บทวิจารณ์หนังสือ: Rethinking Neighborhoods: Connection and Cohesion

บทคัดย่อ

หนังสือ “Rethinking Neighborhoods: Connections and Cohesion” เขียนโดย William A.V. Clark ศาสตราจารย์ด้านภูมิศาสตร์จากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ลอสแอนเจลิส (UCLA) เป็นหนังสือที่ศึกษาเกี่ยวกับความสัมพันธ์แบบพลวัตระหว่าง “พื้นที่” และ “สังคม” ผ่านมุมมองของ ”ย่านที่พักอาศัย” (Neighborhood) โดยหนังสือเล่มนี้ได้โต้แย้งความเชื่อเดิม ที่มองว่าในยุคโลกาภิวัตน์และการสื่อสารไร้พรมแดนผ่านอินเทอร์เน็ต จะทำให้พื้นที่ระดับชุมชนถูกลดความสำคัญลง ในทางกลับกัน Clark ชี้ให้เห็นว่า “ย่านที่พักอาศัย” จะทวีความสำคัญมากยิ่งขึ้น โดยศึกษาผ่านกระบวนการเลือกที่อยู่อาศัยและอธิบายถึงขั้นตอนที่ผู้คนได้ทำการค้นหาและตัดสินใจเลือกย่านที่อยู่อาศัย โดยอาศัยปัจจัยต่างๆ ได้แก่ ระดับรายได้ สถานะทางสังคม และความหลากหลายทางชาติพันธุ์ เนื่องจากย่านที่พักอาศัยคือจุดเริ่มต้นของการใช้ชีวิตของบุคคล โดยเริ่มตั้งแต่ครอบครัว เพื่อนบ้าน โรงเรียน สถานที่ทำงาน สาธารณสุข ชุมชน และสังคม และยังเป็นตัวกำหนดว่าเราจะปฏิสัมพันธ์กับใครในชีวิตประจำวัน ย่านที่อยู่อาศัยจึงไม่ใช่เพียงฉากหลังของชีวิต ไม่ได้เป็นเพียงพื้นที่ทางกายภาพ แต่คือโครงสร้างพื้นฐานของชีวิตที่ส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพชีวิต สุขภาพ และความสุขของมนุษย์ ซึ่งที่อยู่อาศัยถือเป็นหัวใจสำคัญต่อคุณภาพชีวิตและความกินดีอยู่ดีของมนุษย์ ซึ่งหากบุคคลมีความสัมพันธ์กันมากในระดับท้องถิ่นและในย่านที่อยู่อาศัย จะส่งต่อความเหนียวแน่นของคนในชุมชน ก่อให้เกิดทุนทางสังคม ดีต่อสุขภาพและสุขภาวะของประชากรที่อยู่อาศัยในย่านนั้นๆ หรือมีสภาพที่เรียกว่า “เมืองที่เป็นธรรม” (Just city) ซึ่งจะเป็นย่านที่อยู่อาศัยที่ช่วยส่งเสริมให้มีการขยับสถานะทางสังคม เกิดจากความไว้วางใจและความผูกพันของคนในชุมชน ดังนั้น เมืองที่เป็นธรรมจึงเอื้อให้เกิดปฏิสัมพันธ์ทางสังคมที่เข้มแข็ง ซึ่งนำไปสู่สุขภาวะที่ดีของผู้อยู่อาศัย โดยเนื้อหาในหนังสือฉบับนี้ถูกแบ่งออกเป็น 3 ภาค (Part) รวมจำนวน 9 บท