การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาทธรรมเพื่อส่งเสริมคุณภาพการให้บริการด้านการจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกา อำเภอท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี

ผู้แต่ง

  • บุณยวีร์ ไม้เลื้อย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • ชญาดา เข็มเพชร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • ธิติวุฒิ หมั่นมี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

หลักอิทธิบาทธรรม, ส่งเสริมคุณภาพการให้บริการ, การจัดการขยะมูลฝอย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาระดับคุณภาพการให้บริการด้านจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกา อำเภอท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี 2. ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างอิทธิบาท 4 กับคุณภาพการให้บริการด้านจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกา อำเภอท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี และ 3. นำเสนอการประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาทธรรมเพื่อส่งเสริมคุณภาพการให้บริการจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบล ท่ามะกา อำเภอท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี ระเบียบวิธีวิจัยเป็นการวิจัยแบบผสานวิธี ระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณ โดยใช้วิธีการวิจัยเชิงสำรวจจากแบบสอบถาม กับกลุ่มตัวอย่างใช้หลักการสุ่มแบบแบ่งชั้น จำนวน 373 คน และการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก กับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ การเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยวิธีการแจกแบบสอบถามกับกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ 1. เจ้าหน้าที่องค์การบริหารส่วนตำบล 2. ผู้ชำนาญด้านสาธารณสุข 3. ผู้นำประชาชน และ 4. ผู้รู้ด้านพุทธธรรมได้กำหนดไว้ทั้งหมด จำนวน 10 รูปหรือคน

ผลการวิจัยพบว่า ผลการวิจัยพบว่า 1. คุณภาพการให้บริการด้านการจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกาโดยภาพรวมอยู่ในระดับมากทุกด้าน ได้แก่ ความเสมอภาค ความทันเวลา ความเพียงพอ ความต่อเนื่อง และความก้าวหน้าอยู่ในระดับมาก 2. หลักอิทธิบาทธรรมมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับการบริหารจัดการองค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกาในระดับปานกลางอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = .456) และ 3. การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาทธรรม ได้แก่ ฉันทะ วิริยะ จิตตะ และวิมังสา สามารถนำมาใช้เป็นแนวทางในการส่งเสริมคุณภาพการให้บริการจัดการขยะมูลฝอยได้อย่างเป็นรูปธรรม โดยช่วยเสริมสร้างแรงจูงใจ ความต่อเนื่องในการปฏิบัติงาน และความยั่งยืนในการจัดการสิ่งแวดล้อมในระดับท้องถิ่น

เอกสารอ้างอิง

เกศี จันทราประภาวัฒน์ และคณะ. (2566). พุทธบูรณาการส่งเสริมประสิทธิผลการจัดการขยะ ของเทศบาลนครลำปาง. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 6(1), 59–73.

พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2526). พุทธศาสนากับสังคมไทย. กรุงเทพฯ: มูลนิธิโกมลคีมทอง.

แม่ชีกฤษณา รักษาโฉม และคณะ. (2568). การบูรณาการหลักการจัดการขยะและหลักพุทธธรรมเพื่อสร้างสรรค์ นวัตกรรมวิถีพุทธสำหรับจัดการขยะในชุมชน. วารสารวิจยวิชาการ, 8(1), 261–278.

ส่วนสิ่งแวดล้อม สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จังหวัดอุทัยธานี. (2555). คู่มือองค์ความรู้การบริหารจัดการขยะมูลฝอย. สืบค้น 6 มกราคม 2568, จาก https://www.uthaithani.go.th/MainMenu/km/KM55/knowlage1.pdf

สันชัย พรมสิทธิ์. (2562). การจัดการขยะขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ขนาดใหญ่ กลาง เล็ก ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, 9(1), 67–81.

สิฎฐิณิ ศาธราสกุลปกรณ์ และสายัณห์ อินนันใจ. (2567). การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมบทบาทของนักการเมืองท้องถิ่นในการจัดการขยะมูลฝอยแบบมีส่วนร่วมของเทศบาลตำบลป่าแมต อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ มจร วิทยาเขตแพร่, 10(1), 53–69.

Yamane, T. (1973). Statistics: An Introductory Analysis (3rd ed). New York: Harper and Row.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-02-26

รูปแบบการอ้างอิง

ไม้เลื้อย บ., เข็มเพชร ช., & หมั่นมี ธ. (2026). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาทธรรมเพื่อส่งเสริมคุณภาพการให้บริการด้านการจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลท่ามะกา อำเภอท่ามะกา จังหวัดกาญจนบุรี. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 9(1), 96–109. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/283747