ศิลปะในการใช้ภาษาที่หายไปของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ในนิยาย เรื่อง "เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน" ฉบับพากย์ไทย

ผู้แต่ง

  • บุรินทร์ ศรีสมถวิล รองศาสตราจารย์ ดร., สาขาภาษาจีน คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย
  • จย่า อีฝาน นักวิชาการอิสระ
  • หลู ตาน อาจารย์, วิทยาลัยนานาชาติไทย-จีน เพื่อการจัดการ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย
  • ไช่ ซือเหยา นักวิชาการอิสระ

คำสำคัญ:

การแปลวรรณกรรม, การแปลสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์, ศิลปะในการใช้ภาษา

บทคัดย่อ

   บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาศิลปะในการใช้ภาษาที่หายไปของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ในนวนิยายเรื่อง “เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน” ฉบับพากย์ไทย ผลการศึกษาพบว่า ผู้แปลได้ใช้กลวิธีการแปลตรง เป็นสำคัญ เพื่อรักษาความแปลกต่าง และสร้างความสมดุลในมิติทางพยางค์ของสำนวนแปลภาษาไทย ทว่ายังคงนัยยะแฝงของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ในบางมิติสูญหาย หรือละเลยจุดเน้นของความหมาย ที่แท้จริงของสำนวนประเภทจีนประเภทสูอี่ว์ไป รวมถึงมีการแปลความหมายคลาดเคลื่อน ทำให้ศิลปะในการใช้ภาษาสำนวนแปลภาษาไทยไม่มีความเข้มข้นเท่ากับต้นฉบับภาษาจีน

   ทั้งนี้ การแปลสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ที่จะรักษาศิลปะในการใช้ภาษาได้นั้น ควรพิจารณาความหมายตามบริบทเป็นสำคัญ โดยใช้กลวิธีการแปลแบบเทียบเคียงกับสำนวนไทยที่มีโวหารใกล้เคียงกัน ทั้งในแง่ของอุปมาอุปไมย ภาพพจน์ และน้ำเสียงของสำนวน เพื่อรักษาอรรถรสในการอ่าน นอกจากนี้ ยังต้องให้ความสำคัญกับรายละเอียดด้านวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ และสารภายใต้สำนวนที่กำหนดโดยบริบทในวรรณกรรม เช่น เจตนาการสร้างบุคลิกลักษณะของตัวละครที่อาศัยบทสนทนาซึ่งได้สอดแทรกน้ำเสียงที่มีต่อตัวละครที่อ้างถึงผ่านสำนวนไปด้วย อนึ่ง เนื่องด้วยลักษณะเฉพาะความเป็นภาษาพูดของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ อาจลองสรรหาคำแปลเชิงภาษาพูดที่มีการเปรียบเทียบในภาษาไทยที่ให้ภาพและสื่อภาพความคิดที่สอดคล้องกัน เพื่อรักษาศิลปะในการใช้ภาษาของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์     

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

กนกพร นุ่มทอง. (2552). การศึกษาการแปลวรรณกรรมจีนเรื่องไซ่ฮั่นในสมัยรัชกาลที่ 1. วารสารมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 16(2), 86-98. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/abc/article/view/54436/45204

กนกพร นุ่มทอง. (2563). ทักษะการแปลภาษาจีนเป็นภาษาไทย. ภาควิชาภาษาตะวันออก คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

กนกพร นุ่มทอง และ ศิริวรรณ ลิขิตเจริญธรรม. (2562). หลักและข้อควรระวังในการแปลจีน - ไทย ไทย - จีน. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 12(2), 105-151. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/240107/163610/824103

ข่าวเที่ยงตรงอมรินทร์. (2567, 4 ตุลาคม). ใส่ตีนหมาล่าระทึก! 2 หนุ่มหลอนยาซิ่งกระบะแหกด่าน. Amarin TV. https://www.amarintv.com/video/news/ข่าวเที่ยงอมรินทร์/121998

เถกิง พันธุ์เถกิงอมร. (2528). พัฒนาการ บทบาท และอิทธิพลในไทย. วารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช, 9(3), 21-69. http://dspace.nstru.ac.th:8080/dspace/handle/123456789/277

นววรรณ พันธุเมธา. (2563). คลังคำ (พิมพ์ครั้งที่ 9). อมรินทร์พริ้งติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง.

บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2556). การศึกษาเปรียบเทียบการแปลสำนวนในเฟิงเสินเหยี่ยนอี้กับห้องสิน ฉบับพากย์ไทยสมัยรัชกาลที่สองและสำนวนแปลของ วิวัฒน์ ประชาเรืองวิทย. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 6(6), 182-216. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/view/55019/45680

บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2559). พินิจคำพิพากษาฉบับพากย์จีนสองสำนวน: การศึกษาเปรียบเทียบ. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 9(2), 91-183. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/view/98155/76444

บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2562). การก้าว “ไม่” ข้ามความเป็นอื่นด้านภาษาในพระราชนิพนธ์ เรื่อง “แก้วจอมซน” ฉบับพากย์จีน. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 12(2), 259-315. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/233262/160092/789087

บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2563). การก้าวไม่ข้ามความเป็นอื่นด้านภาษาในคำบรรยายใต้ภาพภาษาจีน ซีรีส์เรื่อง ‘เกียร์สีขาวกับกาวน์สีฝุ่น’. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 13(2), 509-547. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/245281/166045

บุรินทร์ ศรีสมถวิล และ หลูตาน. (2566). เสน่ห์ของคำซ้อนสี่คำในวรรณกรรมเยาวชนบทพระราชนิพนธ์ ชุด “แว่นแก้ว” ที่หายไปในฉบับพากย์จีน. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 16(2), 20-45. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/270315/175772/1048884

ปรียา อุนรัตน์. (2541). การแปลอังกฤษเป็นไทย แนวคิดและวิธีการ (พิมพ์ครั้งที่ 7). โรงพิมพ์เรือนแก้วการพิมพ์.

แพร จิตติพลังศรี. (2562). การแปลและวรรณกรรมวิจารณ์. ใน สุรเดช โชติอุดมพันธ์ (บ.ก.), นววิถีวิธีวิทยาร่วมสมัยในการศึกษาวรรณกรรม. 497-564. สำนักพิมพ์ศยาม.

ภาวชญา มัชณิมดำรง และ บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2566). การก้าว “ไม่” ข้ามความเป็นอื่นด้านการแปลสำนวนจีนเป็นภาษาไทยในบทบรรยายใต้ภาพซีรีส์เรื่อง “ข้านี่แหละองค์หญิงสาม”. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ปริทัศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 11(2), 95-114. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jhssrlpru/article/view/2224/1204

มติชน. (2547). พจนานุกรมฉบับมติชน. สำนักพิมพ์มติชน.

ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 (พิมพ์ครั้งที่ 2). บริษัทนานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์จำกัด.

รำพรรณ รักศรีอักษร. (2566). เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน. บริษัทนานมีบุ๊คส์จำกัด.

ลลิดา วิษณุวงศ์ และ จตุวิทย์ แก้วสุวรรณ์. (2566). การศึกษาการแปลสํานวนสุภาษิตในนวนิยายจีนเรื่อง “หงเกาเหลียงจยาจู๋” ฉบับแปลไทย. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 16(1), 56-83. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/260832/174091/1020220

วัลยา วิวัฒน์ศร. (2557). การแปลวรรณกรรม (พิมพ์ครั้งที่ 3). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วิสิฐศักดิ์ ผิวผ่อง และ บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2566). การก้าว “ไม่” ข้ามความเป็นอื่นด้านการแปลสำนวนจีนเป็นภาษาไทยในบทบรรยายใต้ภาพซีรีส์จีนเรื่อง “ถักทอรักที่ปลายฝัน”. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ปริทัศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 11(3), 27-45. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jhssrlpru/article/view/2163/1175

พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก. (2515). บทละครเรื่องรามเกียรติ์ เล่ม 1 (พิมพ์ครั้งที่ 6). สำนักพิมพ์แพร่พิทยา.

อัจฉรา ฤกษ์อภิเดชา และ บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2567). เสน่ห์ของวิทยายุทธ์ในนิยายกําลังภายในของกิมย้ง เรื่อง “เซ่อเตียวอิงสยงจ้วน”ที่เลือนหายไปในฉบับพากย์ไทยสองสํานวน: การศึกษาเปรียบเทียบ. วารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 17(1), 187-215. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CSJ/article/download/273325/177369/1082454

เอกรัตน์ อุดมพร. (2547). 2000 สุภาษิต. สำนักพิมพ์พัฒนาศึกษา.

