ปัญหาและแนวทางแก้ไขในการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี

กนกวรรณ วิลาวัลย์

ผู้แต่ง

กนกวรรณ วิลาวัลย์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การถ่ายโอนภารกิจ, โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ, องค์การบริหารส่วนจังหวัด, หลักอิทธิบาท 4

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาปัญหาและอุปสรรคในการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี 2. ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี และ 3. แนวทางการบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อแก้ไขปัญหาการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี การวิจัยใช้ระเบียบวิธีแบบผสานวิธี ได้แก่ การวิจัยเชิงปริมาณโดยเก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่าง 263 คน โดยทำการสุ่มหาตัวอย่างแบบง่ายด้วยวิธีการเทียบสัดส่วน โดยใช้แบบสอบถามที่มีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ 0.987 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบ stepwise ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 14 รูปหรือคน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา

ผลการวิจัยพบว่า 1. ปัญหาและอุปสรรคในการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี โดยรวมอยู่ในระดับมาก ( $\bar{x}$ =3.67, S.D.=0.71) 2. ปัจจัยสำคัญที่ส่งผล คือ ด้านปรับปรุงแก้ไข ด้านวางแผน และด้านตรวจสอบการปฏิบัติตามแผน สามารถร่วมกันทำนายการถ่ายโอนภารกิจ คิดเป็นร้อยละ 65.7 ขณะที่อิทธิบาท 4 โดยเฉพาะด้านฉันทะ ด้านวิมังสา และด้านจิตตะ คิดเป็นร้อยละ 77.6 และ 3. แนวทางการบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อแก้ไขปัญหาการถ่ายโอนภารกิจของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัดปราจีนบุรี พบว่า หลักการ PDCA และหลักอิทธิบาท 4 มีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมการจัดการที่เป็นระบบและพัฒนาแรงขับภายในบุคลากร ส่งผลให้การดำเนินงานหลังถ่ายโอนมีความมั่นคง สอดคล้องนโยบาย และตอบสนองประชาชนได้อย่างยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

เจาะลึกระบบสุขภาพ. (2567). ต้นแบบถ่ายโอน รพ.สต. สู่ อบจ. ปราจีนฯ ยกจังหวัดกับเสถียรภาพ-สัมพันธภาพ ท้องถิ่น. สืบค้น 2 มีนาคม 2568, จากhttps://www.hfocus.org/content/2023/07/27997

ดุจเดือน ตั้งเสถียร และศศิพร โลจายะ. (2562). ความพร้อมการถ่ายโอนภารกิจโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจังหวัดปทุมธานี. วารสารวิชาการสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม, 3(6), 21-33.

ผดุง วรรณทอง และคณะ. (2561). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท 4 ในการบริหารองค์กรเอกชนในจังหวัดนนทบุรี. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 7(2), 99-110.

พจรัตน์ คูณทวีลาภผล และปองสิน วิเศษศิริ. (2560). ปัญหาการดำเนินงานการประกันคุณภาพภายในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 12(1), 49-60.

พิชิต อวิรุทธพาณิชย์. (2562). การบริหารทรัพยากรมนุษย์กับหลักอิทธิบาท 4 (ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มณี จันทิมา. (2559). ศึกษาการปฏิบัติงานตามหลักอิทธิบาท 4 ของบุคลากรโรงพยาบาลเลย. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์, 15(3), 11-19.

วิสุทธินันท์ นิลพัฒน์ และคณะ. (2567). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสุขภาวะพระสงฆ์ของสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ในจังหวัดอ่างทอง. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(6), 221-234.

ศิริ รุ่งภัทรเศวต. (2567). พุทธบูรณาการเพื่อส่งเสริมการบริหารงานตามยุทธศาสตร์ของกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(2), 234-246.

สมธนึก โชติช่วงฉัตรชัย และคณะ. (2565). กลไกการประมวลสถานการณ์และการสนับสนุนงานวิชาการนโยบายและระบบสุขภาพ : กรณีการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปยังองค์การบริหารส่วนจังหวัด (รายงานการวิจัย). นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข.

สำนักงานคณะกรรมการการกระจายอำนาจฯ และสำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี. (ม.ป.ป.). แนวทางการดำเนินการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินีและโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลให้แก่องค์การบริหารส่วนจังหวัด. กรุงเทพฯ: ทำเนียบรัฐบาล.

สำนักงานหลักประกันสุขภาพ. (2566). รายงานการสร้างระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ประจำปีงบประมาณ 2565. กรุงเทพฯ: แสงจันทร์การพิมพ์.

หลักเกณฑ์และขั้นตอนการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินีและโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลให้แก่องค์การบริหาร

ส่วนจังหวัด. (2564, 19 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 138 ตอนพิเศษ 254 ง. หน้า 14-15.

อริยวัตร จิตวิมุตติสุข และคณะ. (2565). การบูรณาการหลักพุทธธรรมในการบริหารงานอาชีวอนามัยและความปลอดภัยในการทำงานของโครงการก่อสร้างในจังหวัดชลบุรี. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(2), 1632-1642.

อุดม ทุมโฆสิต และคณะ. (2567). โครงการวิจัยประเมินผลนโยบายการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปสู่องค์การบริหารส่วนจังหวัด (รายงานการวิจัย). นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข.

อุบลกาญจน์ อมรสิน และคณะ. (2567). รูปแบบการพัฒนาการบริหารจัดการงบประมาณที่มีประสิทธิภาพของ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 7(1), 27-40.

Edwards, D. W. (1986). Out of the crisis. Cambridge: Center for Advanced Engineering Study.

Likert, R. (1967). The Method of Constructing and Attitude Scale. New York: Wiley & Son.

Yamane, T. (1973). Statistics an introductory analysis (3rd ed.). New York: Harper and Row.