ข้อเสนอเชิงนโยบายสำหรับการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหาอุปสรรค และประเมินการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย 2) เพื่อศึกษาอนาคตภาพการฝึกนักศึกษาวิชาทหารเพื่อสร้างพลเมืองดีของกองทัพบกไทย และ 3) เพื่อจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายสำหรับการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงนโยบาย โดยใช้ระเบียบวิจัยเชิงผสมผสาน ทำการวิจัยเชิงปริมาณ โดยใช้แบบสอบถาม เพื่อประเมินการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทยจากประชากรทั้งหมดของนักศึกษาวิชาทหาร 24,643 นาย และครูผู้กำกับนักศึกษาวิชาทหาร 270 นาย และเพื่อรับรอง (ร่าง) ข้อเสนอเชิงนโยบายสำหรับการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย จากผู้ทรงคุณวุฒิ/ผู้เชี่ยวชาญ 13 นาย ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เอกสารการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย ประกอบกับการสัมภาษณ์เชิงลึกเพื่อประเมินการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย จากผู้เชี่ยวชาญ 21 นาย และเพื่อศึกษาอนาคตภาพการฝึกนักศึกษาวิชาทหารเพื่อสร้างพลเมืองดีของกองทัพบกไทย จากผู้ทรงคุณวุฒิ 17 นาย

ผลการวิจัยพบว่า 1) การประเมินนโยบาย จุดมุ่งหมาย และวัตถุประสงค์การฝึกนักศึกษาวิชาทหาร มีความเหมาะสมระดับมากที่สุด (µ = 4.61, s = 0.64) การรับสมัครเป็นนักศึกษาวิชาทหาร และรายงานตัวเข้าฝึกวิชาทหาร มีความเหมาะสมระดับมาก (µ = 3.97, s = 0.97) การดำเนินการฝึกวิชาทหาร การให้บริการของเจ้าหน้าที่จัดการฝึก และเทคนิคการสอนของครูฝึก มีความเหมาะสมระดับมาก (µ = 4.08, s = 0.97) และนักศึกษาวิชาทหารที่ผ่านการฝึกมีคุณภาพดีระดับมากที่สุดเป็นที่น่าพอใจ (µ = 4.63, s = 0.56) 2) ภาพอนาคตด้านความเป็นไปได้ของการฝึกนักศึกษาวิชาทหารเพื่อสร้างพลเมืองดีของกองทัพบกไทย ได้แก่ การฝึกนักศึกษาวิชาทหารให้มีการเคารพผู้อาวุโส  มีการปฏิบัติตามกฎระเบียบหรือวินัยทหารและรู้หน้าที่ มีส่วนร่วมในสังคม รู้จักการเสียสละ และสามารถปฏิบัติตามหลักศาสนา 3) ข้อเสนอเชิงนโยบายสำหรับการฝึกนักศึกษาวิชาทหารของกองทัพบกไทย ประกอบด้วย 5 นโยบาย ดังนี้ (1) การฝึกนักศึกษาวิชาทหารให้เป็นกำลังสำรองและเป็นมวลชนที่เข้มแข็งของกองทัพ เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงของประเทศชาติ (2) การคัดเลือกนักศึกษาวิชาทหารที่ดี เพื่อเป็นจุดเริ่มต้นของการสร้างคุณลักษณะของนักศึกษาวิชาทหารที่ต้องการ (3) การพัฒนาการฝึกนักศึกษาวิชาทหารให้ตอบสนองต่อนโยบาย จุดมุ่งหมาย และวัตถุประสงค์การฝึกนักศึกษาวิชาทหาร รวมถึงต้องทันสมัยกับยุคการศึกษาของประเทศไทย 4.0 (4) การฝึกนักศึกษาวิชาทหารให้มีคุณภาพทั้งด้านความรู้ ความประพฤติ มีภาพลักษณ์ที่ดี มีอุดมการณ์ และมีความจงรักภักดีต่อสถาบันชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และกองทัพไทย และ (5) การฝึกนักศึกษาวิชาทหารให้เป็นพลเมืองดีของประเทศชาติ

คำสำคัญ : ข้อเสนอเชิงนโยบาย/ การฝึกนักศึกษาวิชาทหาร/ กองทัพบกไทย