การกล่อมเกลาทางการเมืองในสังคมการเมืองไทย : ข้อสังเกตบางประการจากการศึกษาวิจัยที่มีอยู่
Article Sidebar
เผยแพร่แล้ว:
พ.ค. 29, 2021
คำสำคัญ:
การกล่อมเกลาทางการเมือง สังคมการเมืองไทย ข้อเสนอแนะสำหรับการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับการกล่อมเกลาทางการเมือง
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษานี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ปริทัศน์ตัวอย่างของผลงานวิจัยด้านการกล่อมเกลาทางการเมืองที่มีอยู่ในประเทศไทย และ 2) เพื่อเสนอแนะแนวทางของการศึกษาวิจัยด้านการกล่อมเกลาทางการเมืองในประเทศไทยต่อไปในอนาคต ผู้ศึกษาได้ใช้วิธีการศึกษาจากเอกสารและทบทวนวรรณกรรมที่เกี่ยวข้อง
ผลการศึกษาพบว่า การกล่อมเกลาทางการเมืองในสังคมการเมืองไทยยังมีข้อจำกัดอยู่อย่างมากโดยเฉพาะอย่างยิ่ง คือ จะมีจุดสนใจของการศึกษาอยู่เพียงแค่ ตัวแทนของการกล่อมเกลาทางการเมืองและผลที่เกิดขึ้นเป็นประการสำคัญ นอกจากนั้น ยังมีลักษณะที่เป็นการศึกษาในระดับจุลภาคเท่านั้น ดังนั้น ผู้ศึกษาจึงมีข้อเสนอแนะสำหรับการศึกษาในเรื่องนี้ในประเทศไทยต่อไปในอนาคต อาทิ ควรจะมุ่งให้ความสนใจกับกระบวนการหรือแบบแผนขั้นตอนของการกล่อมเกลาทางการเมือง หรือควรจะศึกษากับตัวแทนของการกล่อมเกลาทางการเมืองในประเภทอื่น ๆ นอกเหนือไปจากโรงเรียนที่มีการศึกษากันเป็นจำนวนมากแล้ว
Article Details
รูปแบบการอ้างอิง
โพธิ์หวังประสิทธิ์ ไ. . . (2021). การกล่อมเกลาทางการเมืองในสังคมการเมืองไทย : ข้อสังเกตบางประการจากการศึกษาวิจัยที่มีอยู่. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 6(1), 97–110. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/journal_sct/article/view/251770
ประเภทบทความ
บทความปริทัศน์
- ผู้เขียนต้องยินยอมปฏิบัติตามเงื่อนไขที่กองบรรณาธิการวารสารกำหนด และผู้เขียนต้องยินยอมให้บรรณาธิการ แก้ไขความสมบูรณ์ของบทความได้ในขั้นตอนสุดท้ายก่อนเผยแพร่
- ลิขสิทธิ์บทความเป็นของผู้เขียน แต่วารสารเทคโนโลยีภาคใต้คงไว้ซึ่งสิทธิ์ในการตีพิมพ์ครั้งแรก โดยเหตุที่บทความนี้ปรากฏในวารสารที่เข้าถึงได้จึงอนุญาตให้นำบทความไปใช้เพื่อประโยชน์ทางการศึกษา แต่มิใช่เพื่อการพาณิชย์
เอกสารอ้างอิง
กนลา ขันทปราบ. (2527). แนวทางที่ใช้ในการศึกษาการเมืองเปรียบเทียบ ในระบบการเมืองเปรียบเทียบ. นนทบุรี : สาขาวิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัย สุโขทัยธรรมาธิราช.
