การได้รับและการเข้าถึงสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ

ผู้แต่ง

  • อำไพรัตน์ อักษรพรหม, รองศาสตราจารย์ ดร. สาขาวิชามนุษยนิเวศศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
  • กฤษณา รุ่งโรจน์วณิชย์, รองศาสตราจารย์ ดร. สาขาวิชาเกษตรศาสตร์และสหกรณ์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช

คำสำคัญ:

การได้รับ, การเข้าถึง, สวัสดิการสังคม, ครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

วิจัยนี้เป็นวิจัยเชิงปริมาณ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ช่องว่างระหว่างการได้รับกับการเข้าถึงสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ และ 2) ความต้องการเพิ่มเติมสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุในระดับท้องถิ่น กลุ่มตัวอย่างจำนวน 400 คนประกอบด้วยผู้สูงอายุและผู้ดูแลผู้สูงอายุในครอบครัวใน 4 ภูมิภาคของประเทศไทย เจาะจงเลือกจังหวัดที่มีอัตราผู้สูงอายุสูง ได้แก่ เชียงราย อุบลราชธานี สุพรรณบุรี และนครศรีธรรมราช เครื่องมือวิจัยเป็นแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา และหาค่าช่องว่างระหว่างการได้รับกับการเข้าถึงสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุ ใช้ค่า ANOVA  ผลวิจัยพบว่า 1) มีช่องว่างระหว่างการได้รับกับการเข้าถึงสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ ทั้งภาพรวม (ระดับปานกลาง) และรายด้าน ยกเว้น ด้านสิทธิตามกฎหมายและระเบียบเกี่ยวกับสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ โดยที่ด้านข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุมีช่องว่างกว้างที่สุด 2) ผู้สูงอายุและผู้ดูแลผู้สูงอายุมีความต้องการเพิ่มเติม ได้แก่ ยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มแก่ครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ กองทุนเพื่อช่วยเหลือครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ ระบบฐานข้อมูลครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ ส่งเสริมอาชีพแก่สมาชิกในครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ ศูนย์ช่วยเหลือผู้ดูแลผู้สูงอายุ เจ้าหน้าที่มาเยี่ยมบ้านเพื่อลดความเครียด ความรู้ในการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ ศูนย์ยืมอุปกรณ์หรือเครื่องมือในการดูแลผู้สูงอายุในครอบครัว รถฉุกเฉินบริการรับส่งผู้สูงอายุตลอด 24 ชั่วโม เงินสนับสนุนผู้สูงอายุและผู้ดูแลเพื่อทำกิจกรรมวัฒนธรรมประเพณี และคนในครอบครัวมีความเห็นใจ รับฟังความคิดเห็น ให้ความเคารพผู้สูงอายุ ดูแลเอาใจใส่และมีกิจกรรมร่วมกับผู้สูงอายุ

เอกสารอ้างอิง

นารีรัตน์ จิตรมนตรี และสาวิตรี ทยานศิลป์. (2552). การทบทวนองค์ความรู้และแนวทาง การจัดระบบสวัสดิการผู้สูงอายุในประเทศไทย. รายงานการวิจัย. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

วิทยาลัยประชากรศาสตร์. (2560). รายงานการศึกษา โครงการติดตามและประเมินผลแผนผู้สูงอายุแห่งชาติ ฉบับที่ 2 (พ.ศ. 2545 - 2564) ระยะที่ 3 (พ.ศ. 2555 - 2559). กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วริยา จันทร์ขำ หทัยชนก บัวเจริญ และชินวุฒิ อาสน์วิเชียร. (2558). รูปแบบการดูแลผู้สูงอายุโดยชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง กรณีศึกษา : องค์การบริหารส่วนตำบลท่างาม อำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี. วารสารวิจัยเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่. 7 (3: กรกฎาคม-กันยายน), 22-41.

เรวดี สุวรรณนพเก้า และรศรินทร์ เกรย์. (2553). คุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในพื้นที่เฝ้าระวังทางประชากรกาญจนบุรี. รายงานสืบเนื่องการประชุมวิชาการประชากรศาสตร์แห่งชาติ 2553. สมาคมนักประชากรไทย. โรงแรมเดอะทวิน ทาวเวอร์ ปทุมวัน กรุงเทพมหานคร, วันที่ 25-26 พฤศจิกายน 2553, หน้า 78-90.

สุธรรม นันทมงคลชัย พิมพ์สุรางค์ เตชะบุญเสริมศักดิ์ โชคชัย หมั่นแสวงทรัพย์ และอาภาพร เผ่าวัฒนา. (2553). ภาวะสุขภาพและความรู้สึกมีคุณค่าในตนเองของผู้สูงอายุหญิงที่เลี้ยงหลานในเขตชนบทภาคเหนือของประเทศไทย. รายงานสืบเนื่องการประชุมวิชาการประชากรศาสตร์แห่งชาติ 2553. สมาคมนักประชากรไทย. โรงแรมเดอะทวิน ทาวเวอร์ ปทุมวัน กรุงเทพมหานคร, วันที่ 25-26 พฤศจิกายน 2553, หน้า 125-134.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2557). รายงานผู้สูงอายุประจำปี 2557. สืบค้นเมื่อ 2 กันยายน 2558, จากhttps://service.nso.go.th/nso.nsopublish/themes/files/ elderlyworkExc57.pdf.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2558). สถิติประชากรและเคหะทั่วประเทศ. สืบค้นเมื่อ 2 กันยายน 2558, จาก https://service.nso.go.th/nso/thailand/dataFile /01/J01W/J01W/th/0.Htm.

สัมฤทธิ์ ศรีธำรงสวัสดิ์ และกนิษฐา บุญธรรมเจริญ (2553) การสังเคราะห์ระบบการดูแลผู้สูงอายุในระยะยาวสำหรับประเทศไทย. สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.). คลังข้อมูลและความรู้ระบบสาธารณสุข. สืบค้นเมื่อ 3 กันยายน 2558, จาก https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/2902?locale-attribute=th.

สันติ แซ่ลี้. (2561). ครอบครัวไทย...ใส่ใจ...ผู้สูงอายุ. สาระน่ารู้สุขภาพจิต. ประชาสัมพันธ์กรมสุขภาพจิต. สืบค้นเมื่อ 21 ธันวาคม 2561, จาก https://www.prdmh.com/สาระสุขภาพจิต/สาระน่ารู้สุขภาพจิต/413-ครอบครัวไทย-ใส่ใจ-ผู้สูงอายุ.html

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

30-01-2019

รูปแบบการอ้างอิง

อักษรพรหม อ., & รุ่งโรจน์วณิชย์ ก. (2019). การได้รับและการเข้าถึงสวัสดิการสังคมสำหรับครอบครัวที่มีผู้สูงอายุ. วารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์และการบริหารสังคม, 26(2), 41–58. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/swjournal/article/view/168974

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