การประเมินคุณภาพเนื้อหารายการละครโทรทัศน์ดิจิทัลไทยผ่านการทดลองใช้ร่างเกณฑ์การประเมินคุณภาพรายการละครของสำนักงาน กสทช.
คำสำคัญ:
ละครโทรทัศน์ , รายการละคร , คุณภาพเนื้อหา , การประเมินเนื้อหา , กสทช.บทคัดย่อ
บทความนี้ศึกษาการตรวจสอบและประเมินคุณภาพเนื้อหารายการละคร “ท” และ น13+” ที่ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์ดิจิทัลไทยด้วยวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้ (ร่าง) เกณฑ์การประเมินคุณภาพรายการละครของคณะทำงานกำหนดกระบวนวิธีวิทยาในการตรวจสอบและประเมินคุณภาพเนื้อหารายการ สำนักงาน กสทช. เป็นเครื่องมือในการตรวจสอบเนื้อหารายการละครใหม่ จำนวน 4 เรื่อง ที่ออกอากาศในช่วงเดือนเมษายนถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2567 ได้แก่ สงครามสมรส ลมเล่นไฟ ใจซ่อนรัก และนางฟ้ากรรมกร พบว่า เกณฑ์บรรทัดฐานละครไทยไม่สะท้อนคุณภาพจริง เนื่องจากมาตรฐานการจัดระดับความเหมาะสมไม่ชัดเจน อีกทั้งมุมมองของผู้ผลิตและการกำกับดูแลของสำนักงาน กสทช. แตกต่างกัน โดยจะเห็นได้จากละครระดับความเหมาะสม “น13+” บางเรื่องมีคะแนนคุณภาพเนื้อหารายการสูงกว่าละครระดับความเหมาะสม “ท” ทั้งที่ควรเข้มงวดกว่า เช่น สงครามสมรส (“ท”) ได้คะแนนร้อยละ 71.37 ซึ่งได้คะแนนต่ำกว่าใจซ่อนรัก “น13+” ซึ่งได้คะแนนร้อยละ 78.12 นอกจากนั้นยังพบว่า ละครระดับความเหมาะสม “ท” บางเรื่องมีเกณฑ์สูงกว่าบรรทัดฐาน เช่น สงครามสมรส “ท” มีคะแนนร้อยละ 65.20 ได้ระดับดี ส่วนนางฟ้ากรรมกร “ท” มีคะแนนร้อยละ 56.50 แต่ได้ระดับพอใช้ ขณะที่ละครระดับความเหมาะสม “น13+” เช่น ลมเล่นไฟ “น13+” ได้คะแนนร้อยละ 42.2 และใจซ่อนรัก “น13+” ได้คะแนนร้อยละ 48.75 ซึ่งไม่ผ่านเกณฑ์
เอกสารอ้างอิง
ราชกิจจานุเบกษา. (2556). ประกาศสำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง แนวทางการจัดระดับ ความเหมาะสมของรายการโทรทัศน์ ตามประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง หลักเกณฑ์การจัดทำผังรายการสำหรับการให้บริการกระจายเสียงหรือโทรทัศน์ พ.ศ. 2556, เล่ม 130 ตอนพิเศษ 147 ง หน้า 21
สำนักข่าวสปริงนิวส์. (2567). “ใจซ่อนรักตอนจบ” ยืน 1 แฮชแท็กติดอันดับเทรนด์ไทยและโลก ช่อง 3 มาถูกทาง. https://www.springnews.co.th/news/entertainment/852070? utm_source=chatgpt.com
เสริมศิริ นิลดำ, นิษฐา หรุ่นเกษม, และ สุธิชา ภิรมย์นุ่ม. (2568). โครงการจ้างศึกษาและพัฒนาแนวทางการตรวจสอบ ประเมิน และส่งเสริมคุณภาพเนื้อหารายการละครและบันเทิง [รายงานวิจัย]. กองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์.
Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice Hall.