กิตติ อมตชีวิน. (2522). การเรียนรู้ทางการเมืองในลัทธิประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นประถมศึกษา : ศึกษาทดลองนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่สี่ โรงเรียนวัดสุทธิสะอาด. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ฉลองโชค ประดิษฐ์สาร. (2539). นโยบายหลักสูตรการศึกษา และการอบรมกล่อมเกลาทางการเมือง : ศึกษากรณีระดับมัธยมศึกษา พ.ศ. 2520-2537. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชัยอนันต์ สมุทวณิช. (2519). ประชาธิปไตยสังคมนิยม คอมมิวนิสต์กับการเมืองไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์พิฆเณศ.
ดุษณี สุทธปรียาศรี และ วรรณา ปูรณโชติ. (2540). รายงานการวิจัยเรื่อง กระบวนการปลูกฝังค่านิยมและวิถีชีวิต ประชาธิปไตยในสถาบันอุดมศึกษา. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการ ส่งเสริมและประสานงานเยาวชนแห่งชาติ.
ทองอยู่ แก้วไทรฮะ. (ม.ป.ป.). เวทีประชาคมชุมชน : กระบวนการประชาสังคมเพื่อการพัฒนาระบบการเมืองการปกครอง กรณีศึกษากระบวนการเรียนรู้ของชุมชนบางจะเกร็ง จังหวัดสมุทรสงคราม. เอกสารวิชาการส่วนบุคคล หลักสูตรการเมืองการปกครองระบอบประชาธิปไตย สำหรับนักบริหารระดับสูง รุ่นที่ 4 สถาบันพระปกเกล้า.
เทพไท ศรคำรณ. (2535). การศึกษากระบวนการจัดการเรียนการสอนเพื่อปลูกฝังความสำนึกในความเป็นคนไทยแก่นักเรียนชาวเขาในโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ เขตการศึกษา 8. วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาประถมศึกษา คณะครุศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปรีชา ธรรมวินทร. (2532). การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยผ่านหนังสือเรียน : วิเคราะห์หนังสือเรียนตามหลักสูตรประถมศึกษา พุทธศักราช 2521. สารนิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต
สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
เพ็ญศรี จุลกาญจน์. (2541). การผลิตซ้ำอุดมการณ์เกี่ยวกับบทบาทและสถานภาพของหญิงและชาย. วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษานอกระบบ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัย เชียงใหม่.
ไพบูลย์ โพธิ์หวังประสิทธิ์. (2553). “การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยผ่านสถาบันทางศาสนา : ศึกษาเฉพาะกรณีคำเทศนาของหลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ.” ไม่ปรากฏหมายเลขหน้า. ในการประชุมวิชาการ ม.อ. ภูเก็ตวิจัย ครั้งที่ 3. ภูเก็ต :มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์วิทยาเขตภูเก็ต.
ลิขิต ธีรเวคิน. (2535). ขอบข่ายและวิธีการศึกษารัฐศาสตร์. กรุงเทพฯ : คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ลิขิต ธีรเวคิน. (2550). ปฏิญญาสิทธิเสรีภาพของประชาชนไทย. กรุงเทพฯ : แม็ค.
วรรโณ ภักดี. (2530). ความสำนึกในความเป็นคนไทยของชาวเขา. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศักระ กบิลกาญจน์. (2536). บทบาทของอาสาสมัครเผยแพร่ประชาธิปไตยระดับหมู่บ้าน (ผปม.) ในการให้การเรียนรู้ประชาธิปไตย. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการ
ปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สกนธ์ จันทรักษ์. (2529). ผลของการเรียนรู้ทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยของเยาวชน. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สายทิพย์ สุคติพันธ์. (2524). การเรียนรู้ทางการเมืองของเยาวชนไทย : ศึกษาเฉพาะกรณีนักเรียนระดับมัธยมศึกษาในเขตกรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สิทธิพันธ์ พุทธหุน. (2544). ทฤษฎีพัฒนาการเมือง. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
สุทธิพงษ์ จุลเจริญ. (2533). บทบาทของปลัดอำเภอกับการอบรมกล่อมเกลาทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย :
ศึกษาเฉพาะกรณีจังหวัดลำปาง. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุนัย เศรษฐ์บุญสร้าง. (2555). ทางสู่ความปรองดองของชาติ. กรุงเทพฯ : แสงดาว.
