กลยุทธ์การใช้ถ้อยคำเพื่อลดความรุนแรงของข้อความ (緩和表現) ในบริบทการขอโทษและการปฏิเสธของเอกสารธุรกิจภาษาญี่ปุ่นของนักศึกษาสาขาวิชาภาษาญี่ปุ่น ชั้นปีที่ 4
คำสำคัญ:
การลดความรุนแรงของถ้อยคำ, ความสุภาพ, ภาษาญี่ปุ่นธุรกิจบทคัดย่อ
การสื่อสารทางธุรกิจในภาษาญี่ปุ่นมุ่งเน้นการใช้ภาษาที่เหมาะสมกับบริบทสังคม วัฒนธรรม และความสัมพันธ์เชิงอำนาจของคู่สื่อสาร โดยเฉพาะในสถานการณ์ที่มีความอ่อนไหวทางปฏิสัมพันธ์ ได้แก่ การขอโทษและการปฏิเสธ ซึ่งเป็นกระทำที่คุกคามหน้าและส่งผลต่อความร่วมมือทางธุรกิจ หากผู้ส่งสารเลือกใช้ถ้อยคำเพื่อลดความรุนแรงของข้อความไม่เหมาะสม อาจเกิดผลกระทบเชิงลบต่อความสัมพันธ์ระยะยาว งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. วิเคราะห์กลยุทธ์การใช้ถ้อยคำเพื่อลดความรุนแรงของข้อความ (緩和(かんわ)表現(ひょうげん)) ในบริบทการขอโทษและการปฏิเสธของเอกสารเชิงธุรกิจภาษาญี่ปุ่นของนักศึกษาชั้นปีที่ 4 และ 2. ประเมินความเหมาะสมเชิงสังคมวัฒนธรรมของการใช้ถ้อยคำเพื่อลดความรุนแรงของข้อความ โดยใช้เอกสารทางธุรกิจภาษาญี่ปุ่น จำนวน 40 ฉบับ 4 สถานการณ์ ได้แก่ 1) จดหมายการขอโทษกรณีส่งสินค้าล่าช้า 10 ฉบับ 2) จดหมายการขอโทษกรณีจัดส่งสินค้าผิดประเภท 10 ฉบับ 3) จดหมายการปฏิเสธคำขอลดราคาสินค้า 10 ฉบับ 4) จดหมายการปฏิเสธคำขอขยายระยะเวลาการชำระเงิน 10 ฉบับ วิเคราะห์ด้วยกรอบทฤษฎีความสุภาพ และ การคุกคามหน้า ของ Brown และ Levinson (1987) และกรอบแนวคิด Wakimae ของ Ide (1989)
ผลการวิจัยพบว่า 1. ผู้เรียนภาษาญี่ปุ่นชาวไทยสามารถรักษารูปแบบทางธุรกิจและเลือกใช้ถ้อยคำและภาษาที่มีความสุภาพตามหลักภาษาสุภาพ (敬語(けいご))โดยเฉพาะในส่วนของการเปิดเรื่องการกล่าวขอโทษ และการให้เหตุผลประกอบ แต่ยังขาดการเสนอแนวทางเยียวยาและการรักษาความสัมพันธ์ในระยะยาว 2. ผู้เรียนไม่สามารถปรับระดับภาษาตามสถานภาพและความใกล้ชิดของคู่ค้าได้อย่างเหมาะสมในบางกรณี สะท้อนให้เห็นถึงช่องว่างระหว่างความรู้ด้านรูปแบบภาษากับความสามารถในการใช้ภาษาให้สอดคล้องกับบริบทจริง จากการศึกษาครั้งนี้ แสดงให้เห็นว่าการบรรลุเป้าหมายของเอกสารทางธุรกิจภาษาญี่ปุ่น ไม่ได้ประเมินจากความสุภาพที่สุด แต่ประเมินจากความเหมาะสมที่สุดระหว่างรูปแบบภาษาและความสัมพันธ์ทางธุรกิจ ดังนั้น จึงควรพัฒนาผู้เรียนให้ก้าวจากความสุภาพเชิงไวยากรณ์ ไปสู่ความสุภาพเชิงปฏิสัมพันธ์ ออกแบบกิจกรรมที่ส่งเสริมความเข้าใจในแนวคิดการรักษาความสัมพันธ์ทางธุรกิจ เพื่อพัฒนาความสามารถเชิงวัจนปฏิบัติศาสตร์ของผู้เรียนไปสู่การใช้งานจริงในบริบทที่หลากหลาย
Downloads
เอกสารอ้างอิง
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2566). วัจนปฏิบัติศาสตร์กับความสุภาพและวัฒนธรรม: แนวคิดและแนวทางวิจัยภาษาไทย. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปนันดา เลอเลิศยุติธรรม. (2549). การศึกษาความสุภาพในการขอร้องและการปฏิเสธในการติดต่อธุรกิจทางจดหมายในภาษาไทยตามแนววัจนปฏิบัติศาสตร์. [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Office of Academic Resources Chulalongkorn University. http://cuir.car.chula.ac.th/handle/123456789/51718
มาริสา พงษ์ธนยนตกิต. (2547). ภาพสะท้อนของสังคมวัฒนธรรมญี่ปุ่นจากภาษาญี่ปุ่น. วารสารญี่ปุ่นศึกษาธรรมศาสตร์, 21(2), 129 - 142. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/japanese/article/download/51969/43073
Brown, P., & Levinson, S. C. (1987). Politeness: Some Universals in Language Usage. Cambridge University Press.
Ide, S. (1989). Formal Forms and Discernment: Two Neglected Aspects of Universals of Linguistic Politeness. Multilingua, 8(2 - 3), 223 - 248. https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=1198895
Liblub, I., Hansuk, W., & Sanguanphon, S. (2022). การศึกษาข้อผิดพลาดและแนวทางแก้ไขการเขียนเรียงความภาษาญี่ปุ่นชั้นต้นของนักศึกษาคณะศิลปศาสตร์ หลักสูตรภาษาญี่ปุ่นธุรกิจ สถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ ประเทศไทย. JSN Journal, 12(2), 69 - 83. https://shorturl.asia/qdN4a
Maynard, S. K. (1997). Japanese Communication: Language and Thought in Context. University of Hawaii Press.
Ohta, A. S. (2017). From SCOBA Development to Implementation in Concept - Based Instruction. Equinox Publishing.
Sugimoto, N. (1997). A Japan-US Comparison of Apology Styles. Communication Research, 24(4), 349 - 369. https://doi.org/10.1177/009365097024004002
Xu, Z.H., & Wang, Q. (2018). Pragmatic Empathy as A Grand Strategy in Business Letter Writing. English Language Teaching, 11(8), 14-27. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1184812.pdf
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.