Bandura, A. (2001). Social cognitive theory of mass communication. Media Psychology, 3(3), 265–299. https://doi.org/10.1207/S1532785XMEP0303_03
Barker, K. (2014). “Soaps” for social and behavioral change. In Strategic Urban Health Communication, (pp. 37–51). Springer.
Ch3plus. (2567). ลมเล่นไฟ. https://ch3plus.com/drama/1568
Ch3plus. (2567). ใจซ่อนรัก. https://ch3plus.com/drama/1601
Gerbner, G., Gross, L., Morgan, M., & Signorielli, N. (1980). The “mainstreaming” of America: Violence profile no. 11. Journal of Communication, 30(3), 10–29.
Gerbner, G., Gross, L., Morgan, M., & Signorielli, N. (1986). Living with television: The dynamics of the cultivation process. In J. Bryant & D. Zillmann (Eds.), Perspectives on media effects (pp. 17–40). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
Kincaid, D. L. (2002). Drama, emotion, and cultural convergence. Communication Theory, 12(2), 136–152. https://doi.org/10.1111/j.1468-2885.2002.tb00263.x
Media Alert. (2568). โครงการภายใต้แผนการทำงานของสำนักงานกองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์. https://www.facebook.com/MediaAlertThailand/about_details?Locale=th
Nielsen. (2567). รายงานข้อมูลการวัดเรตติงข้ามแพลตฟอร์ม (Cross-Platform Ratings) ประจำเดือนตุลาคม 2567. https://www.adteb.or.th/content/34157/
OneD. (2567). เรื่องย่อละคร “สงครามสมรส” ความรัก ศักดิ์ศรี ครอบครัว ที่อยากปกป้อง เธอจะยังคงรักษาไว้ได้หรือไม่?. https://www.one31.net/news/detail/68743
OneD. (2567). เรื่องย่อละคร “นางฟ้ากรรมกร” กรรมกรสาวหัวใจนักสู้พร้อมทำทุกอย่างเพื่อให้ครอบครัวกลับมาสมบูรณ์. https://www.one31.net/shows/detail/538
Potter, W. J. (2014). A critical analysis of cultivation theory. Journal of Communication, 64(6), 1015–1036. https://doi.org/10.1111/jcom.12128
Slater, M., Rouner, D., & Long, M. (2006). Television dramas and support for controversial public policies: Effects and mechanisms.
Journal of Communication, 56, 235–252. https://doi.org/10.1111/j.1460-2466.2006.00017.x
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Journal of Digital Communications

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ปรากฏในวารสารกิจการสื่อสารดิจิทัล เป็นลิขสิทธิ์ของสำนักงาน กสทช. ซึ่งสำนักงาน กสทช. เปิดโอกาสให้สาธารณะหรือบุคคลทั่วไปสามารถนำผลงานไปเผยแพร่ คัดลอก หรือตีพิมพ์ซ้ำได้ ภายใต้สัญญาอนุญาตแบบเปิด (Creative Commons: CC) โดยมีเงื่อนไขสำหรับผู้ที่นำผลงานไปใช้ต้องระบุอ้างอิงแหล่งที่มา (Attribution: BY) ห้ามดัดแปลง (NoDerivatives: ND) และต้องไม่ใช้เพื่อการค้า (NonCommercial: NC) เว้นแต่ได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากสำนักงาน กสทช.
อนึ่ง ข้อความ ตาราง และภาพที่ปรากฏในบทความซึ่งได้รับการตอบรับให้ตีพิมพ์และเผยแพร่ในวารสารนี้เป็นความคิดเห็นของผู้นิพนธ์ โดยไม่ผูกพันต่อ กสทช. และสำนักงาน กสทช. หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้นิพนธ์แต่ละท่านต้องรับผิดชอบบทความของตนเองแต่เพียงผู้เดียว ไม่เกี่ยวข้องกับ กสทช. และสำนักงาน กสทช. แต่ประการใด