รูปแบบหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาตามหลักไตรสิกขา ของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา

บทคัดย่อ

การวิจัยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา 2) เพื่อศึกษาหลักไตรสิกขาในคัมภีร์พุทธศาสนาเถรวาท 3) เพื่อเสนอรูปแบบหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาตามหลักไตรสิกขาของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา ผลการวิจัยพบว่า หลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา พบว่า มีสถาบันอุดมศึกษาที่เปิดหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนา จำนวน 3 แห่ง คือ หลักสูตรที่จัดการเรียนการสอนเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาในระดับปริญญาตรี จากสถาบันอุดมศึกษาในเขตจังหวัดนครราชสีมาทั้ง 3 แห่ง ได้แก่ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตนครราชสีมา มหาวิทยาลัยมหามกุฎราชวิทยาลัย มหาปชาบดีเถรีวิทยาลัยในพระสังฆราชูปถัมภ์ และมหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา หลักไตรสิกขาในคัมภีร์พุทธศาสนาเถรวาท พบว่า พระพุทธศาสนาเถรวาทถือว่าหลักไตรสิกขาเป็นรากเหง้าของความประพฤติที่ดีงาม ทําให้การทำงานถูกต้อง เป็นไปอย่างมีระเบียบแบบแผนง่ายต่อการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้น ศีล สมาธิ ปัญญา เป็นบ่อเกิดของการริเริ่มสิ่งใหม่ ๆ ตลอดถึงการพัฒนาหลักสูตรและกระบวนการการเรียนรู้ต่าง ๆ พัฒนาทรัพยากรในสถาบันอุดมศึกษาให้ประหยัด เหมาะสม ถูกต้อง และได้ประโยชน์มากที่สุด เพื่อพัฒนาหลักสูตรให้มีคุณธรรมจริยธรรมและวัฒนธรรมที่ดีงาม และเป็นไปตามหลักภาวนา 4 ที่เป็นการเน้นลงมือมือปฏิบัติ 4 ด้าน ได้แก่ 1) การพัฒนาด้านกายภาพ 2) การพัฒนาด้านสังคม 3) การพัฒนาด้านจิตใจ และ 4) การพัฒนาด้านปัญญา รูปแบบหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาตามหลักไตรสิกขาของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา พบว่า รูปแบบหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาตามหลักไตรสิกขา เป็นองค์ความรู้ใหม่โดยตรงต่อหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาของสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา ครอบคลุมหลักภาวนาทั้ง 4 ด้าน ทำให้สถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมามีหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาที่สอดคล้องตามหลักไตรสิกขาที่เป็นหลักการใหญ่ และรูปแบบหลักสูตรดังกล่าวนั้นยังสามารถนำหลักการใหญ่มาสู่การจัดการเรียนการสอนในสถาบันอุดมศึกษาได้อย่างเหมาะสม เกิดประโยชน์แก่สถาบันอุดมศึกษาต่าง ๆ ที่จะจัดหลักสูตรเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาตามหลักไตรสิกขา สามารถนำไปเป็นแนวทางจัดการเรียนการสอนที่เกิดประโยชน์ต่อนิสิต นักศึกษา คณาจารย์ มหาวิทยาลัย และประเทศชาติสืบไป