การพัฒนาศักยภาพทรัพยากรการท่องเที่ยวและกิจกรรมการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรม ตำบลเข็กน้อย อำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาอัตลักษณ์ด้านวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย 2) ศึกษาศักยภาพการเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้ง บ้านเข็กน้อย 3) ศึกษาความต้องการของนักท่องเที่ยวในการจัดการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย และ 4) นำเสนอร่างรูปแบบและกิจกรรมทางการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย ผู้วิจัยทำการศึกษาวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) ประกอบด้วย การวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) มีผู้ให้ข้อมูลสำคัญแบ่งออกเป็น 3 กลุ่มได้แก่ ภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคชุมชน จำนวน 30 คน และการวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) มีกลุ่มตัวอย่างคือ นักท่องเที่ยวที่มาเที่ยวในตำบลเข็กน้อย จำนวน 400 คน  ผู้วิจัยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน  จากนั้นตรวจสอบข้อมูลแบบสามเส้า และนำเสนอแบบพรรณนา

            ผลการวิจัยพบว่า

1. ผลการศึกษาอัตลักษณ์ด้านวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย พบว่าชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อยยังคงมีอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่โดดเด่น และยังคงดำรงอยู่กับชุมชน ประกอบด้วย 8 ด้าน ได้แก่ ด้านอาหาร ด้านการแต่งกาย ด้านที่อยู่อาศัย ด้านประเพณี ด้านภาษา ด้านอาชีพ ด้านความเชื่อ และด้านศิลปะพื้นบ้าน
2. ผลการศึกษาศักยภาพการเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย พบว่ามีศักยภาพในการเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรม โดยมีอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่น่าสนใจและโดดเด่น อีกทั้งตำบลเข็กน้อยยังเป็นศูนย์รวมชาวเขาเผ่าม้งที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย และยังคงมีวิถีชีวิตขนบธรรมเนียมประเพณีในแบบชนเผ่าม้งดั้งเดิม มีภูมิปัญญา และดำรงอยู่ตามกฎจารีตประเพณีของชาวเขาเผ่าม้ง
3. ผลการศึกษาความต้องการของนักท่องเที่ยวในการจัดการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรมของชาวเขาเผ่าม้งบ้านเข็กน้อย พบว่านักท่องเที่ยวมีความต้องการโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด โดยเรียงลำดับจากค่าเฉลี่ยสูงสุด 3 ลำดับแรก ได้แก่ ความสวยงามของสภาพภูมิทัศน์โดยรวมของแหล่งท่องเที่ยว ความเพียงพอของร้านอาหาร และการประชาสัมพันธ์ข้อมูลของแหล่งท่องเที่ยว ทั้งนี้นักท่องเที่ยวได้ให้ข้อเสนอแนะนักท่องเที่ยวได้ให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติมเกี่ยวกับการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรม ซึ่งผู้วิจัยได้รวบรวมไว้เป็น 3 ประเด็น ประกอบด้วย ด้านการบริการการท่องเที่ยว ด้านการประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยว และด้านการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ทางวัฒนธรรม