MANAGEMENT MECHANISMS OF SCHOOLS FOR OLDER PERSONS UNDER LOCAL ADMINISTRATIVE ORGANIZATIONS TO SUPPORT A COMPLETE AGED SOCIETY IN THAILAND

Authors

  • Srundit Benjapongs Faculty of Humanities and Social Sciences, Bansomdejchaopraya Rajabhat University
  • Aree Rungsang Faculty of Humanities and Social Sciences, Bansomdejchaopraya Rajabhat University
  • Siwapohn Pothiwit Faculty of Humanities and Social Sciences, Bansomdejchaopraya Rajabhat University

Keywords:

Schools for Older Persons, Public Administration, Local Administrative Organizations, Complete Aged Society

Abstract

This academic article aims to analyze the management mechanisms of schools for older persons operated by local administrative organizations (LAOs) in three dimensions: organizational structure and administration, learning processes, and participatory networks. It also proposes approaches to strengthening these mechanisms in response to Thailand’s transition to a complete aged society from a public administration perspective. A review and synthesis of relevant literature reveal that structural and administrative mechanisms continue to face challenges arising from dependence on individual leadership and budgetary instability. It is therefore proposed that a quadripartite joint committee be established and local ordinances be enacted to institutionalize and ensure continuity of operations. Regarding learning processes, most programs remain focused primarily on recreational activities and may encounter limitations associated with reliance on volunteer instructors. Accordingly, curricula should be enhanced to promote human capital development, particularly digital skills and health literacy, together with proactive intellectual capital management and collaboration with higher education institutions. In terms of networks and participation, collaboration remains largely activity-based, while older persons continue to be positioned primarily as service recipients. LAOs should therefore shift toward a facilitative and network-coordinating role, enabling active older persons to become co-producers of public services and to participate in decision-making regarding the strategic direction of the schools. Innovative local financing mechanisms should also be developed to reduce dependence on government budgets. In conclusion, schools for older persons in a complete aged society should transition toward systematic network governance that mobilizes social and intellectual capital to enhance the quality of life of older persons.

References

กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2567). สถิติโรงเรียนผู้สูงอายุและศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุ. สืบค้นเมื่อ 12 พฤษภาคม 2569 จาก https://www.dop.go.th/th/statistics_page?cat=14&id=2545.

______. (2568). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2567. กรุงเทพฯ: กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.

______. (2569). ประกาศกรมกิจการผู้สูงอายุ เรื่อง การจัดตั้งโรงเรียนผู้สูงอายุ พ.ศ. 2569. สืบค้นเมื่อ 15 พฤษภาคม 2569 จาก https://www.dop.go.th/thai/news/1/6263.

บรรเจิด สิงคะเนติ และคณะ. (2562). บทบาทและอำนาจหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในทศวรรษหน้ากับความเปลี่ยนแปลงของสังคม เศรษฐกิจ และการเมือง. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.

ประเวศ เวชชะ และคณะ. (2563). แนวทางการจัดกิจกรรมและการบริหารจัดการเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุของโรงเรียนผู้สูงอายุที่มีผลการปฏิบัติเป็นเลิศ วัดหัวฝาย อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย. วารสารชุมชนวิจัย มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา, 14(4), 14–24.

ปิยากร หวังมหาพร. (2564). การจัดบริการสาธารณะแบบร่วมผลิต: กรณีการดูแลผู้สูงอายุผ่านอาสาสมัคร. กรุงเทพฯ: โอ.เอส.พริ้นติ้ง เฮาส์.

พัชรินทร์ เลี่ยมอยู่ และคณะ. (2566). ข้อเสนอเชิงนโยบายในการบริหารจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในประเทศไทย. วารสารราชพฤกษ์, 21(2), 112-127.

มนตรี คำวัน. (2568). บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ: กรณีศึกษาโรงเรียนผู้สูงอายุเทศบาลเมืองวังสะพุง อำเภอวังสะพุง จังหวัดเลย. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย, 7(2), 72–87.

มิ่งขวัญ คงเจริญ และกัมปนาท บริบูรณ์. (2564). การพัฒนารูปแบบโรงเรียนผู้สูงอายุโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์, 22(1). 135-149.