Chinanews. (2022, December 9). 2022年度中国图书(中文)海外馆藏数量最高为余华的《文城》. https://www.chinanews.com.cn/cul/2022/12-09/9912126.shtml

Gao, Z. Y. (2015). Speech Act Theory and the Translation of Chinese Common Sayings. Journal of Lüliang University, 5(3), 84-86.

Institute of Linguistics, CASS. (2016). Dictionary of Modern Chinese (7th ed.). The Commercial Press.

Jia, Y. F. (2567). การศึกษาสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ ในนวนิยาย เรื่อง “เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน” และการแปลเป็นภาษาไทยของรำพรรณ รักศรีอักษร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย.

Jia, Y. F., กิตติศักดิ์ เกิดอรุณสุขศรี, และ บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2567). การแปลสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ (汉语俗语) เป็นภาษาไทยในนวนิยาย เรื่อง “เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน 《文城》” ของ หยูหัวฉบับแปลภาษาไทย โดย รำพรรณ รักศรีอักษร. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ปริทัศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 12(3), 1-20. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jhssrlpru/article/download/2134/1149/15716

Ma, G. F. & Ma, S. J. (1998). Chinese SUYU (2nd ed.). Inner Mongolian People’s Publishing House.

Ma, J., ขนิษฐา จิตชินะกุล, และ บุรินทร์ ศรีสมถวิล. (2567). การศึกษาการก้าว “ไม่” ข้ามความเป็นอื่นด้านการแปลสำนวนภาษาในนวนิยายเรื่อง “ปีศาจ” ของเสนีย์ เสาวพงศ์ ฉบับแปลภาษาจีน. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ปริทัศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 12(2), 1-18. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jhssrlpru/article/view/2146/1160

Nida, E. & Taber, C. R. (1982). The Theory and Practice of Translation. E. J. Brill. Thai National Corpus. https://www.arts.chula.ac.th/ling/tnc3/.

Wen, D. Z. (2011). Dictionary of Chinese Guanyongyu. Shanghai Lexicographical Publishing House.

Wen, D.Z. (2015). Dictionary of Chinese Suyu. The Commercial Press.

Wen, D. Z. (2019). Dictionary of Chinese Suyu (2nd ed.). The Commercial Press.

Yin, X., บุรินทร์ ศรีสมถวิล, และ Jia, Z.X. (2567). Exploration of Thai Translation Shortcomings of Repeated Idioms in Online Novel "Grandmaster of Demonic Cultivation" ——"Shi Jia Zi Di" As an Example. Lawarath Social E-Journal, 6(2), 153–172. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/lawarathjo/article/view/271864/185161

Yu, H. (2021). Wen Cheng. Beijing Publishing Group (Beijing October Art & Literature Publishing House).

Yu Hua Research Center. (2021, June 16). 《文城》入选 “中国好书” 2021年4月榜单. https://yuhua.zjnu.edu.cn/2021/0616/c15629a361578/page.htm

Yu Hua Research Center. (2022, March 30). 余华《文城》入选中国出版传媒商报 “2021 年度十大文学好书”. https://yuhua.zjnu.edu.cn/2022/0330/c15629a390832/page.htm

Yu Hua Research Center. (2022, March 30). 余华《文城》入选国内多个文学榜单. https://yuhua.zjnu.edu.cn/2022/0330/c15629a390833/page.htm

Yu Hua Research Center. (2023, March 29). “对作家最好的地方就是故乡。”刚刚, 余华领取施耐庵文学奖!. https://yuhua.zjnu.edu.cn/2023/0329/c15629a429914/page.htm

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-24

รูปแบบการอ้างอิง

ศรีสมถวิล บ., จย่า อีฝาน, หลู ตาน, & ไช่ ซือเหยา. (2026). ศิลปะในการใช้ภาษาที่หายไปของสำนวนจีนประเภทสูอี่ว์ในนิยาย เรื่อง "เหวินเฉิง เมืองไร้ตัวตน" ฉบับพากย์ไทย. Lawarath Social E-Journal, 8(1), 179–198. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/lawarathjo/article/view/279102