วิกฤตการณ์แห่งปัญญาภายในของมนุษย์ในยุคปัญญาประดิษฐ์

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์วิกฤตการณ์แห่งปัญญาภายในของมนุษย์ในยุคปัญญาประดิษฐ์ พบว่า ในอดีตปัญญาภายในมักผูกโยงกับมิติทางจริยธรรม แต่เมื่อเรามอบอำนาจการตัดสินใจบางอย่างให้ปัญญาประดิษฐ์ ผลลัพธ์ที่ได้อาจขาด “หัวใจ” หรือ “มิติความเป็นมนุษย์” วิกฤตนี้หากปล่อยไว้อาจทำให้มนุษย์สูญเสียทักษะการตัดสินใจเชิงคุณค่า วิกฤตการณ์นี้กำลังสั่นคลอนรากฐานการตัดสินใจเชิงวิพากษ์ จนเราอาจสูญเสียความสามารถในการแยกแยะความจริงออกจากภาพจำลองที่ถูกสร้างขึ้น เมื่อปัญญาประดิษฐ์สามารถให้คำตอบที่ถูกต้องแม่นยำและรวดเร็วกว่า การใช้ “สัญชาตญาณ” หรือ “ประสบการณ์” ของมนุษย์ ข้อดีที่สุดในเวลานี้ คือ การแยกแยะให้ชัดเจนว่ามนุษย์คือ “ผู้อนุมานความจริงแท้” ในขณะที่ปัญญาประดิษฐ์เป็นเพียง “ผู้รวบรวมข้อมูล” และชี้ให้เห็นว่าความผิดพลาดและการดิ้นรนของมนุษย์ไม่ใช่จุดอ่อน แต่เป็นหลักฐานของความพยายามจะเข้าถึงความสมบูรณ์แบบในโลกแห่งสิ่งถาวร เวลานี้ก็เริ่มมีการตั้งคำถามจากนักวิชาการว่าเราจะสามารถไว้วางใจในผลลัพธ์ที่ ปัญญาประดิษฐ์สร้างขึ้นมานั้นได้อย่างไร ในเมื่อเราไม่สามารถตรวจสอบเหตุผลที่แท้จริงของปัญญาประดิษฐ์ได้เลย ตราบใดที่เรายังไม่อาจเข้าถึงเหตุผลที่ซ่อนอยู่ใน “กล่องดำของปัญญาประดิษฐ์” การสร้างคุณค่าทางจริยธรรมให้ปัญญาประดิษฐ์จึงอาจจะไม่ใช่การพยายามให้ปัญญาประดิษฐ์ระลึกถึงความดีงามสากลที่ฝังอยู่ในจิตแต่อาจจะเป็นการถ่ายทอดข้อมูลเชิงคุณค่าทางจริยธรรมให้กับปัญญาประดิษฐ์ไว้ให้เป็นเครื่องมือในกระบวนการกำหนดกฎเกณฑ์เชิงจริยธรรมขึ้นมา เพื่อให้ปัญญาประดิษฐ์วิเคราะห์ข้อมูลที่สอดคล้องกับค่านิยมทางจริยธรรม เป็นรากฐานสำคัญในการชี้นำให้ปัญญาประดิษฐ์ดำรงอยู่เพื่อเกื้อกูลและสร้างสรรค์คุณประโยชน์ต่อมวลมนุษยชาติอย่างแท้จริงและยั่งยืน