มิ่งขวัญ คงเจริญ. (2563). โรงเรียนผู้สูงอายุต้นแบบพึ่งตนเอง คำตอบของสังคมสูงอายุในประเทศไทย. กรุงเทพฯ: ภาควิชาการศึกษาผู้ใหญ่และการศึกษาตลอดชีวิต มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

วรรณลักษณ์ เมียนเกิด และคณะ. (ม.ป.ป.). คู่มือการจัดตั้งและบริหารงานโรงเรียนผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และคณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

วรรณลักษณ์ เมียนเกิด และสิริยา รัตนช่วย. (2562). การส่งเสริมการพัฒนาและติดตามการดำเนินงานโรงเรียนผู้สูงอายุ. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 7(6), 1635–1651.

วสันต์ เหลืองประภัสร์ และชาย ไชยชิต. (2561). การอภิบาลโดยเครือข่าย (Network Governance) : กรอบแนวคิดและมิติการวิเคราะห์. วารสารรัฐศาสตร์นิเทศ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 4(1-2), 69-108.

วิชุลดา มาตันบุญ. (2566). การพัฒนาการดำเนินงานโรงเรียนผู้สูงอายุในภาคเหนือตอนบน. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์, 18(2), 107–119.

วีระศักดิ์ สมยานะ และกมลทิพย์ คำใจ. (2564). การบริหารงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นภาคเหนือ. สักทอง: วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 27(3), 34-47.

ศรันย์ดิษฐ์ เบญจพงศ์. (2569). “เกิดน้อย สังคมสูงวัย”: โอกาสและความท้าทายขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไทย. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 9(3), 255–265.

ศศิพัฒน์ ยอดเพชร และคณะ. (2560). โครงการวิจัยเรื่อง “การถอดบทเรียนตัวอย่างที่ดีของโรงเรียนและชมรมผู้สูงอายุที่มีกิจกรรมถ่ายทอดความรู้”. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. สืบค้นเมื่อ 15 พฤษภาคม 2569 จาก https://thaitgri.org/?p=37914.

_____. (2565). แนวทางการจัดตั้งโรงเรียนผู้สูงอายุและชุดความรู้ที่มุ่งสู่ภาวะการสูงวัยอย่างมีพลัง. สืบค้นเมื่อ 20 พฤษภาคม 2569 จาก https://thaitgri.org/?p=40573.

ศศิพัฒน์ ยอดเพชร และณัฏฐพัชร สโรบล. (2568). เอกสารวิชาการเรื่อง บทบาทที่พึงประสงค์ของท้องถิ่นต่อการจัดบริการสาธารณะสำหรับผู้สูงอายุในชุมชนภายใต้แนวคิดการสูงวัยในถิ่นที่อยู่. กรุงเทพฯ: คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ศศิพัฒน์ ยอดเพชร. (2567). โรงเรียนผู้สูงอายุ: แหล่งเสริมสร้างศักยภาพผู้สูงอายุอย่างบูรณาการ. ใน ภูษิต ประคองสาย (บ.ก.), Aging Focus: จับตาสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย ฉบับที่ 3 (น. 5–9). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย.

ศิริมา ทองสว่าง และคณะ. (2567). การปรับเปลี่ยนแนวทางการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. วารสารสถาบันพระปกเกล้า, 22(1), 64-87.

สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2569). สถานการณ์ประชากรไทยปี 2569 “พลิกวิกฤตเกิดน้อย-สังคมสูงวัย” (เอกสารวิชาการ สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล หมายเลข 612). นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.

สมศักดิ์ ศรีสันติสุข และคณะ. (2566). องค์ประกอบเครือข่ายความร่วมมือของโรงเรียนผู้สูงอายุเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์, 23(1), 31–46.

สุดารัตน์ สุดสมบูรณ์ และคณะ. (2566). การนำนโยบายโรงเรียนผู้สูงอายุเพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตไปปฏิบัติในพื้นที่ภาคใต้. วารสารวิชาการการจัดการภาครัฐและเอกชน, 5(2), 29–43.

Ansell, C. & Gash, A. (2008). Collaborative Governance in Theory and Practice. Journal of Public Administration Research and Theory, 18(4), 543-571.

Downloads

Published

2026-10-25

How to Cite

Benjapongs, S., Rungsang, A., & Pothiwit, S. (2026). MANAGEMENT MECHANISMS OF SCHOOLS FOR OLDER PERSONS UNDER LOCAL ADMINISTRATIVE ORGANIZATIONS TO SUPPORT A COMPLETE AGED SOCIETY IN THAILAND. Journal of Interdisciplinary Innovation Review, 9(5), 335–346. Retrieved from https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jidir/article/view/291292