอัมพร. (2558). บทบาทของผู้บริหารท้องถิ่นในศตวรรษที่ 21. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 3(2), 146–161.
ภิญญาพัชญ์ สรณวัชรเอกากุล. (2566). คุณลักษณะผู้นำท้องถิ่นที่พึงประสงค์กับการบริหารการพัฒนาชุมชนในจังหวัดเชียงใหม่ (การค้นคว้าอิสระรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยแม่โจ้).
รัตติกรณ์ จงวิศาล. (2561). ภาวะผู้นำ: ทฤษฎี การวิจัย และแนวทางสู่การพัฒนา (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วินิจ ผาเจริญ, สุริยจรัส เตชะตันมีนสกุล, สถาพร แสงสุโพธิ์, & นนท์ น้าประทานสุข. (2565). บทบาทผู้นำชุมชนท้องถิ่นในการเสริมสร้างความเข้มแข็งและยั่งยืนตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของชุมชนบ้านโป่งกุ่ม ตำบลป่าเมี่ยง อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่. วารสารสันติสุขปริทรรศน์, 3(2), 1–12.
ศักดิ์ไทย สุรกิจบวร. (2549). ภาวะผู้นำของผู้บริหารมืออาชีพ. สุวีริยาสาส์น.
สมชาติ กิจยรรยง. (2560). ศาสตร์และศิลป์ของผู้นำที่ครองใจคน. สมาร์ทไลฟ์.
สมบัติ บุญเลี้ยง, อารีย์ นัยพินิจ, & ธงพล พรหมสาขา ณ สกลนคร. (2555). ลักษณะภาวะของผู้นำที่ดีในการบริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. Journal of Humanities and Social Sciences (HUSOKKU), 29(2), 97–112.
