กลไกการบริหารจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อรองรับการเป็นสังคมสูงวัยระดับสมบูรณ์ในประเทศไทย

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์กลไกการบริหารจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ในมิติโครงสร้างและการบริหาร กระบวนการเรียนรู้ และเครือข่ายการมีส่วนร่วมพร้อมเสนอแนวทางการยกระดับเพื่อรองรับการเป็นสังคมสูงวัยระดับสมบูรณ์ในประเทศไทยอธิบายผ่านมุมมองทางรัฐประศาสนศาสตร์ จากการทบทวนและสังเคราะห์เอกสารพบว่ากลไกเชิงโครงสร้างและการบริหารยังเผชิญความท้าทายจากการพึ่งพิงภาวะผู้นำและขาดเสถียรภาพด้านงบประมาณจึงควรพัฒนาสู่ระบบคณะกรรมการร่วมจตุภาคีและยกร่างข้อบัญญัติท้องถิ่นรองรับการดำเนินงานกลไกด้านกระบวนการเรียนรู้ส่วนใหญ่ยังเน้นกิจกรรมสันทนาการและอาจเผชิญปัญหาจากวิทยากรอาสาสมัครจึงเสนอให้ปรับหลักสูตรเสริมการพัฒนาทุนมนุษย์ที่เน้นทักษะดิจิทัลและความรอบรู้ด้านสุขภาพ พร้อมจัดทำระบบบริหารทุนทางปัญญาเชิงรุกและร่วมทำงานกับสถาบันอุดมศึกษา สำหรับกลไกเครือข่ายและการมีส่วนร่วมพบว่าความร่วมมือยังเป็นไปตามกิจกรรมและผู้สูงอายุมีสถานะเป็นเพียงผู้รับบริการ อปท.จึงควรเปลี่ยนบทบาทสู่การเป็นผู้อำนวยความสะดวกและเชื่อมโยงเครือข่ายผลักดันผู้สูงอายุกลุ่มพฤฒพลังให้เป็นผู้ร่วมผลิตบริการสาธารณะ
ที่ร่วมตัดสินใจกำหนดทิศทางโรงเรียน พร้อมกับสร้างกลไกการคลังท้องถิ่นรูปแบบใหม่เพื่อลดการพึ่งพางบประมาณภาครัฐ สรุปได้ว่าการดำเนินงานของโรงเรียนผู้สูงอายุที่เหมาะสมกับยุคสังคมสูงวัยระดับสมบูรณ์คือการปรับเปลี่ยนไปสู่การบริหารจัดการเชิงเครือข่ายที่เป็นระบบเพื่อดึงทุนทางสังคมและทุนทางปัญญามาขับเคลื่อนการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