สองทศวรรษแห่งการสื่อสารความพิการในภาพยนตร์เกาหลี: การเปิดรับสื่อและทัศนคติของคนพิการชาวไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการสื่อสารความพิการในภาพยนตร์เกาหลี โดยวิธีการเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาอย่างเป็นระบบจากภาพยนตร์จำนวน 25 เรื่อง ที่ออกฉายระหว่าง ค.ศ. 2002-2021 อันเป็นช่วงที่ประเทศเกาหลีใต้มุ่งเน้นการผลิตภาพยนตร์เพื่อการส่งออกทางวัฒนธรรม (Kim, 2019) กระบวนการวิจัยใช้กระบวนทัศน์เรื่องเล่า แนวคิดเกี่ยวกับความพิการในบริบทสังคมเกาหลี รวมทั้งศึกษาการเปิดรับสื่อและทัศนคติของคนพิการชาวไทย จำนวน 30 คน ด้วยการคัดเลือกแบบเจาะจง (purposive sampling) ที่มีประสบการณ์ในการรับชมภาพยนตร์เหล่านี้อย่างน้อย 1 เรื่อง ด้วยการสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง (semi-structure interview)
ผลการศึกษาพบว่าความบกพร่องทางสติปัญญา ทางการได้ยิน ทางการเคลื่อนไหว และออทิสติกเป็นความพิการที่ถูกนำเสนอมากที่สุดตามลำดับ โดยภาพแทนของคนพิการที่ปรากฏในภาพยนตร์แบ่งออกเป็น 7 รูปแบบสำคัญ ประกอบด้วย 1) ผู้ถูกเอาเปรียบจากสังคม 2) ผู้ตกเป็นเหยื่อ 3) ผู้ใสซื่อบริสุทธิ์ 4) ผู้ขาดความมั่นใจในการใช้ชีวิต 5) ผู้มีความโกรธแค้น 6) ผู้มีความสามารถพิเศษ 7) ผู้ใช้ชีวิตอิสระ ทั้งนี้มีข้อสังเกตว่าภาพยนตร์ที่อยู่ในขอบเขตของการศึกษาไม่ปรากฏเนื้อหาการนำเสนอความพิการของผู้สูงอายุและประเด็นเรื่องความหลากหลายทางเพศ
แม้ว่าความพิการยังคงถูกนำเสนอด้วยมุมมองที่ซ้ำซากอยู่บ้าง เช่น ความน่าสงสาร การตกเป็นเหยื่อ หรือการขาดความมั่นใจในการใช้ชีวิต แต่ทัศนคติของคนพิการชาวไทยมองว่าภาพยนตร์เกาหลีใช้กลวิธีเล่าเรื่องที่สร้างสรรค์ ทำให้ตัวละครมีความเป็นมนุษย์ธรรมดา ไม่ผูกมัดความพิการไว้กับภาพเหมารวมด้านลบ (negative stereotype) ไม่ติดบ่วงแห่งความน่าสงสารหรือการยัดเยียดให้เป็นคนดีแบบ “ทูตสวรรค์” เพียงอย่างเดียว การสร้างคู่เปรียบเทียบความพิการกับความเปราะบางอื่นของสังคม รวมถึงความขัดแย้งหลายมิติในภาพยนตร์กลายเป็นเครื่องมือสื่อที่มีอิทธิพลต่อการรับรู้ตัวตนของคนพิการในชีวิตจริงและทำให้ความพิการเป็นเรื่องสากล
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ก้อง ฤทธิ์ดี. (2564). นโยบายภาพยนตร์เกาหลี: 30 ปี แห่งอุดมการณ์วัฒนธรรม. https://fapot.or.th/main/information/article/view/769
Choi, B. C., Baek, E. R., & Yim, S. K. (2013). A case study on the development manual of the persons with developmental disabilities. Korea Disabled People's Development Institute, Seoul, South Korea.
Chun, C. M., & Ferguson, D. L. (2019). The intersections of culture, disability, and shame: The experiences of emerging adults with developmental disabilities and their families in South Korea. Review of Disability Studies: An International Journal, 15(3), 1-15.
Diffrient, D. S. (2017). Always, blind, and silenced: Disability discourses in contemporary South Korean cinema. Journal of Literary & Cultural Disability Studies, 11(3), 249-269.
Fisher, W. (1989). Human communication as narration: Toward a philosophy of reason, value, and action. University of South Carolina Press.
Fraser, B. (2016). Cultures of representation: Disability in world cinema contexts. Columbia University Press.
Fulton, H., et al. (2005). Narrative and media. Cambridge University Press.
Hyun, K. J. (2001). Sociocultural change and traditional values: Confucian values among Koreans and Korean Americans. International Journal of Intercultural Relations, 25(2), 203-229. https://doi.org/10.1016/S0147-1767(01)00009-8
Kim, M. H. (2019). An evaluation on the audio-visual investment fund's contribution to Korean film production capital. The Journal of the Korea Contents Association, 19(9), 212-220.
Kim-Rupnow, W. S. (2001). An introduction to Korean culture for rehabilitation service providers. Center for International Rehabilitation Research Information and Exchange.
Lee, Z. N. (1999). Korean culture and sense of shame. Transcultural Psychiatry, 36(2), 181-194. https://doi.org/10.1177/136346159903600202
Mogk, M. E. (2013). Different bodies: Essays on disability in film and television. McFarland.
Yoon, K. (2018). Digital media and culture in Korea, In D. Y. JIN. & N. Kwak (Eds.), Communication, digital media, and popular culture in Korea: Contemporary research and future prospects (pp. 283-300). Lexington Books.
You, D. C., & Hwang, S. K. (2018). Achievements of and challenges facing the Korean disabled people’s movement. Disability & Society, 33(8), 1259-1279. https://doi.org/10.1080/09687599.2018.1488676
You, H. K., & McGraw, L. A. (2011). The intersection of motherhood and disability: Being a “good” Korean mother to an “imperfect” child. Journal of Comparative Family Studies, 42(4), 579-598. https://doi.org/10.2307/41604469
Zhang, L., & Haller, B. (2013). Consuming image: How mass media impact the identity of people with disabilities. Communication Quarterly, 61(3), 319-334.