สุมินทร์ จุฑางกูร. (2528). การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยใช้แบบเรียนหลวงเป็นสื่อในสมัยรัชกาลที่ 5. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุรวุฒิ ปัดไธสง. (2542). รายงานการวิจัยเรื่องบทบาทครอบครัวในการถ่ายทอดทางการเมืองให้กับนักเรียนประถมศึกษาในกรุงเทพมหานคร. กรุงเทพฯ : สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
อภิชาติ ดำดี. (2549). หลักพระพุทธศาสนากับการส่งเสริมวิถีชีวิตประชาธิปไตย. เอกสารวิชาการส่วนบุคคล หลักสูตรการเมืองการปกครองระบอบประชาธิปไตย สำหรับนักบริหารระดับสูง รุ่นที่ 8 สถาบันพระปกเกล้า.
Almond, G. &, Powell, B. (1966). Comparative Politics: A Development Approach .Boston: Little, Brown and Company.
Dawson, R., & Prewitt, K. (1969). Political Socialization. Boston : Little, Brown and Company. Dodd, C. (1972). Political Development.
London : The Mac Millan Press.
Huntington, S. (1968). Political Order in Changing Societies. New Haven: Yale University Press.
Pye, L. (1966). Aspects of Political Development. Boston: Little, Brown and Company. Richardson, B. (1974). The Political Culture of Japan. Berkeley : University of California Press.
Riggs, F. (1967). “The Theory of Political Development,” in Contemporary Political Analysis. New York: The Free Press. Verba, S. (1965). “Comparative Political
Culture,” in Political Culture and Political Development. Princeton : Princeton University Press.
กิตติ อมตชีวิน. (2522). การเรียนรู้ทางการเมืองในลัทธิประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นประถมศึกษา : ศึกษาทดลองนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่สี่ โรงเรียนวัดสุทธิสะอาด. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ฉลองโชค ประดิษฐ์สาร. (2539). นโยบายหลักสูตรการศึกษา และการอบรมกล่อมเกลาทางการเมือง : ศึกษากรณีระดับมัธยมศึกษา พ.ศ. 2520-2537. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชัยอนันต์ สมุทวณิช. (2519). ประชาธิปไตยสังคมนิยม คอมมิวนิสต์กับการเมืองไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์พิฆเณศ.
ดุษณี สุทธปรียาศรี และ วรรณา ปูรณโชติ. (2540). รายงานการวิจัยเรื่อง กระบวนการปลูกฝังค่านิยมและวิถีชีวิต ประชาธิปไตยในสถาบันอุดมศึกษา. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการ ส่งเสริมและประสานงานเยาวชนแห่งชาติ.
ทองอยู่ แก้วไทรฮะ. (ม.ป.ป.). เวทีประชาคมชุมชน : กระบวนการประชาสังคมเพื่อการพัฒนาระบบการเมืองการปกครอง กรณีศึกษากระบวนการเรียนรู้ของชุมชนบางจะเกร็ง จังหวัดสมุทรสงคราม. เอกสารวิชาการส่วนบุคคล หลักสูตรการเมืองการปกครองระบอบประชาธิปไตย สำหรับนักบริหารระดับสูง รุ่นที่ 4 สถาบันพระปกเกล้า.
เทพไท ศรคำรณ. (2535). การศึกษากระบวนการจัดการเรียนการสอนเพื่อปลูกฝังความสำนึกในความเป็นคนไทยแก่นักเรียนชาวเขาในโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ เขตการศึกษา 8. วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาประถมศึกษา คณะครุศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปรีชา ธรรมวินทร. (2532). การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยผ่านหนังสือเรียน : วิเคราะห์หนังสือเรียนตามหลักสูตรประถมศึกษา พุทธศักราช 2521. สารนิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต
สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
เพ็ญศรี จุลกาญจน์. (2541). การผลิตซ้ำอุดมการณ์เกี่ยวกับบทบาทและสถานภาพของหญิงและชาย. วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษานอกระบบ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัย เชียงใหม่.
