พลวัตเครือข่ายกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตกับการพัฒนาคนและชุมชนอย่างยั่งยืน
คำสำคัญ:
พลวัตเครือข่ายกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต, การพัฒนาคน, ชุมชนยังยืนบทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพลวัต และบทบาทการพัฒนาชุมชนของเครือข่ายกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตจังหวัดสงขลา ด้วยวิธีเชิงคุณภาพ (qualitative approach) โดยใช้แนวทางการวิจัยแบบเรื่องเล่า (narrative approach) เป็นการศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง และกลุ่มบุคคลที่เกี่ยวข้อง (key informants) จำนวน 7 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยเทคนิคการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม (non observation participation) และการสัมภาษณ์เชิงลึก (in-depth interview) ผลการศึกษาพบว่า เครือข่ายกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตจังหวัดสงขลามีการดำเนินงานมายาวนาน สามารถจำแนกออกเป็น 5 ยุค ประกอบด้วย ยุคการก่อเกิดเครือข่าย จุดเริ่มต้นของการเชื่อมร้อยเครือข่ายระดับตำบล (พ.ศ.2517-2531) ยุคชมรมกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต จุดร้อยเรียงสมาชิกเครือข่ายในภาพรวมของจังหวัดสงขลากับวิกฤตปัญหาเศรษฐกิจไทย (พ.ศ. 2532-2541) ยุคสหพันธ์กลุ่มออมทรัพย์ฯแนวคิดการดำเนินงานเครือข่ายแบบ “top-down” กับนโยบายกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง (พ.ศ.2542-2545) ยุคกองทุนกลาง มิติแห่งการสร้างสายใยเชื่อมต่อเครือข่ายองค์กรการเงินชุมชนฐานรากภาคประชาชน (พ.ศ. 2546-2553) และยุคสมาคมองค์กรการเงินชุมชนสงขลา “เชื่อมคน ร้อยเงิน สานงาน” กับการปลูกสร้างนวัตกรรมทางภูมิปัญญา (พ.ศ.2554-ปัจจุบัน) โดยเครือข่ายจะมีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาคนและชุมชนอย่างยั่งยืน 3 ด้าน ได้แก่ การจัดการเงินทุนชุมชน การจัดการศึกษาทางเลือก และการจัดสวัสดิการ
เอกสารอ้างอิง
โกวิทย์ กังสนันท์. (2556). ตัวแบบการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารการเมืองการปกครอง. 3 (1). 1-17.
จุฑามาศ ศรีโมรา. (2551). สภาพการจัดกิจกรรมเครือข่ายกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตระดับอำเภอ. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษาเพื่อการพัฒนามนุษย์และสังคม บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศิลปากร, กรุงเทพฯ.
ชนาพร ประธานธุรารักษ์. (2547). ความรู้และเจตคติของสมาชิกกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตจังหวัดสมุทรสาครที่มีต่อระบบภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา. วิทยานิพนธ์หลักสูตรปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาสังคมศาสตร์เพื่อการพัฒนา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม
บำรุง บุญปัญญา. (2549). สามทศวรรษแนวคิดวัฒนธรรมชุมชน. สุรินทร์ : โครงการหนังสือดอกติ้วป่า.
ระพีพรรณ คำหอม. (2554). สวัสดิการสังคมกับสังคมไทย. พิมพ์ครั้งที่ 3. บริษัท จรัล-สนิทวงศ์การพิมพ์ จำกัด.
ฤทัยรัตน์ ทองไฝ. (2550). การดำเนินกิจการของกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตบ้านเกาะงุน ตำบลทับช้างอำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหา-บัณฑิต สาขาวิชาไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ.
วีรเทพ ปทุมเจริญวัฒนา. (มปป.). การศึกษาทางเลือก : แนวทางที่ท้าทายในการปฏิรูป. (เอกสารอัดสำเนา)
ศิริวัฒน์ เก็งธรรม. (2540). การดำเนินงานของกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตบ้านฝาย ตำบลบ้านดง อำเภอแม่เมาะ จังหวัดลำปาง. การค้นคว้าอิสระหลักสูตรปริญญาบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารธุรกิจ บัณฑิตวิทยาลัยเชียงใหม่.
สฤณี อาชวานันทกุล และปัทมาวดี โพชนุกูล. (2557). คู่มือองค์กรการเงินชุมชน แนวทางการบริหารจัดการองค์กรการเงินชุมชน. สหมิตรพริ้นติ้งแอนด์พับลิสซิ่ง จำกัด. : กรุงเทพฯ.
สาวิตรี ศรีปาน. (2552). กระบวนการเสริมสร้างความเข้มแข็งของกลุ่มสัจจะสะสมทรัพย์บ้านวังขุมเงิน ตำบลแม่แฝกใหม่ อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์หลักสูตรศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษานอกระบบ บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สิริรัตน์ เกียรติปฐมชัย และสมบูรณ์ เจริญจิระตระกูล. (2555). ปัญหาการจัดการกองทุนการออมและสวัสดิการชุมชน. วารสารเศรษฐศาสตร์ปริทัศน์ 6 (1): 107-133.
สุนันทา คณาวงษ์. (2551). การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการสินเชื่อของกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต บ้านบ่อมะกรูด อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชายุทธศาสตร์การ-พัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏหมู่บ้านจอมบึง.
แสน กีรตินวนันท์ และวรวุฒิ โรมรัตนพันธ์ (2558). ความเข้มแข็งของสวัสดิการชุมชนบนอัตลักษณ์ความเป็นจีน กรณีศึกษา ชุมชนโบ๊เบ๊. วารสารการเมืองการปกครอง 5 (2) : 57-71.
สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย. (มปป.). เอกสารสาระหลักการและแนวคิดประสบการดำเนินงาน กศน. : คัมภีร์ กศน. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ : ห้างหุ่นส่วนจำกัด เอ็น.เอ.รัตนะเทรดดิ้ง.
อาแว มะแส. (2555). การจัดสวัสดิการชุมชนผ่านกลุ่มออมทรัพย์: ทางเลือกในการลดความเหลื่อมล้ำทางสังคมในชนบทไทย. วารสารพัฒนาสังคม 14 (2): 19-38.
อุทัย ปริญญาสุทธินันท์. (2559). “สวัสดิการชุมชน” ต้องให้มากกว่ารับ. วารสารการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต 4 (3), 327-336.
อําไพ หรคุณารักษ. (2550). ความรู้เพื่อประชาชน ชุด การศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. ศูนย์แห่งความเป็นเลิศด้านการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนในภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิก. สถาบันสิ่งแวดล้อมไทย. : นนทบุรี. (เอกสารอัดสำเนา)
Creswell; John W. (2003). 2nd. Ed., Research desaign: Qualitaive, quantitative, and Mixcd Methods approach. Thousand Oaks: SAGE, pp. 190-195.
Tashakkori; Abbas and Teddlie; Charles. (1998). Mixed Methology. Combining qualitaire and quantitative approaches. Thousand Oak, London: SAGE, pp. 22-23.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ผลงานที่ตีพิมพ์ในวารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และวารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ขอสงวนสิทธิในการเผยแพร่ผลงานที่ตีพิมพ์ในแบบรูปเล่มและทางสื่ออิเล็กทรอนิกส์อื่นใด
บทความหรือข้อความคิดเห็นใดๆ ที่ปรากฏในวารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์เป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนโดยเฉพาะ คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และบรรณาธิการไม่จําเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใดๆ