การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะ (Competency-Based Education) เพื่อพัฒนาผู้เรียนในศตวรรษที่ 21: การวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบแนวปฏิบัติสากล
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความเรื่อง การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะ (Competency-Based Education) เพื่อพัฒนาผู้เรียนในศตวรรษที่ 21: การวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบแนวปฏิบัติสากล มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวคิดและหลักการของการจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะ วิเคราะห์และสังเคราะห์แนวปฏิบัติจากต่างประเทศ และอภิปรายความเป็นไปได้ในการประยุกต์ใช้กับบริบทการศึกษาไทย โดยใช้การวิเคราะห์เอกสารและการสังเคราะห์องค์ความรู้จากงานวิชาการและเอกสารเชิงนโยบายทั้งในและต่างประเทศเป็นหลัก พบว่า การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะเป็นแนวคิดสำคัญของการศึกษาสมัยใหม่ที่มุ่งพัฒนาผู้เรียนอย่างรอบด้าน ผ่านการบูรณาการความรู้ ทักษะ และคุณลักษณะเชิงพฤติกรรม โดยให้ความสำคัญกับการกำหนดผลลัพธ์การเรียนรู้ที่ชัดเจน การจัดการเรียนรู้ที่ยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง และการประเมินผลตามสมรรถนะอย่างต่อเนื่อง แนวปฏิบัติสากลจากองค์การระหว่างประเทศและประเทศที่มีความก้าวหน้าด้านการศึกษาแสดงให้เห็นว่าความสำเร็จของการจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะขึ้นอยู่กับการเชื่อมโยงอย่างเป็นระบบระหว่างนโยบาย หลักสูตร การจัดการเรียนรู้ และการพัฒนาครู เมื่อเปรียบเทียบกับบริบทการศึกษาไทย พบว่าประเทศไทยมีทิศทางเชิงนโยบายที่สอดคล้องกับการพัฒนาผู้เรียนฐานสมรรถนะ แต่ยังคงมีช่องว่างในระดับการนำไปปฏิบัติ โดยเฉพาะด้านการออกแบบการเรียนรู้ในห้องเรียนและระบบการประเมินผล จึงเสนอข้อเสนอแนะที่มุ่งเสริมสร้างความพร้อมของครู สถานศึกษา และระบบการประเมิน เพื่อสนับสนุนการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะอย่างเป็นรูปธรรม อันจะนำไปสู่การยกระดับคุณภาพผู้เรียนไทยให้สามารถเผชิญกับความท้าทายของศตวรรษที่ 21 ได้อย่างยั่งยืน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
European Commission. (2018). Council recommendation on key competences for lifelong learning. Official Journal of the European Union.
Gervais, J. (2016). The operational definition of competency-based education. Competency-Based Education, 1(2), 98–106. https://doi.org/10.1002/cbe2.1011
Knowles, M. S., Holton, E. F., & Swanson, R. A. (2015). The adult learner: The definitive classic in adult education and human resource development (8th ed.). Routledge.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall.
Mulder, M. (2017). Competence-based vocational and professional education: Bridging the worlds of work and education. In M. Mulder (Ed.), Competence-based vocational and professional education (pp. 1071–1106). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-41713-4
OECD. (2019). OECD learning framework 2030: Future of education and skills. OECD Publishing.
OECD. (2020). Education at a glance 2020: OECD indicators. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/69096873-en
Spady, W. G. (1994). Outcome-based education: Critical issues and answers. American Association of School Administrators.
UNESCO. (2015). Rethinking education: Towards a global common good? UNESCO Publishing.
UNESCO. (2021). Reimagining our futures together: A new social contract for education. UNESCO Publishing.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.