ไพบูลย์ โพธิ์หวังประสิทธิ์. (2553). “การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยผ่านสถาบันทางศาสนา : ศึกษาเฉพาะกรณีคำเทศนาของหลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ.” ไม่ปรากฏหมายเลขหน้า. ในการประชุมวิชาการ ม.อ. ภูเก็ตวิจัย ครั้งที่ 3. ภูเก็ต :มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์วิทยาเขตภูเก็ต.
ลิขิต ธีรเวคิน. (2535). ขอบข่ายและวิธีการศึกษารัฐศาสตร์. กรุงเทพฯ : คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ลิขิต ธีรเวคิน. (2550). ปฏิญญาสิทธิเสรีภาพของประชาชนไทย. กรุงเทพฯ : แม็ค.
วรรโณ ภักดี. (2530). ความสำนึกในความเป็นคนไทยของชาวเขา. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศักระ กบิลกาญจน์. (2536). บทบาทของอาสาสมัครเผยแพร่ประชาธิปไตยระดับหมู่บ้าน (ผปม.) ในการให้การเรียนรู้ประชาธิปไตย. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการ
ปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สกนธ์ จันทรักษ์. (2529). ผลของการเรียนรู้ทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยของเยาวชน. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สายทิพย์ สุคติพันธ์. (2524). การเรียนรู้ทางการเมืองของเยาวชนไทย : ศึกษาเฉพาะกรณีนักเรียนระดับมัธยมศึกษาในเขตกรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สิทธิพันธ์ พุทธหุน. (2544). ทฤษฎีพัฒนาการเมือง. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
สุทธิพงษ์ จุลเจริญ. (2533). บทบาทของปลัดอำเภอกับการอบรมกล่อมเกลาทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย :
ศึกษาเฉพาะกรณีจังหวัดลำปาง. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุนัย เศรษฐ์บุญสร้าง. (2555). ทางสู่ความปรองดองของชาติ. กรุงเทพฯ : แสงดาว.
สุมินทร์ จุฑางกูร. (2528). การกล่อมเกลาทางการเมืองโดยใช้แบบเรียนหลวงเป็นสื่อในสมัยรัชกาลที่ 5. วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุรวุฒิ ปัดไธสง. (2542). รายงานการวิจัยเรื่องบทบาทครอบครัวในการถ่ายทอดทางการเมืองให้กับนักเรียนประถมศึกษาในกรุงเทพมหานคร. กรุงเทพฯ : สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
อภิชาติ ดำดี. (2549). หลักพระพุทธศาสนากับการส่งเสริมวิถีชีวิตประชาธิปไตย. เอกสารวิชาการส่วนบุคคล หลักสูตรการเมืองการปกครองระบอบประชาธิปไตย สำหรับนักบริหารระดับสูง รุ่นที่ 8 สถาบันพระปกเกล้า.
Almond, G. &, Powell, B. (1966). Comparative Politics: A Development Approach .Boston: Little, Brown and Company.
Dawson, R., & Prewitt, K. (1969). Political Socialization. Boston : Little, Brown and Company. Dodd, C. (1972). Political Development.
London : The Mac Millan Press.
Huntington, S. (1968). Political Order in Changing Societies. New Haven: Yale University Press.
Pye, L. (1966). Aspects of Political Development. Boston: Little, Brown and Company. Richardson, B. (1974). The Political Culture of Japan. Berkeley : University of California Press.
Riggs, F. (1967). “The Theory of Political Development,” in Contemporary Political Analysis. New York: The Free Press. Verba, S. (1965). “Comparative Political
Culture,” in Political Culture and Political Development. Princeton : Princeton University Press.
