ปัญหาการถอนอำนาจปกครองบุตร กรณีการเลี้ยงดูโดยมิชอบตามพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546

บทคัดย่อ

บทความวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาการตีความและการบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับการถอนอำนาจปกครองบุตรในกรณีการเลี้ยงดูโดยมิชอบตามพระราช บัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 และวิเคราะห์ความสัมพันธ์กับเหตุแห่งการถอนอำนาจปกครองตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1582 โดยใช้วิธีวิจัยเชิงเอกสารวิเคราะห์บทบัญญัติกฎหมาย แนวคำพิพากษา และแนวคิดทางวิชาการที่เกี่ยวข้อง

            ผลการศึกษาพบว่า แนวคิด “การเลี้ยงดูโดยมิชอบ” มีขอบเขตกว้างและครอบคลุมความเสี่ยงต่อสวัสดิภาพของเด็กในหลายมิติ แต่ยังขาดกลไกเชื่อมโยงกับบทบัญญัติ มาตรา 1582 ส่งผลให้การคุ้มครองสิทธิเด็กยังไม่เพียงพอ และไม่ปรากฏแนววินิจฉัยของศาลที่ชัดเจนในกรณีการเลี้ยงดูโดยมิชอบในลักษณะที่ขาดความระมัดระวังอาจถือเป็นการใช้อำนาจปกครองโดยมิชอบด้วยกฎหมาย   

ผู้วิจัยมีข้อเสนอแนะดังนี้ ให้จำแนกระดับความร้ายแรงของการเลี้ยงดูโดยมิชอบออกเป็น 2 ระดับ ได้แก่ ระดับไม่ร้ายแรงและระดับร้ายแรง และปรับปรุงนิยามให้เชื่อมกับมาตรา 1582 อย่างชัดเจน โดยกำหนดให้กรณีที่มีความร้ายแรงและขัดต่อหลักประโยชน์สูงสุดของเด็กอย่างมีนัยสำคัญสามารถใช้เป็นเหตุแห่งการถอนอำนาจปกครองบุตรได้