การแยกต่างตามเพศในสื่อภาพยนตร์กลุ่มบุคคล ที่มีความหลากหลายทางเพศของไทย: กรณีของคำบุรุษสรรพนามที่หนึ่งและคำลงท้าย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้มุ่งศึกษาลักษณะทางวิธภาษาเพศผ่านการใช้คำบุรุษสรรพนามที่หนึ่งและคำลงท้ายในสื่อภาพยนตร์ไทย โดยมีคำถามการวิจัยคือตัวละครที่ปรากฏในภาพยนตร์กลุ่มบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศมีรูปแบบการใช้คำบุรุษสรรพนามที่หนึ่งและคำลงท้ายจำแนกตามเพศผู้พูดอย่างไร คำบุรุษสรรพนามที่หนึ่งและคำลงท้ายเป็นหมวดคำที่จำแนกโดยหน้าที่ของคำตามหลักของนววรรณ พันธุเมธา งานวิจัยนี้จะศึกษาเพียงสรรพนามบุรุษที่หนึ่งและคำลงท้ายซึ่งเกี่ยวพันกับอัตลักษณ์ทางเพศของผู้พูดโดยตรง เนื่องจากเพศเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดการแปรทางภาษาที่เรียกว่าการแยกต่างตามเพศ (Sex differentiation) ผู้วิจัยเก็บข้อมูลจากสื่อภาพยนตร์ไทย 3 เรื่อง คือ สตรีเหล็ก ตบโลกแตก, พี่ชาย My Hero, Yes or No 2.5 กลับมา เพื่อรักเธอ ซึ่งแทนภาพยนตร์ของกลุ่มคนข้ามเพศ เกย์ เลสเบี้ยนตามลำดับ เนื่องจากภาษาในสื่อภาพยนตร์มีลักษณะที่ใกล้เคียงกับการใช้ภาษาในบทสนทนาในชีวิตประจำวันและภาพยนตร์ทั้งสามเรื่องมีตัวละครทั้งกลุ่มเพศชายหญิงและบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศ
การใช้คำสรรพนามและคำลงท้ายของตัวละครในภาพยนตร์กลุ่มบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศของไทยเชื่อมโยงกับกรอบของเพศชายและเพศหญิง ตัวละครในภาพยนตร์จึงใช้คำตามเพศสรีระของตน เว้นแต่กลุ่มคนข้ามเพศ ตัวละครในภาพยนตร์มีรูปแบบการใช้คำบุรุษสรรพนามที่หนึ่งที่ไม่แสดงอัตลักษณ์ทางเพศของผู้พูดเป็นหลัก ในขณะที่คำลงท้ายที่ปรากฏเป็นคำลงท้ายที่แสดงอัตลักษณ์ทางเพศทุกคำ ตัวละครในภาพยนตร์มักใช้คำลงท้ายในการแสดงอัตลักษณ์ทางเพศมากกว่าคำบุรุษสรรพนาม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ วารีเขตต์, และวิภาส โพธิแพทย์. (2556). การกลายเป็นคำไวยากรณ์ของคำนาม “ผม”. วรรณวิทัศน์, 13, 196-212. https://doi.org/10.14456/vannavidas.2013.9
กาญจนา นาคสกุล. (2540). คำสรรพนามในภาษาไทยสะท้อนวัฒนธรรมไทย. http://legacy.orst.go.th/?knowledges=คำสรรพนามในภาษาไทยสะท้e
กิรติ นาคอินทนนท์ (ผู้กำกับ). (2558). Yes or no 2.5 กลับมา เพื่อรักเธอ [ภาพยนตร์]. พระนครฟิล์ม.
คิม, เจ (ผู้กำกับ). (2558). พี่ชาย My Hero [ภาพยนตร์]. อิเล็กทริกอีลฟิล์ม.
จารุจรรย์ ทรัพย์ชาตอนันต์. (2564). เพศหลากหลายในวัยรุ่น (LGBTQ youth). ใน รับมืออย่างถูกวิธี เรียนรู้จากประสบการณ์จริง จากทีมบุคลากรทางการแพทย์และสหสาขาวิชาชีพ (น. 512-516). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2560). สรรพนาม มัน สุภาพไหม. https://www.chula.ac.th/cuinside/5190/
ธีระ บุษบกแก้ว, และแอล เซอร์ดาร์. (2565). การใช้คำสรรพนามบุรุษที่ 1 และคำสรรพนามบุรุษที่ 2: กรณีศึกษานักศึกษามหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี, 5(3), 8-21.
นฤพนธ์ ด้วงวิเศษ. (2563). แนวคิดเรื่อง “ความหลากหลายทางเพศ” ในกระบวนทัศน์วิทยาศาสตร์และสังคมศาสตร์. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 28(3), 312-339.
