การวิเคราะห์บทบาทมูลนิธิในการจัดการศพนิรนาม : ศึกษามูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาวิเคราะห์บทบาทหน้าที่ของมูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทยต่อการจัดการศพนิรนาม 2) ปัจจัยที่มีผลต่อบทบาทของมูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทย 3) นำเสนอแนวทางการพัฒนามูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทยต่อการจัดการศพนิรนาม โดยเก็บข้อมูลจากผู้บริหารและเจ้าหน้าที่มูลนิธิ 10 มูลนิธิ มูลนิธิที่มีภารกิจด้านการจัดการศพนิรนาม การดูแลการฝังศพ การจัดการข้อมูลศพ หรือการจัดการสุสาน รายละเอียดดังนี้ 1. มูลนิธิอนุศาสตร์สงเคราะห์ จังหวัดชลบุรี 2. พุทธสมาคมสว่างอริยะธรรมสถาน จังหวัดนครนายก 3. มูลนิธิสว่างขอนแก่นสามัคคีอุทิศ จังหวัดขอนแก่น 4. มูลนิธิอุดรสว่างเมธาธรรมสถาน จังหวัดอุดรธานี 5. มูลนิธิสว่างพรกุศล  จังหวัดระยอง 6. มูลนิธิประสาทบุญสถาน จังหวัดพิษณุโลก 7. มูลนิธิสว่างเมตตาธรรมสถาน จังหวัดนครราชสีมา 8. มูลนิธิสว่างบำเพ็ญธรรมสถาน จังหวัดปราจีนบุรี 9. มูลนิธิสว่างเที่ยงธรรมสถาน อรัญประเทศ จังหวัดสระแก้ว 10. มูลนิธิสว่างบริบูรณ์ธรรมสถาน จังหวัดชลบุรี ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการเก็บรวบรวมข้อมูลภาคสนามจากการสัมภาษณ์เชิงลึก

ผลการศึกษาบทบาทของมูลนิธิในการจัดการศพนิรนามในสุสาน มีดังนี้ 1. การรับศพมาฝัง 2. การบันทึกข้อมูลก่อนฝัง/การฝังศพ 3. การขุดศพ 4. ระยะเวลาการฝังศพ และ 5. วิธีการจัดการศพ เมื่อครบระยะเวลา สำหรับปัจจัยที่มีผลต่อบทบาทของมูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทย ประกอบด้วย 1. โครงสร้างขององค์กร 2. เงินทุน 3. บุคลากร และ 4. การมีส่วนร่วมทางสังคมสำหรับแนวทางการพัฒนามูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนาม ในประเทศไทยต่อการจัดการศพนิรนาม ควรจะมีหน่วยงาน เช่น ผู้ตรวจการแผ่นดินที่มีอำนาจในการเสนอแนะต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อผลักดันแนวทางการพัฒนามูลนิธิที่มีสุสานฝังศพนิรนามในประเทศไทยต่อการจัดการศพนิรนามให้เกิดรูปธรรม โดยแนวทางดังกล่าวประกอบด้วย 1. การสร้างหลักเกณฑ์ กฎระเบียบหรือกฎหมาย 2. การพัฒนาศักยภาพของมูลนิธิ 3. การสนับสนุนงบประมาณ และ 4. การสร้างแรงจูงใจ