การวิเคราะห์ข้อมูลปัจจัยสภาวะแวดล้อมตามกรอบแนวคิด ASCOPE และจัดทำสารสนเทศ JIPOE ด้วยเทคนิคขั้นสูง ภายใต้โครงการวิจัยเรื่องการประเมินสภาวะแวดล้อมพหุมิติ พื้นที่ลุ่มน้ำจังหวัดชายแดนภาคใต้ เพื่อความสันติสุขและความมั่นคง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิเคราะห์ข้อมูลนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการวิจัย โดยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อสำรวจปัจจัยสภาวะแวดล้อมลุ่มน้ำจังหวัดชายแดนภาคใต้ 2) เพื่อวิเคราะห์ปัจจัยสภาวะแวดล้อมลุ่มน้ำจังหวัดชายแดนภาคใต้ 3) เพื่อจัดทำสารสนเทศ JIPOE (Joint Intelligence Preparation of the Operational Environment) ภายใต้บริบทการเปลี่ยนแปลงทางนิเวศวิทยาสังคมในพื้นที่ด้วยเทคนิค ASCOPE (Area, Structure, Capability, Organization, People, Events) และนำเสนอแนวทางการจัดการปัจจัยสภาพแวดล้อมพื้นที่ลุ่มน้ำจังหวัดชายแดนภาคใต้ที่ยั่งยืนใช้การวิจัยแบบผสม โดยการวิจัยทางเอกสาร วิจัยเชิงปริมาณ และการวิจัยคุณภาพด้วยการวิเคราะห์ข้อมูลปัจจัยสภาวะแวดล้อมตามกรอบแนวคิด ASCOPE และการจัดทำสารสนเทศ JIPOE ด้วยเทคนิคขั้นสูง
ผลการวิเคราะห์พบว่า ลุ่มน้ำที่สำคัญในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ประกอบด้วย 3 สาขา ได้แก่ 1) พื้นที่ลุ่มน้ำสาขาคลองเทพาและลุ่มน้ำปัตตานีหรือเรียกรวมกันว่า ลุ่มน้ำคลองท่าเรือ 2) ลุ่มน้ำสายบุรี และ 3) ลุ่มน้ำสาขาแม่น้ำบางนราและลุ่มน้ำสาขาแม่น้ำโก-ลก โดยเมื่อทำการวิเคราะห์พื้นที่่ลุ่มน้ำทั้ง 3 พื้นที่ดังกล่าวแล้ว สามารถแบ่งพื้นที่ออกเป็นพื้นที่ต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ โดย 1) พื้นที่ต้นน้ำส่วนใหญ่จะเป็นป่าภูเขา ทอดตัวทาง ทิศตะวันตกของประเทศไทย หมู่บ้านชุมชนเป็นลักษณะหมู่บ้านเชิงเขาโดยประชาชนมักพึ่งพิงธรรมชาติในการประกอบอาชีพ 2) พื้นที่่กลางน้ำ ส่วนใหญ่เป็นป่าพรุและพื้นที่ราบลุ่ม ประชาชนมีวิถีชีวิตที่เกี่ยวข้องกับลำน้ำและป่าพรุ มีความเป็นสังคมมุสลิมที่เข้มแข็ง 3) พื้นที่ปลายน้ำเป็นพื้นที่ปากแม่น้ำ มีการทำประมงด้วยวิถีชาวเลบางส่วนเป็นตัวเมืองที่เป็นพื้นที่ทางเศรษฐกิจที่สำคัญ ประชาชนอยู่อาศัยปะปนกันทั้งไทยมุสลิม ไทยพุทธ และไทยจีน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความ ภาพ ตาราง กราฟ ข้อเขียน หรือความคิดเห็นในวารสารฉบับนี้เป็นของผู้เขียนไม่ผูกพันกับสถาบันวิชาการป้องกันประเทศ และทางวิชาการแต่อย่างใด
เอกสารอ้างอิง
เกษม จันทร์แก้ว. (2551). หลักการจัดการลุ่มน้ำ. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาลัยสิ่งแวดล้อม.
จารุวรรณ ขำเพชร, ถวัลย์ ภูถวัลย์, พงษ์ศักดิ์ ขำเพชร, วรรณรัตน์ รัตนวรางค์, อดิศร เสมแย้ม, และอนุพันธ์ คำปัน.(2553). โครงการสายน้ำ: สายชีวิตและวัฒนธรรมคนริมน้ำ. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
เจน สุขศรีทอง. (2563). การพัฒนาประสิทธิผลการนำนโยบายสังคมพหุวัฒนธรรมไปสู่การปฏิบัติในจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต สาขายุทธศาสตร์และความมั่นคง).
ศรีศักร วัลลิโภดม. (2551). ความหมายของภูมิวัฒนธรรม การศึกษาจากภายในและสำนึกของท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: มูลนิธิเล็ก-ประไพวิริยะพันธุ.
ศรีสมภพ จิตรภิรมณ์. (2557). การเปลี่ยนผ่านทางการเมืองและการสื่อสารเพื่อสร้างสันติภาพ : แนวคิดและประสบการณ์ :รวมปาฐกถาจากการประชุมวิชาการนานาชาติ (2557-2560). ปัตตานี: สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
สำนักนายกรัฐมนตรี, สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ. (2562). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยความมั่นคงแห่งชาติ (พ.ศ.2562-2565). กรุงเทพฯ.
หัสชัย คงมีสุข, อาทิตย์ ภูผินผา, และปุรเชษฐ บุญยัง (2564). พื้นที่ทางจิตวิญญาณคนนครศรีธรรมราช. ในการประชุมวิชาการระดับชาติ ภูมิศาสตร์และภูมิสารสนเทศศาสตร์มหาวิทยาลัยในภาคใต้ ครั้งที่ 1. สงขลา: คณะมนุษยศาสตร์สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ.
อนุกูล ตันสุพล. (2559). นิเวศวิทยาวัฒนธรรม: กุญแจสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารวิชาการ คณะมนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์, 12(1), 193-221.
อภิวัฒน์ สมาธิ, ภาณุ ธรรมสุวรรณ, กรกฎ ทองขะโชค, และกฤษกร พลีธัญญวงศ์. (2561). การแก้ปัญหาความมั่นคงในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ กรณีศึกษา โครงการกำปงตักวาและโครงการพาคนกลับบ้าน. วารสารสถาบันวิชาการป้องกันประเทศ, 9(3), 45-59.
อำนาจ ขำทวีพรหม. (2561). นิเวศวิทยาวัฒนธรรมข้าวในลุ่มน้ำห้วยเสนง. วารสารมนุษย์และสังคม มหาวิทยาลัยราชภัฏศีรษะเกษ, 2(2), 124-142.
Headquarters, Department of the United States Army. (2014). Insurgencies and Countering Insurgencies (FM 3-24 /MCWP 3-33.5). Retrieved July 20, 2021 from https://armypubs.army.mil
Huntington, S. P. (1996). The Clash of Civilizations and the Remaking of World Order. New York: Simon & Schuster Rockefeller Center
