เตาฟืนด่านเกวียน : การวิเคราะห์มรดกทางภูมิปัญญาแห่งวิธีการสร้างเตาฟืนลุ่มแม่น้ำมูล

Main Article Content

นพอนันต์ บาลิสี
สุชาติ เถาทอง

บทคัดย่อ

การศึกษาเรื่อง เตาฟืนด่านเกวียน : มรดกทางภูมิปัญญาเครื่องปั้นดินเผาแห่งลุ่มแม่น้ำมูล มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาคุณลักษณะเตาเผาเครื่องปั้นดินเผาในกลุ่มตัวอย่างเตาฟืนของภาคอีสานและวิเคราะห์คุณลักษณะที่มีความสอดคล้องกับเตาฟืนด่านเกวียน 2) เพื่อศึกษามรดกทางภูมิปัญญาในกระบวนการสร้างเตาฟืนด่านเกวียนในอดีตและเตาฟืนด่านเกวียนที่ถูกพัฒนาขึ้นและ 3) เพื่อสังเคราะห์หาความเป็นไปได้ของรูปแบบและคุณลักษณะมรดกทางภูมิปัญญาที่จับต้องได้ มรดกทางภูมิปัญญาที่จับต้องไม่ได้ของเตาฟืนด่านเกวียนในอดีตและเตาฟืนด่านเกวียนที่ถูกพัฒนาขึ้น (ปัจจุบัน) โดยผู้ศึกษาใช้วิธีการศึกษาภาคเอกสาร การใช้แบบสัมภาษณ์และแบบสังเกตในการลงพื้นที่ เพื่อทำการเก็บข้อมูลแล้วรวบรวมนำมาวิเคราะห์ด้วยแนวคิดและทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง


ผลการศึกษาพบว่า 1) คุณลักษณะเตาเผาเครื่องปั้นดินเผาในกลุ่มตัวอย่างเตาฟืนของภาคอีสาน มีคุณลักษณะกายภาพตามระบบการใช้งานและพบคุณลักษณะของเตาเผาที่มีความสอดคล้องกับเตาฟืนด่านเกวียน คือ แหล่งเตาเผาลุ่มแม่น้ำสงคราม 2) มรดกทางภูมิปัญญาของกระบวนการสร้างเตาฟืนด่านเกวียนในอดีตและเตาฟืนด่านเกวียนที่ถูกพัฒนาขึ้นเกิดจากกรรมวิธีเชิงภูมิปัญญาที่สั่งสมประสบการณ์สู่การผสมผสานและประยุกต์กับองค์ความรู้ในยุคปัจจุบัน ณ ขณะนั้นเพื่อตอบโจทย์ต่อความต้องการและเหมาะสมต่อวิถีชีวิตและ 3) คุณลักษณะมรดกทางภูมิปัญญาที่จับต้องได้ของเตาฟืนด่านเกวียนในอดีตและเตาฟืนด่านเกวียนที่ถูกพัฒนาขึ้นประกอบไปด้วย องค์ความรู้ทางสหวิทยาการ ด้านโครงสร้าง ด้านการออกแบบ ด้านวัสดุศาสตร์ ด้วยขนาดและสัดส่วน การจัดการภูมิทัศน์ ส่วนมรดกทางภูมิปัญญาที่จับต้องไม่ได้ข้อค้นพบ คือ กระบวนการเผาเตาฟืนด่านเกวียน ระบบทางเดินลมร้อนของเตา และภาษาที่ใช้ในการสื่อสาร เป็นต้น

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บาลิสี น., & เถาทอง ส. (2023). เตาฟืนด่านเกวียน : การวิเคราะห์มรดกทางภูมิปัญญาแห่งวิธีการสร้างเตาฟืนลุ่มแม่น้ำมูล. Asian Creative Architecture, Art and Design, 36(2), 70–87. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/archkmitl/article/view/266622
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

Amornsakchai, T. (2017). Chemistry 1 (12th ed.). McGraw-Hill. (in Thai)

Gistda. (2017, June 1). Confluence of the Mun River and the Chee River. https://learn.gistda.or.th/2017/06/01/river-junction-of-mun-chi/

Gurteen, D. (1998). Knowledge creativity and innovation. Journal of Knowledge Management, 2(1), 5–13. https://doi.org/10.1108/13673279810800744

Hung, Y., Huang, S., Lin, Q., & Tsai, M. (2005). Critical factors in adopting a knowledge management system for the pharmaceutical industry. Industrial Management and Data Systems, 105(2), 164–183. https://doi.org/10.1108/02635570510583307

Katz, L. (1989). Dan kwian Village Pottery. https://louiskatz.net/th/DankwianIngroundKilns

Panich, V. (2003). Academy & Knowledge Management for Society. Pimdee. (in Thai)

Phoyen, K. (2022). Guidelines for Learning management to create innovation using concept of Practical. Journal of education Silpakorn university, 20(1), 11-30. (in Thai)

Songsiri, W. (1996, October 1). Basin Songkhram Pottery Kiln Group. https://lek-prapai.org/home/view.php?id=873. (in Thai)

Sternberg, R. J. (1999). The theory of successful intelligence. Review of General Psychology, 3(4), 292–316. https://doi.org/10.1037/1089-2680.3.4.292

Thaiall. (2023, January 20). Knowledge Management. https://www.thaiall.com/km/indexo.html. (in Thai)