การจัดการเชิงพื้นที่แบบมีส่วนร่วมสำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้น บริเวณหมู่เกาะแสมสาร จังหวัดชลบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาพฤติกรรมนักท่องเที่ยวต่อกิจกรรมการดำน้ำตื้นในพื้นที่ 2) เพื่อศึกษาการจัดการเชิงพื้นที่สำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้น และ 3) เพื่อกำหนดแนวทางการจัดการเชิงพื้นที่สำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้น การวิจัยเป็นแบบผสานวิธีใช้แนวคิดการจัดการการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ทางทะเลอย่างมีส่วนร่วมเป็นกรอบการวิจัย พื้นที่วิจัย คือ หมู่เกาะแสมสาร จังหวัดชลบุรี ใน 2 พื้นที่ คือ 1) กลุ่มเกาะแสมสาร / เกาะปลาหมึก และ 2) กลุ่มเกาะจวง /เกาะโรงโขน / เกาะโรงหนัง กลุ่มตัวอย่างใช้วิธีคัดเลือกแบบเจาะจง มี 2 กลุ่ม คือ 1) ผู้ที่มาเที่ยวและทำกิจกรรมดำน้ำตื้น จำนวน 400 คน และ 2) เจ้าหน้าที่หน่วยงานภาครัฐและผู้ประกอบการนำเที่ยวทางทะเล จำนวน 13 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยมี 2 ชนิด คือ แบบสอบถามแบบผสม วิเคราะห์ข้อมูลการวิจัยเชิงปริมาณใช้สถิติเชิงพรรณนาและการแจกแจงแบบ t และสถิติวิเคราะห์ t - test ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เนื้อหา และการสัมภาษณ์เชิงลึกร่วมกับข้อมูลเชิงปริมาณ ผลการวิจัยพบว่า ข้อที่ 1) ภาคส่วนที่เกี่ยวข้องมีความเห็นว่านักท่องเที่ยวที่ขาดความชำนาญในการว่ายน้ำเมื่อดำน้ำตื้นจะสร้างความเสียหายแก่แนวปะการัง ควรมีการมาตรการจัดการสำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้นเพื่อลดความเสียหายในพื้นที่ ข้อที่ 2) การจัดการเชิงพื้นที่อย่างมีประสิทธิภาพสำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้นที่มีประสิทธิภาพควรประยุกต์ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์มาใช้โดยกำหนดพื้นที่ทำกิจกรรมการดำน้ำตื้นให้เหมาะสมกับปะการังในพื้นที่และสร้างสิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับนักท่องเที่ยวที่มาดำน้ำตื้นอย่างเพียงพอ และข้อที่ 3) แนวทางการจัดการเชิงพื้นที่สำหรับกิจกรรมการดำน้ำตื้นบริเวณหมู่เกาะแสมสาร มีองค์ประกอบ 4 ข้อ คือ 1) การจัดการพื้นที่ 2) การจัดการกิจกรรม 3) การจัดการผลกระทบ และ 4) การจัดการกฎระเบียบ การดำเนินการต้องกระทำร่วมกันระหว่างภาคส่วนที่เกี่ยวข้องตามความเหมาะสมของสภาพภูมิประเทศและทรัพยากร โดยรูปแบบการจัดการเชิงพื้นที่ หรือ PAIR MODEL นี้แสดงผลออกมาเป็นแผนที่การจัดการพื้นที่และกฎระเบียบสำหรับกิจกรรมดำน้ำตื้นในพื้นที่หมู่เกาะแสมสารโดยภาคส่วนที่เกี่ยวข้องนำไปใช้ในการลดผลกระทบจากกิจกรรมการดำน้ำตื้นได้
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในวารสาร ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ
เอกสารอ้างอิง
กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง. (2562). แผนที่ปะการัง ปี 2562. กรุงเทพฯ: สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเล ชายฝั่งทะเลและป่าชายเลน.
จำเริญ ถาตะนาน, วิจิตรา ศรีสอน และ สัณฐาน ชยนนท์. (2564). การมีส่วนร่วมของประชาชนในกิจกรรมการพัฒนาชุมชนในพื้นที่ชายทะเลบางขุนเทียน กรุงเทพมหานคร. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 4(2), 458-471. สืบค้นจาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/249758
จิรา จงกล. (2532). พิพิธภัณฑสถานวิทยา. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร.
