ตำรับอาหารริมคลองลาดพร้าว: การยกระดับภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์ของชุมชนหลังมหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม

บทคัดย่อ

     งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาข้อมูลทั่วไปและวัฒนธรรมอาหารท้องถิ่นริมคลองลาดพร้าวของชุมชนหลังมหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร พัฒนาตำรับอาหารท้องถิ่น ประเมินการยอมรับของผู้บริโภค และเตรียมความพร้อมของชุมชนในการประกอบอาหารเพื่อจำหน่าย อันนำไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจสร้างสรรค์ โดยใช้กระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (PAR) ผ่านการสัมภาษณ์ การสนทนากลุ่ม การพัฒนาตำรับ การประเมินการยอมรับ และการอบรมสมาชิกชุมชน ผลการวิจัยพบว่า ชุมชนมีวัฒนธรรมการประกอบอาหารที่ใช้วัตถุดิบท้องถิ่น วิธีการปรุงเรียบง่าย และมีการเกื้อกูลกันในวิถีชีวิต จากการสำรวจพบเมนูอาหารท้องถิ่น 87 เมนูอาหารคาว และ 48 เมนูอาหารหวาน ก่อนคัดเลือกเมนูเด่น 25 เมนู (อาหารคาว 20 เมนู และอาหารหวาน 5 เมนู) จัดทำเป็นคู่มือตำรับมาตรฐานเพื่อการผลิตเชิงพาณิชย์ ผลการทดสอบการยอมรับพบว่าผู้บริโภคให้คะแนนความชอบในระดับชอบเล็กน้อยถึงชอบมาก สะท้อนศักยภาพในการต่อยอดเชิงธุรกิจ นอกจากนี้มีการอบรมสมาชิก จำนวน 10 คน พบว่า มีความรู้และทักษะเพิ่มขึ้นด้านการประกอบอาหาร สุขาภิบาล และการจำหน่ายออนไลน์ ส่งผลให้สามารถนำเมนูต้นแบบไปพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชนและสร้างรายได้เสริม ซึ่งสะท้อนบทบาทของวัฒนธรรมอาหารท้องถิ่นในฐานะทุนทางวัฒนธรรมที่สามารถพัฒนาไปสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์ได้อย่างเป็นรูปธรรม