วิวัฒนาการของการลงโทษและหลักการนับโทษในกฎหมายอาญาไทย

ผู้แต่ง

  • พระปลัดชาณรงค์ ประเสริฐศรี วัดไตรรัตนาราม กรุงเทพมหานคร
  • อมรรัตน์ ม่วงกลิ่น นักวิชาการอิสระ

คำสำคัญ:

วิวัฒนาการ, การนับโทษ, กฎหมายอาญา

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอพัฒนาการของการลงโทษในสังคมมนุษย์และความหมายของกฎหมายอาญา ซึ่งมีบทบาทในการกำหนดความรับผิดและโทษแก่ผู้กระทำความผิดอย่างเป็นระบบ จากนั้นอธิบายหลักเกณฑ์การนับโทษต่อในคดีอาญาตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 22 และหลักการนับโทษรวมและแยกตามมาตรา 91 พร้อมทั้งวิเคราะห์แนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่เป็นบรรทัดฐานสำคัญ ผลการศึกษาชี้ว่า การนับโทษต่อเป็นกลไกที่ใช้สะท้อนความร้ายแรงของการกระทำผิดหลายกรรม แต่ต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขทางกฎหมายอย่างเคร่งครัด และอยู่ภายใต้ดุลพินิจของศาล นอกจากนี้ หลักการนับโทษรวม นับโทษแยก และการลดโทษต่างมีความสำคัญต่อการประเมินโทษให้เหมาะสม สร้างดุลยภาพระหว่างความยุติธรรมและประสิทธิภาพในการลงโทษทางอาญา

เอกสารอ้างอิง

ปภัสสร กำเนิดมณี. (2560). กระบวนการส่งเสริมให้การทำคำพิพากษาของศาลอุทธรณ์รวดเร็วและถูกต้องศึกษากรณีมีคำขอให้นับโทษต่อ บวกโทษ เพิ่มโทษ (เอกสารวิชาการรายบุคคลนี้เป็นส่วนหนึ่งของการอบรม หลักสูตรผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 16). นนทบุรี: สำนักงานศาลยุติธรรม.

ปิยฉัตร บุนนาค และคณะ. (2561). การสูญศัพท์ การเพิ่มศัพท์และการเปลี่ยนแปลงทางความหมายของศัพท์ที่เป็นโทษทางอาญาในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา, 13(3). 436–445.

รวมเด็ดเกร็ดกฎหมาย. (2569). เรื่อง การนับโทษต่อเนื่อง (หรือนับโทษต่อ) การบวกโทษ และการ เพิ่มโทษ มีความสำคัญต่อวิธีพิจารณาคดีอาญาอย่างไร. สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2569 จาก https://shorturl.asia/KVEUG.

รัชนี แตงอ่อน. (2566). กฎหมายอาญา หลักทั่วไป และคำพิพากษา (พิมพ์ครั้งที่ 2). ชลบุรี: บางแสนการพิมพ์.

วิชัย ช้างหัวหน้า. (2548). การบริหารจัดการคดีเพื่อการพิจารณาคดีด้วยความรวดเร็ว ต่อเนื่องและเป็นธรรม (สารนิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชากฎหมายมหาชน). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ศาลฎีกา. (2551). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2048/2551

_____. (2532). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2048/2532

_____. (2540). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6822/2540

_____. (2544). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4461-4462/2544

_____. (2544). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6323/2544

_____. (2544). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6327/2544

_____. (2545). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2143/2545

_____. (2547). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6255/2547

_____. (2548). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3502/2548

_____. (2548). คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 929/2548

สำนักงานพีศิริ ทนายความ. (2569). ความหมายของการนับโทษต่อเนื่อง. สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2569 จาก https://shorturl.asia/pAkFQ.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-25

รูปแบบการอ้างอิง

ประเสริฐศรี พ., & ม่วงกลิ่น อ. (2026). วิวัฒนาการของการลงโทษและหลักการนับโทษในกฎหมายอาญาไทย. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 9(3), 198–208. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/288116