นวรัตน์ ภักดีคำ. (2553). อั๊ว. ใน จีนใช้ไทยยืม (น. 197). อมรินทร์.
นววรรณ พันธุเมธา. (2559). ไวยากรณ์ไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นิตยา กาญจนะวรรณ. (2556). คำลงท้ายในภาษาไทย. http://legacy.orst.go.th/?knowledges=คำลงท้ายในภาษาไทย-๕-พฤศจ
พชร์ อานนท์ (ผู้กำกับ). (2557). สตรีเหล็ก ตบโลกแตก [ภาพยนตร์]. พระนครฟิล์ม.
พรทิพย์ ไชยรัตน์. (2559). “คำ” ที่สะท้อนวัฒนธรรมไทย. วรรณวิทัศน์, 2, 105-110. https://doi.org/10.14456/vannavidas.2002.9
รพินท์ภัทร์ ยอดหล่อชัย. (2562). ความหลากหลายทางเพศในสังคมไทย. https://www.psy.chula.ac.th/th/feature-articles/gender-identity/
รัชดา ปลาบู่ทอง. (2552). การใช้คำลงท้ายภาษาไทยในวรรณกรรมแปลเรื่องอาร์ทิมิส ฟาวล์, อาร์ทิมิส ฟาวล์ ตอนมหันตภัยในอาร์กติก และอาร์ทิมิส ฟาวด์ ตอนรหัสลับนิรันดร. ภาษาและภาษาศาสตร์, 27(2), 90-103.
ราชบัณฑิตยสภา. (2554). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พุทธศักราช 2554. https://dictionary.orst.go.th/index.php
ราชบัณฑิตยสภา. (2557). พจนานุกรมศัพท์ภาษาศาสตร์ (ภาษาศาสตร์ประยุกต์). ราชบัณฑิตยสภา.
วาริน นิลศิริสุข. (2561). Starpics special LGBT spirit of queer cinema หลากมิติทางเพศบนแผ่นฟิลม์. ห้องภาพสุวรรณ.
วาลี ปรีชาปัญญากุล. (2563). ภาษาและอัตลักษณ์ของพิธีกรเพศที่สามที่ปรากฏผ่านรายการโทรทัศน์. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย, 15(2), 143-163.
สมชาย สำเนียงงาม. (2544). การเลือกใช้คำสรรพนามในภาษาไทยกับแนวคิดเรื่องความสุภาพของบราวน์และเลวินสัน. วารสารอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 23(2), 220-246.
สมชาย สำเนียงงาม. (2552). คำแทนตัวผู้พูดในบทพูดเดี่ยวของผู้พูดต่างเพศ. วารสารอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 31(2), 7-25.
สุชาดา เจียพงษ์. (2550). คําบุรุษสรรพนามในลิลิตพระลอ: การศึกษาตามแนวภาษาศาสตร์สังคม. วารสารอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 29(ฉบับพิเศษ), 73-91.
สุชาดา เจียพงษ์. (2560). อายุของผู้พูดกับการเลือกใช้คำสรรพนามบุรุษที่ 1 และ 2: การศึกษาเปรียบเทียบรูปคำและการใช้. วิวิธวรรณสาร, 1(3), 105-130.
โสมพิทยา คงตระกูล. (2539). การจำแนกความต่างตามเพศในการใช้สรรพนามบุรุษที่ 1 และคำลงท้ายบอกความสุภาพ ของนิสิตคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
หมู่เฮาคนเมือง (ผู้สร้าง). (2562). ผู้ชายพูดคำว่า “เจ้า” หรือเปล่า | เย้ยเมย์ หมู่เฮาคนเมือง [วิดีโอยูทูป]. http://www.youtube.com/watch?v=Vja83KLQXZs
หอภาพยนตร์. (2566). นิทรรศการต้นธารสายรุ้ง: ประวัติศาสตร์ความหลากหลายทางเพศในหนังไทย. https://fapot.or.th/main/travel/view/14
Butler, J. (1990). Gender trouble: Feminism and the subversion of identity. Routledge.
Duignan, B. (2022). Gender continuum. https://www.britannica.com/topic/gender-continuum
Freud, S. (1910). Drei abhandlungen zur sexualtheorie [Three contributions to the sexual theory]. Nervous and mental disease publishing.
Holmes, J. (2013). An introduction to sociolinguistics (4th ed.). Routledge.
Jule, A. (2014). Gender theory. In A. C. Michalos (Ed.), Encyclopedia of quality of life and well-being research (pp. 2464-2466). Springer Netherlands.
Kendall, E. (2024). Gender binary. https://www.britannica.com/topic/gender-binary
Stoller, R. (2020). Sex and gender: The development of masculinity and femininity. Routledge.
Tannen, D. (1991). You just don’t understand: Women and men in conversation. Ballantine Books.