ณัฐวุฒิ เอี่ยมเนตร, สุวลังก์ วงศ์สุรวัฒน์, พระครูปลัดประวิทย์ ทรัพย์อุไรรัตน์, นภัทร์ แก้วนาค และ จิดาภา เร่งมีศรีสุข. (2567). นวัตกรรมการสื่อสารเพื่อการส่งเสริมการบริหารจัดการองค์กร ภาครัฐและภาคเอกชนในยุคดิจิทัล. วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย, 6(1), 291-302. สืบค้นจาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jemri/article/view/267600
บุญธรรม กิจปรีดาบริสุทธิ์. (2554). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 11). กรุงเทพฯ: จามจุรีโปรดักท์.
พัฒนา พรหมณี, ยุพิน พิทยาวัฒนชัย และจีระศักดิ์ ทัพผา. (2563). แนวคิดเกี่ยวกับความพึงพอใจและการสร้างแบบสอบถามความพึงพอใจในงาน. วารสารวิชาการสมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย, 26(1), 59–66. สืบค้นจาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/apheit-ss/article/view/241557
เมืองพัทยา. (2564). บรรยายสรุปเมืองพัทยา ปี 2564. ชลบุรี: ฝ่ายวิจัยและประเมินผล ส่วนยุทธศาสตร์และการพัฒนา สำนักยุทธศาสตร์และงบประมาณ.
วัลลภ ทองอ่อน, สายฝน สุเอียนเมธี และ เพ็ญศิริ พันพา. (2567). การบริหารกิจกรรมนันทนาการท่องเที่ยวตามช่วงชั้นโอกาสนันทนาการ ด้วยระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์สำหรับหมู่บ้านท่องเที่ยวชุมชนจังหวัดลำปาง. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7(1),
-166. สืบค้นจาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/267711
วาสนา สุวรรณวิจิตร. (2564). รูปแบบการท่องเที่ยวบริเวณชายฝั่งทะเลอันดามันของประเทศไทยที่สอดคล้องกับพฤติกรรมและความต้องการของนักท่องเที่ยว. วารสารการบริการและการท่องเที่ยวไทย, 16(2), 63–73. สืบค้นจาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/tourismtaat/article/view/248364
สรรค์ใจ กลิ่นดาว. (2542). ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ : หลักการเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สายชล หนูแวว. (2562). เจ้าหน้าที่กิจกรรม พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยาเกาะและทะเลไทย. สัมภาษณ์, 15 เมษายน.
สำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก. (2561). แผนปฏิบัติการการพัฒนาและส่งเสริมการท่องเที่ยว ในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก. ชลบุรี: ฝ่ายเลขานุการคณะอนุกรรมการพัฒนาและส่งเสริมการท่องเที่ยวในพื้นที่ระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก.
สุวิมล ติรกานันท์. (2557). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 12). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
องอาจ นัยพัฒน์. (2551). วิธีวิทยาการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: สามลดา.
อิสระพงศ์ พลธานี. (2560). การส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงนิเวศทางทะเลอย่างยั่งยืนของเกาะทะลุ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน, 23(3), 394–404. สืบค้นจาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/CUTJ/article/view/240831
อุจฉริต์ อาจาระศิริกุล. (2564). อุปกรณ์พื้นฐานสำหรับการดำน้ำตื้นและการดำน้ำลึก: ความเหมือนและความแตกต่าง. วารสารธุรกิจปริทัศน์, 13(1), 304–318.
Ke, W., & Yu, S.-C. (2023). Abusive Supervision and Employee Creativity: The Mediating Effect of Role Identification and Organizational Support. International Journal of Multidisciplinary in Management and Tourism, 7(1), 39–52. https://doi.org/10.14456/ijmmt.2023.4
Konuk, N. (2018). Utilization And Planning of Coastal Areas in Ordu Province, Turkey. Global NEST Journal, 20(1), 147–150. https://doi.org/10.30955/gnj.002363
Orams, M. (1999). Marine Tourism: Development, Impact and Management. New York: Routledge.
Sureshkumar, M., Barusa, U., Dhaya, B. S., & Mahadevan, K. (2017). Application of GIS for Tourism. International Journal of Latest Engineering and Management Research, 2(4), 12–16.
