แนวคิดการบริหารเชิงพุทธในสังคมร่วมสมัย : บทเรียนจากการเดินทางสู่สังเวชนียสถาน

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มุ่งวิเคราะห์หลักการบริหารเชิงพุทธที่สามารถประยุกต์ใช้ในการบริหารงานสมัยใหม่ ผ่านการศึกษาเชิงประจักษ์จากการเดินทางสู่สังเวชนียสถานทั้งสี่แห่ง ได้แก่ ลุมพินี พุทธคยา สารนาธ และกุสินารา การศึกษาใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการสังเกตการณ์และการวิเคราะห์บริบททางสังคมวัฒนธรรม ณ สถานที่สำคัญในพุทธประวัติ เพื่อทำความเข้าใจกลยุทธ์การบริหารของพระพุทธเจ้าในการก่อตั้งและพัฒนาพุทธศาสนา ผลการศึกษาพบว่า กลยุทธ์การบริหารของพระพุทธเจ้าประกอบด้วยสามองค์ประกอบหลัก คือ การเลือกกลุ่มเป้าหมายเชิงกลยุทธ์โดยเริ่มจากกลุ่มที่มีความพร้อมและขยายไปสู่ผู้นำทางความคิด การสร้างเครือข่ายและจัดการความหลากหลายทางสังคมผ่านการบริหารความขัดแย้งอย่างสร้างสรรค์ และการวางระบบองค์กรที่ยั่งยืนโดยเน้นหลักการและระบบมากกว่าการพึ่งพาบุคคล การศึกษายังพบว่าหลักธรรมทางพุทธศาสนาสามารถเชื่อมโยงกับทฤษฎีการบริหารสมัยใหม่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะในด้านการจัดการทรัพยากรมนุษย์ผ่านหลักพรหมวิหาร 4 ภาวะผู้นำเชิงสถานการณ์ผ่านหลักสัปปุริสธรรม 7 การแก้ไขปัญหาเชิงระบบผ่านหลักอริยสัจ 4 และการพัฒนาอย่างยั่งยืนผ่านหลักมัชฌิมาปฏิปทา กรอบแนวคิดที่นำเสนอจะเป็นประโยชน์ต่อนักบริหารในการพัฒนาทักษะภาวะผู้นำและการจัดการองค์กร นักรัฐประศาสนศาสตร์ในการศึกษาแนวทางการบริหารที่มีมิติจริยธรรม และผู้กำหนดนโยบายในการสร้างการพัฒนาที่สมดุลและยั่งยืน การศึกษานี้มีส่วนสำคัญในการเสริมสร้างองค์ความรู้ด้านการบริหารเชิงพุทธและการประยุกต์ใช้หลักธรรมในการบริหารงานสมัยใหม่