ปรากฏการณ์ล้มทั้งยืน: อาชญากรรมบนเทคโนโลยีการเงินแบบกระจายศูนย์

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัญหา รูปแบบ ปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดปรากฏการณ์ล้มทั้งยืน (Rug Pull) ซึ่งเป็นอาชญากรรมบนเทคโนโลยีการเงินแบบกระจายศูนย์ (DeFi) เพื่อสร้างความเข้าใจให้แก่สังคม และนำไปสู่การแสวงหาแนวทางป้องกันที่เหมาะสม ด้วยการวิจัยเชิงเอกสาร พบว่า คุณลักษณะเฉพาะของ DeFi คือ การใช้สินทรัพย์ดิจิทัลเป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยนแบบ Peer-to-Peer มีสัญญาอัจฉริยะเป็นกลไกหลักในการควบคุมการดำเนินการให้เป็นไปตามเงื่อนไขที่กำหนด ผู้ใช้สามารถทำธุรกรรมทางการเงินโดยไม่ระบุตัวตนของคู่สัญญาด้วยความรวดเร็วผ่านระบบนิเวศแบบกระจายศูนย์ ไม่มีตัวกลางในการกำกับดูแล ทำให้ขาดการตรวจสอบและประเมินความเสี่ยงจากภาครัฐ เมื่อมีความเสียหายเกิดขึ้นจากการฉ้อโกง หรือให้บริการที่ไม่เป็นธรรม จึงไม่ได้รับการคุ้มครอง การระบุพื้นที่หรือเขตอำนาจศาลที่จะลงโทษผู้กระทำผิดจึงเป็นไปด้วยความยากลำบาก ด้วยสภาพปัญหา 4 ด้าน คือ ด้านโลกาภิวัตน์ ด้านสังคมความเสี่ยง ด้านกฎหมาย และด้านความร่วมมือระหว่างประเทศ ทั้งนี้ ปรากฏการณ์ล้มทั้งยืนสามารถเกิดขึ้นได้ 3 รูปแบบ คือ การขโมยสภาพคล่อง การลากและทุบ และ การจำกัดการซื้อขาย โดยมีปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดปรากฎการณ์ล้มทั้งยืน 3 ปัจจัยหลัก คือ เกิดจากผู้ที่มีความสามารถในการก่ออาชญากรรม เกิดจากนักลงทุน และเกิดจากขาดผู้พิทักษ์ ทั้งนี้ แนวทางการป้องกัน คือ การสร้างกลไกความร่วมมือระหว่างประเทศกับหน่วยงานบังคับใช้กฎหมาย สร้างเครือข่าย บูรณาการความร่วมมือในการแลกเปลี่ยนข้อมูลที่สำคัญ เผยแพร่องค์ความรู้ ตลอดจนสร้างความตระหนักเกี่ยวกับความเสี่ยงในการลงทุนสินทรัพย์ดิจิทัลระหว่างหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายกับชุมชนนักลงทุนสินทรัพย์ดิจิทัล